8 lầm tưởng về cholesterol qua góc nhìn của bác sĩ tim mạch


Có lý do chính đáng để gọi cholesterol cao là “kẻ giết người thầm lặng”. Trong hầu hết trường hợp, nó không có triệu chứng nhưng lại dẫn đến những hậu quả tiềm ẩn gây tử vong nếu không được kiểm soát.

Bác sĩ Oliver Guttmann thường nhận được nhiều phản ứng khác nhau khi thông báo cho bệnh nhân rằng họ bị mỡ máu cao. “Đôi khi bệnh nhân biết họ sống không lành mạnh, nhưng cũng thường có những người trông rất cân đối, gầy gò, khỏe mạnh ngồi trước mặt tôi, và khi tôi nói rằng chỉ số LDL (cholesterol ‘xấu’) của họ tăng vọt, họ thực sự bị sốc”, ông nói.

Dưới đây là những lầm tưởng thường gặp về cholesterol, theo bác sĩ Oliver Guttmann:

Nếu tổng lượng cholesterol ổn thì bạn ổn

Tổng lượng cholesterol là toàn bộ lượng cholesterol trong máu, bao gồm cả loại tốt và xấu. Chỉ số HDL (tốt) cao giúp bảo vệ cơ thể, trong khi LDL (xấu) cao làm tăng nguy cơ đau tim và đột quỵ.

Bác sĩ Guttmann cho biết tổng lượng cholesterol là chỉ số hữu ích, nhưng điều thực sự quan trọng là bảng phân tích chi tiết các loại – đặc biệt là LDL, tác nhân chính gây ra mảng bám trong động mạch vành. Đôi khi tổng lượng cholesterol bình thường, nhưng nếu LDL quá cao và HDL quá thấp, đó vẫn là dấu hiệu đáng báo động.

Ngoài ra, tỷ lệ giữa Triglycerides và HDL cũng là chỉ số quan trọng cho sức khỏe tim mạch và rối loạn chuyển hóa.


Bác sĩ lấy máu xét nghiệm cho bệnh nhân. Ảnh: Quỳnh Trần

Bác sĩ lấy máu xét nghiệm cho bệnh nhân. Ảnh: Quỳnh Trần

Tôi gầy nên tôi sẽ không bị mỡ máu cao

“Chỉ vì bạn gầy hay thường xuyên đi gym không có nghĩa là mức cholesterol của bạn tốt”, bác sĩ Guttmann khẳng định. Cholesterol bị ảnh hưởng bởi hoạt động của gan, thực phẩm bạn ăn và tiền sử gia đình. Bạn có thể gầy nhờ kiểm soát calo, nhưng nếu ăn nhiều chất béo bão hòa (đồ chiên rán, phô mai, bơ, thịt chế biến sẵn), LDL vẫn sẽ tăng cao.

Tôi đã kiểm tra cách đây vài năm nên giờ vẫn ổn

Mãn kinh, thay đổi lối sống và tuổi tác đều ảnh hưởng đến cholesterol. Trước đây, các bác sĩ chỉ kê đơn statin (thuốc hạ mỡ máu) khi điểm rủi ro trên 20%, nhưng hiện nay hướng dẫn là 10% vì cần điều trị quyết liệt hơn.

Đặc biệt với phụ nữ, nồng độ LDL có thể tăng tới 23% sau khi mãn kinh. Các số liệu thống kê cho thấy phụ nữ thường bị đau tim muộn hơn nam giới do được bảo vệ bởi hormone trước đó, nhưng khi hormone thay đổi, rủi ro sẽ tăng vọt.

Tôi mới 30 tuổi và khỏe mạnh nên không thể bị mỡ máu cao

Tăng cholesterol máu gia đình (Familial hypercholesterolemia) là một rối loạn di truyền gây ra mức LDL cực cao ngay từ khi mới sinh. Tại Anh, cứ 250 đến 500 người thì có 1 người mắc tình trạng này, nhưng chưa đến 1/10 trong số họ được xác định.

Bác sĩ Guttmann chia sẻ: “Tôi vừa điều trị cho một phụ nữ 36 tuổi bị đau tim. Mẹ cô ấy từng phải phẫu thuật bắc cầu tim cũng ở tuổi 36. Trong những trường hợp này, tiền sử gia đình là yếu tố then chốt”.

