Anh sắp có tân Thủ tướng

“Vua phương Bắc” Andy Burnham đắc cử lãnh đạo Công đảng và sẽ chính thức trở thành Thủ tướng Anh vào tuần tới, kế nhiệm ông Keir Starmer.

“Tôi xin tuyên bố ông Andy Burnham đã chính thức được bầu làm lãnh đạo Công đảng”, chủ tịch Ủy ban Điều hành Quốc gia của Công đảng Shabana Mahmood thông báo ngày 17/7.

Với kết quả này, ông Burnham, 56 tuổi, sẽ trở thành tân Thủ tướng Anh vào ngày 20/7, kế nhiệm ông Keir Starmer. Ông Burnham sẽ đến gặp Vua Charles trước khi bước vào văn phòng số 10 phố Downing.

Theo bà Mahmood, cuộc bầu cử lãnh đạo Công đảng lần này “hầu như không có bất ngờ”, do chỉ có một ứng viên đủ điều kiện là ông Burnham. Ông đã nhận được 379 đề cử trong tổng số 403 nghị sĩ Công đảng, vượt xa mức tối thiểu 81 để tranh cử.

Phát biểu sau khi đắc cử, ông Burnham cam kết sẽ khôi phục “niềm hy vọng” cho người dân Anh. Thủ tướng sắp nhậm chức cho biết ưu tiên của ông là cải thiện mức sống của người dân trên mọi vùng miền đất nước.

“Người dân và các địa phương đã phải chờ quá lâu để thấy sự thay đổi. Chúng tôi sẽ mang lại hy vọng đó”, ông Burnham nói trong tiếng reo hò của các đại biểu Công đảng. “Tôi ở đây vì chúng ta, vì tất cả chúng ta”.

Tân lãnh đạo Công đảng cho biết ông “đang hoàn tất” danh sách nội các và sẽ công bố các vị trí vào ngày 20/7.

Burnham được mệnh danh là “Vua phương Bắc” nhờ 9 năm giữ chức Thị trưởng vùng Đại Manchester. Ông gần đây từ bỏ vị trí này và thắng áp đảo trong cuộc bầu cử bổ sung, trở thành nghị sĩ Hạ viện đại diện khu vực Makerfield, nơi mà đảng cánh hữu Reform UK gia tăng ảnh hưởng.

Tuy nhiên, ông Burnham còn chưa kịp nhậm chức nghị sĩ thì Thủ tướng Starmer ngày 22/6 tuyên bố từ chức dưới áp lực ngày càng đè nặng trong nội bộ đảng. Burnham sau đó xác nhận sẽ ra tranh cử vị trí người đứng đầu chính phủ.

Ông Burnham sẽ phải đối mặt với hàng loạt thách thức tương tự người tiền nhiệm, từ nền kinh tế tăng trưởng chậm, chi phí vay nợ của chính phủ ở mức cao, gánh nặng phúc lợi ngày càng lớn, những vấn đề đã góp phần giúp Reform UK được ủng hộ nhiều hơn.

Nhiệm kỳ của ông Burnham cũng có thể chịu thêm sức ép từ giá năng lượng biến động do xung đột Mỹ – Iran và những yếu tố khó lường trong chính sách của Tổng thống Mỹ Donald Trump.

Ông Burnham cam kết sẽ không tăng các loại thuế chủ chốt, nhưng vẫn phải tìm cách bù đắp khoản thiếu hụt khoảng 4,7 tỷ bảng (6,3 tỷ USD) trong kế hoạch tăng chi tiêu quốc phòng kéo dài 4 năm.

“Cho đến nay, phần lớn những gì ông Burnham và các cộng sự đưa ra vẫn còn khá mơ hồ”, giáo sư khoa học chính trị Tony Travers nói với AFP. “Ông ấy sẽ phải sớm đưa ra một kế hoạch cụ thể cùng những chính sách mà người dân có thể hiểu rõ. Nếu không, ông có nguy cơ đánh mất sự ủng hộ”.

Như Tâm (Theo AFP, Reuters)