Cuộc sống trên ‘đảo nữ nhi’ duy nhất ở châu Âu


Nằm trên vịnh Riga, đảo Kihnu dài 7 km, rộng hơn 3 km. Nơi đây cùng đảo Manija và các đảo lân cận tạo thành Không gian Văn hóa Kihnu, được UNESCO công nhận là di sản văn hóa phi vật thể. Đảo hiện có khoảng 300 người sinh sống.

Từ thế kỷ 19, đàn ông trên đảo thường xuyên đi biển đánh cá, săn hải cẩu hoặc sang đất liền làm việc nhiều tháng. Phụ nữ ở lại gánh vác toàn bộ công việc từ chăm con, làm nông đến điều hành cộng đồng. Sự phân công này kéo dài nhiều thế hệ, khiến truyền thông gọi Kihnu là “đảo nữ nhi”.


Một cụ bà trên đảo Kihnu, Estonia. Ảnh: Guardian

Một cụ bà trên đảo Kihnu, Estonia. Ảnh: Guardian

Tuy nhiên, người dân địa phương không hoàn toàn đồng tình với cách gọi này. “Chúng tôi không phải một chế độ mẫu hệ. Kihnu là cộng đồng nơi phụ nữ giữ vai trò trung tâm”, Mare Mätas, hướng dẫn viên kiêm chuyên gia văn hóa trên đảo, nói. Chị cho biết phụ nữ chăm sóc gia đình, gìn giữ phong tục, tổ chức lễ nghi.

Phần lớn nam giới trên đảo vẫn tiếp tục vắng mặt do làm việc trên các tàu vận tải, tàu du lịch (cruise ships) hoặc đi xuất khẩu lao động tại các nước Bắc Âu (Phần Lan, Na Uy) để kiếm thu nhập gửi về nuôi gia đình. Cơ hội việc làm trên đảo rất nghèo nàn và mang tính mùa vụ, buộc họ phải duy trì truyền thống rời đảo đi làm xa kéo dài nhiều tháng. Dù vậy, họ vẫn là trụ cột tài chính quan trọng của Kihnu.

Phụ nữ Kihnu vẫn giữ tập tục sinh con trong phòng xông hơi sauna, địu con khi làm đồng hoặc đi xe máy sidecar. Khi đàn ông vắng nhà, họ gác hải đăng, lái máy cày, vận hành nông trại và hỗ trợ các nghi lễ. Ngôn ngữ địa phương có nhiều từ mô tả trạng thái băng và thời tiết biển, như “tie” (băng chắc) hay “tuulõeauk” (băng mỏng).

Hôn nhân và sinh con từng được xem trọng tại Kihnu. Phụ nữ đã kết hôn mặc tạp dề bên ngoài váy truyền thống kört. Váy được dệt vào mùa đông; màu đỏ tượng trưng cho tuổi trẻ, màu đen dùng khi có tang.

Nhiếp ảnh gia người Na Uy Anne Helene Gjelstad cho rằng cuộc sống trên đảo rất khó khăn với những người không lấy chồng và không có con vì họ không được xem trọng như những phụ nữ khác.


Những người phụ nữ dạy con gái điệu múa truyền thống để bảo tồn văn hóa của Kihnu, Estonia. Ảnh: Guardian

Phụ nữ dạy con gái điệu múa truyền thống để bảo tồn văn hóa của Kihnu, Estonia. Ảnh: Guardian

Văn hóa Kihnu đang đối mặt nguy cơ mai một vì già hóa dân số và làn sóng người trẻ rời đảo. Những đám cưới truyền thống kéo dài ba ngày với âm nhạc và khiêu vũ dần biến mất khi nhiều người chọn sống chung mà không kết hôn hoặc chuyển lên đất liền học tập, làm việc. Quan niệm cũ từng coi lao động chân tay quan trọng hơn việc học của con gái cũng thay đổi theo thời gian. Nhiều ngôi nhà gỗ trên đảo bị bỏ trống. Phụ nữ bước sang tuổi 60 bắt đầu chuẩn bị tang lễ cho mình, tự may quần áo và đan găng tay cho người đào huyệt.

Để giữ gìn bản sắc, người dân Kihnu đang cố gắng kiểm soát hoạt động du lịch. Mỗi mùa hè, du khách đến đảo để nghe phụ nữ địa phương biểu diễn âm nhạc dân gian, xem các điệu nhảy runic cổ và mua sản phẩm thủ công.

Theo Mare Mätas, Kihnu muốn thu hút du khách quan tâm văn hóa, nghề thủ công thay vì du lịch đại trà. Chính quyền địa phương đang cân nhắc cấm nhà xe di động (motorhome) lên đảo.

Ngọc Ngân (Theo Guardian)

Ngày xuất bản:

21 THÁNG 05, 2026

Tin cập nhật 24H

Tổng thống Azerbaijan đến Hà Nội, bắt đầu thăm Việt Nam

Tổng thống Azerbaijan Ilham Aliyev và phu nhân đến Hà Nội tối nay, bắt đầu chuyến thăm chính thức Việt Nam.