HDL luôn là cholesterol “tốt”

Dù HDL thường được gọi là “tốt”, nhưng thực tế phức tạp hơn. Nghiên cứu cho thấy mức HDL quá cao đôi khi lại là dấu hiệu của một rối loạn tiềm ẩn, khiến nó bị mất chức năng và không còn bảo vệ được mạch máu. Tuy nhiên, đối với đa số mọi người, việc giảm LDL và duy trì HDL ở mức hợp lý vẫn là nguyên tắc chung hữu hiệu.

Ăn trứng sẽ làm tăng cholesterol

Bác sĩ Guttmann cho biết nhiều bệnh nhân rất ngạc nhiên vì họ không ăn trứng mà vẫn bị mỡ máu cao. Thực tế, cần phân biệt giữa cholesterol trong thực phẩm và cholesterol trong máu. Chất béo bão hòa mới là tác nhân chính làm tăng cholesterol máu.

Một nghiên cứu gần đây cho thấy ăn từ 1 đến 6 quả trứng mỗi tuần thực sự giúp giảm nguy cơ tử vong do bệnh tim mạch ở người lớn tuổi, miễn là kết hợp với chế độ ăn ít chất béo bão hòa.

Nếu đã uống thuốc, tôi có thể ăn bất cứ thứ gì

“Câu trả lời chắc chắn là không”, bác sĩ khẳng định. Thuốc statin rất mạnh nhưng không thể xóa sạch mọi tác hại từ lối sống tệ hại. Nếu bạn uống thuốc nhưng vẫn tiếp tục ăn uống thiếu lành mạnh, điều đó sẽ làm mất đi toàn bộ mục đích của việc điều trị.

Chỉ cần ăn kiêng là đủ để chữa mỡ máu cao

Nhiều người sợ uống thuốc và thề sẽ hạ mỡ máu chỉ bằng ăn uống. Bác sĩ thường cho họ 3-6 tháng để thử nghiệm. Tuy nhiên, chế độ ăn cũng có giới hạn. Có những người ăn cực kỳ lành mạnh, không rượu bia, chăm tập thể dục nhưng cholesterol vẫn cao do di truyền. Với họ, thuốc là bắt buộc, kết hợp với việc kiểm soát cân nặng, giảm căng thẳng và ngủ ngon.

Hệ thống Y tế Quốc gia Anh (NHS) thường kiểm tra cho người từ 40 tuổi. Tuy nhiên, bác sĩ Guttmann khuyên nên kiểm tra sớm hơn nếu bạn bị tiểu đường hoặc huyết áp cao; hút thuốc hoặc thừa cân, béo phì; thuộc các nhóm sắc tộc có nguy cơ cao (như người gốc Nam Á); có người thân bị bệnh tim khi còn trẻ.

Trong hầu hết trường hợp, xét nghiệm máu là cách duy nhất. Các dấu hiệu vật lý chỉ xuất hiện ở giai đoạn rất muộn, bao gồm các mảng mỡ vàng trên da, đặc biệt quanh mí mắt; vòng trắng xám quanh mống mắt; các nốt hoặc cục mỡ trên khớp.

“Hầu hết triệu chứng đầu tiên mà chúng ta thấy thực tế là đau ngực, khó thở – dấu hiệu cho thấy các động mạch đã bắt đầu bị tắc nghẽn”, bác sĩ cảnh báo.

Mỹ Ý (Theo Telegraph)

Ngày xuất bản:

22 THÁNG 01, 2026

Tin cập nhật 24H

Tổng thống Azerbaijan đến Hà Nội, bắt đầu thăm Việt Nam

Tổng thống Azerbaijan Ilham Aliyev và phu nhân đến Hà Nội tối nay, bắt đầu chuyến thăm chính thức Việt Nam.

20 THÁNG 11, 2026

Bộ Nội vụ muốn giữ cách hoán đổi ngày nghỉ lễ, Tết linh hoạt

Trước đề xuất luật hóa nguyên tắc hoán đổi ngày nghỉ lễ, Tết để áp dụng hàng năm, Bộ Nội vụ cho rằng cách này khó phù hợp với doanh nghiệp làm việc theo ca, kíp, sản xuất liên tục.

20 THÁNG 11, 2026

Thủ tướng: Giảm áp lực để việc học mang lại cả niềm vui và tri thức

Thủ tướng Lê Minh Hưng nhấn mạnh cần chung tay khắc phục bệnh thành tích, giảm áp lực để việc học thực sự mang lại niềm vui, tri thức và giá trị tốt đẹp.

