Giá dầu, khí đốt toàn cầu tăng vọt

Ngày 3/3, dầu Brent tăng thêm gần 8% lên trên 83 USD một thùng. Đây là mức cao nhất kể từ tháng 7/2024. Kể từ 27/2, giá dầu thô đã tăng hơn 15%.

Giá khí đốt châu Âu cũng tăng 40% trong ngày 3/3, sau khi đã đắt thêm mức tương tự phiên trước đó. Mức này cao nhất hơn 3 năm qua.

Tại Mỹ, giá mỗi gallon xăng lên trên 3 USD (tương đương 0,8 USD một lít) lần đầu tiên kể từ tháng 11/2025. Việc này diễn ra chỉ vài tuần sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump nhấn mạnh thành tích đưa giá xuống 2 USD.

Giá xăng luôn là vấn đề nhạy cảm tại Mỹ. Giá nhiên liệu cao sẽ là rủi ro lớn với ông Trump và đảng Cộng hòa trước cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ tháng 11, trong bối cảnh nhiều người Mỹ vốn chật vật vì chi phí sinh hoạt tăng thời gian qua. Dù vậy, Ngoại trưởng Marco Rubio cho biết ngày 3/3, Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent và Bộ trưởng Năng lượng Chris Wright dự kiến công bố kế hoạch nhằm giảm tác động của giá tăng tới người dân.

Giá nhiên liệu toàn cầu tăng tốc khi xung đột tại Trung Đông khiến giao thông qua eo biển Hormuz đình trệ 4 ngày qua. Đây là tuyến vận tải huyết mạch của dầu khí toàn cầu.

Nếu kéo dài, chiến sự nhiều khả năng kích hoạt đợt lạm phát mới, có thể làm chệch hướng đà phục hồi kinh tế tại châu Âu và châu Á. Trung Đông hiện đóng góp khoảng 30% sản lượng dầu toàn cầu và gần 20% nguồn cung khí đốt.

Hiện nhiều cơ sở sản xuất dầu mỏ chịu thiệt hại. Một bồn chứa nhiên liệu tại cảng Duqm của Oman bị tấn công. Hỏa hoạn cũng bùng phát tại Fujairah (UAE) – một trong những trung tâm dầu mỏ quan trọng trong khu vực. Một ngày trước đó, gã khổng lồ khí đốt QatarEnergy cho biết sẽ ngừng sản xuất các sản phẩm liên quan đến khí thiên nhiên hóa lỏng (LNG).

Tại khu tự trị người Kurd ở Iraq, các công ty như DNO, Gulf Keystone Petroleum, Dana Gas và HKN Energy dừng khai thác tại các mỏ dầu. Israel đóng mỏ khí đốt khổng lồ Leviathan. Còn Saudi Arabia cũng đóng cửa nhà máy lọc dầu lớn nhất nước.

Hàng trăm tàu chở dầu và khí LNG đang bị mắc kẹt tại eo biển Hormuz, không thể tiếp cận khách hàng tại châu Á, châu Âu và các khu vực khác. Tình trạng này đồng nghĩa các quốc gia như Saudi Arabia, UAE, Iraq, Kuwait và Iran có thể phải giảm sản lượng trong vài ngày tới, nếu không tìm được tàu mới để vận chuyển dầu.

Cước vận tải biển toàn cầu cũng lên mức cao kỷ lục khi xung đột leo thang và Tehran nhắm vào các tàu qua eo biển. Cước vận tải với siêu tàu dầu (VLCC) – loại tàu có thể chuyên chở 2 triệu thùng dầu từ Trung Đông sang Trung Quốc – đã lên kỷ lục 423.736 USD hôm 2/3, theo hãng dữ liệu LSEG. Mức này tăng 94% so với phiên 27/2.

Hà Thu (theo CNBC, Reuters)