20 THÁNG 11, 2026

Bộ Nội vụ muốn giữ cách hoán đổi ngày nghỉ lễ, Tết linh hoạt

Trước đề xuất luật hóa nguyên tắc hoán đổi ngày nghỉ lễ, Tết để áp dụng hàng năm, Bộ Nội vụ cho rằng cách này khó phù hợp với doanh nghiệp làm việc theo ca, kíp, sản xuất liên tục.

20 THÁNG 11, 2026

Thủ tướng: Giảm áp lực để việc học mang lại cả niềm vui và tri thức

Thủ tướng Lê Minh Hưng nhấn mạnh cần chung tay khắc phục bệnh thành tích, giảm áp lực để việc học thực sự mang lại niềm vui, tri thức và giá trị tốt đẹp.

20 THÁNG 11, 2026

Đà Nẵng hủy quy hoạch khu biệt thự 25,6 ha trên bán đảo Sơn Trà

Đà Nẵng hủy hai quyết định quy hoạch khu biệt thự rộng hơn 25,6 ha trên bán đảo Sơn Trà, từng được ông Văn Hữu Chiến ký phê duyệt vào năm 2011 và 2014.

20 THÁNG 11, 2026

Việt Nam có thể gặp Indonesia ở vòng loại hai World Cup 2030

Việt Nam nằm ở nhóm hai, còn Indonesia ở nhóm ba trước lễ bốc thăm chia bảng vòng loại hai World Cup 2030 – khu vực châu Á.

20 THÁNG 11, 2026

Việt Nam trong nhóm thấp nhất U17 World Cup 2026

Với chiều cao trung bình 1,7505 m, Việt Nam đứng thứ 45 trong 48 đội tuyển dự U17 World Cup 2026, và thấp nhất bảng G.

20 THÁNG 11, 2026

Cầu thủ bị cấm 8 năm vì ném đá vào trọng tài

LĐBĐ Ecuador cấm John Michel Perlaza Salas tham gia mọi hoạt động liên quan đến bóng đá trong 8 năm, vì ném đá gây thương tích cho trọng tài biên Lenin Giovanni Ojeda Núñez.

20 THÁNG 11, 2026

Thầy dạy cờ vua trên YouTube nổi tiếng hơn cả Carlsen

Từng bị bạn bè bắt nạt vì đam mê cờ vua, Levy Rozman đang có hơn 8,6 triệu người đăng ký YouTube, nổi tiếng hơn nhiều kỳ thủ hàng đầu thế giới và được chơi cờ với những ngôi sao bóng đá như Harry Kane.

20 THÁNG 11, 2026

Công an Hà Nội thua ngược CLB mạnh nhất Malaysia

Hà NộiCông an Hà Nội sớm mở tỷ số, nhưng thua ngược Johor Darul Tazim 1-3 ở lượt hai bảng B Cup CLB Đông Nam Á 2026-2027.

20 THÁNG 11, 2026

Mỹ truy tố người phá hủy vận tải cơ 60 triệu USD

O’Corrain bị cáo buộc thực hiện cuộc tấn công được lên kế hoạch kỹ lưỡng nhằm vào chiếc C-130H Mỹ tại Ireland, khiến vận tải cơ này bị phá hủy.

20 THÁNG 11, 2026

Bài viết liên quan

Mục đích chung giúp Abbott vào ‘100 nơi làm việc tốt nhất Đông Nam Á’

Hơn 2.000 nhân viên gắn kết bởi mục đích chung vì cộng đồng, tạo thành nền tảng văn hóa doanh nghiệp, đưa Abbott Việt Nam vào danh sách “100 nơi làm việc xuất sắc nhất Đông Nam Á 2026”.

20 THÁNG 11, 2026

Điện mặt trời, nước sạch đến điểm trường vùng biên Quảng Trị

Sau khi có phòng học kiên cố, 22 học sinh ở điểm trường A Ky, xã Thượng Trạch được sử dụng điện và nước sạch, cải thiện điều kiện học tập, sinh hoạt.

20 THÁNG 11, 2026

Chuyện phía sau ảnh chế ‘bạn trai mất tập trung’

Tây Ban NhaBức ảnh “bạn trai mất tập trung” lan khắp mạng xã hội thực chất là ảnh thương mại chụp năm 2015.

20 THÁNG 11, 2026

Nữ học viên 66 tuổi khóc trên sân thi bằng lái ôtô

Tuyên QuangBa năm sau khi chồng qua đời, cựu giáo viên toán Hà Thị Hoài đi học lái ôtô để hoàn thành tâm nguyện của ông và thi đỗ sau 7 lần trượt.

20 THÁNG 11, 2026

Lý do nhà Nhật tách riêng nhà tắm và bồn cầu

Nhà ở Nhật chia khu vệ sinh thành 3 phần riêng biệt nhằm giữ sạch nước ngâm bồn dùng chung và giúp nhiều người sử dụng cùng lúc.

20 THÁNG 11, 2026