20 THÁNG 11, 2026

Đà Nẵng hủy quy hoạch khu biệt thự 25,6 ha trên bán đảo Sơn Trà

Đà Nẵng hủy hai quyết định quy hoạch khu biệt thự rộng hơn 25,6 ha trên bán đảo Sơn Trà, từng được ông Văn Hữu Chiến ký phê duyệt vào năm 2011 và 2014.

20 THÁNG 11, 2026

Việt Nam có thể gặp Indonesia ở vòng loại hai World Cup 2030

Việt Nam nằm ở nhóm hai, còn Indonesia ở nhóm ba trước lễ bốc thăm chia bảng vòng loại hai World Cup 2030 – khu vực châu Á.

20 THÁNG 11, 2026

Việt Nam trong nhóm thấp nhất U17 World Cup 2026

Với chiều cao trung bình 1,7505 m, Việt Nam đứng thứ 45 trong 48 đội tuyển dự U17 World Cup 2026, và thấp nhất bảng G.

20 THÁNG 11, 2026

Cầu thủ bị cấm 8 năm vì ném đá vào trọng tài

LĐBĐ Ecuador cấm John Michel Perlaza Salas tham gia mọi hoạt động liên quan đến bóng đá trong 8 năm, vì ném đá gây thương tích cho trọng tài biên Lenin Giovanni Ojeda Núñez.

20 THÁNG 11, 2026

Thầy dạy cờ vua trên YouTube nổi tiếng hơn cả Carlsen

Từng bị bạn bè bắt nạt vì đam mê cờ vua, Levy Rozman đang có hơn 8,6 triệu người đăng ký YouTube, nổi tiếng hơn nhiều kỳ thủ hàng đầu thế giới và được chơi cờ với những ngôi sao bóng đá như Harry Kane.

20 THÁNG 11, 2026

Công an Hà Nội thua ngược CLB mạnh nhất Malaysia

Hà NộiCông an Hà Nội sớm mở tỷ số, nhưng thua ngược Johor Darul Tazim 1-3 ở lượt hai bảng B Cup CLB Đông Nam Á 2026-2027.

20 THÁNG 11, 2026

Mỹ truy tố người phá hủy vận tải cơ 60 triệu USD

O’Corrain bị cáo buộc thực hiện cuộc tấn công được lên kế hoạch kỹ lưỡng nhằm vào chiếc C-130H Mỹ tại Ireland, khiến vận tải cơ này bị phá hủy.

20 THÁNG 11, 2026

Bài viết liên quan

Thức lướt điện thoại đến 5h, nam sinh 20 tuổi tử vong do thiếu oxy cơ tim

Trung QuốcNam sinh viên 20 tuổi tại Đài Loan tử vong trong ký túc xá do thiếu oxy cơ tim, sau thời gian dài đảo lộn giờ giấc sinh hoạt và thường xuyên thức khuya.

20 THÁNG 11, 2026

Nữ sinh ung thư máu dự tiết học cuối cùng trong phòng bệnh

Trung QuốcSuốt 5 năm chống chọi ung thư máu tái phát, nữ sinh 18 tuổi được thầy cô và bạn bè toại nguyện ước muốn cuối cùng: học thêm một tiết tiếng Anh ngay tại giường bệnh.

20 THÁNG 11, 2026

Đột tử tuổi 31 bởi thói quen ăn sáng bằng gà rán và bánh mì kẹp thịt

Nhập viện cấp cứu trong tình trạng đường huyết tăng cao gấp nhiều lần mức bình thường, nam nhân viên văn phòng ở Trung Quốc không qua khỏi do biến chứng hôn mê tăng áp lực thẩm thấu từ bệnh đái tháo đường.

20 THÁNG 11, 2026

Hơn 70 học sinh Đồng Nai nghi ngộ độc sau ăn cơm bán trú ở trường

Hàng chục học sinh Trường Tiểu học – THCS – THPT Liên kết Quốc tế ở Đồng Nai được đưa vào viện cấp cứu do nôn ói, đau bụng, tiêu chảy… sau khi ăn cơm bán trú.

20 THÁNG 11, 2026

Ăn trứng mỗi ngày có làm tăng mỡ máu?

Nhà tôi cả nhà đều thích ăn trứng, vậy mỗi ngày ăn một quả có tốt và có làm tăng mỡ máu? (Hiền, 38 tuổi, Hà Nội)

20 THÁNG 11, 2026