Chiến thuật ‘chim mồi’ giúp Mật vụ bảo vệ Tổng thống Mỹ
Chiến thuật ‘chim mồi’ giúp Mật vụ bảo vệ Tổng thống Mỹ
Từ bí mật đổi máy bay đến tráo vị trí xe, Mật vụ Mỹ thường xuyên dùng các chiến thuật “chim mồi” để đánh lạc hướng, bảo vệ tối đa cho Tổng thống.
Chiều tối 8/7, Tổng thống Mỹ Donald Trump bước lên chuyên cơ Không lực Một mang tên hiệu VC-25A màu xanh trắng đậu trên đường băng sân bay Ankara Esenboga ở thủ đô Thổ Nhĩ Kỳ, sau khi kết thúc hội nghị thượng đỉnh NATO tại đây.
Ông vẫy tay chào các phóng viên trước khi bước vào chuyên cơ. Cánh cửa bên trong lập tức khép lại, mọi cửa sổ trên chuyên cơ cũng đóng kín. Vài phút sau, ông Trump bí mật ra khỏi cửa hông của chiếc Không lực Một, bước vào chiếc xe hậu cần chuyên dụng chở suất ăn, rồi chuyển sang máy bay quân sự C-32A để rời Thổ Nhĩ Kỳ, quốc gia có chung biên giới với Iran.
“Tôi tuân thủ khuyến cáo của Sở Mật vụ và quân đội. Họ muốn tôi đi bằng máy bay khác có mức độ an toàn tương đương, nhưng họ đã nói vậy thì tôi nghe theo”, ông Trump ngày 11/8 giải thích về quyết định đổi máy bay vào phút chót.
Nhân viên Mật vụ Mỹ đứng gác khi Tổng thống Donald Trump bước lên chuyên cơ Không lực Một để rời Canada hồi năm 2018. Ảnh: Reuters
Một quan chức Mỹ cho biết kế hoạch đổi máy bay này được thực thi sau khi cơ quan tình báo nhận được thông tin “đáng tin cậy” rằng Iran đang lên kế hoạch ám sát Tổng thống.
Ông Trump sau đó rời đi trên máy bay quân sự C-32A vốn dành cho các quan chức quốc phòng, còn chuyên cơ Không lực Một chỉ chở theo một số trợ lý Nhà Trắng và đoàn phóng viên tháp tùng, những người không hay biết rằng mình đang đóng vai trò “chim mồi” đánh lừa bất cứ mối đe dọa nào nhắm vào Tổng thống.
Chiêu đánh tráo
Những màn đánh lạc hướng như vậy không phải điều hiếm gặp, trái lại còn rất phổ biến đối với Mật vụ Mỹ, theo Ronald Kessler, tác giả từng viết nhiều cuốn sách về cơ quan chuyên bảo vệ Tổng thống.
Robert McDonald, cựu quan chức cấp cao Mật vụ Mỹ, cho hay những màn đánh lạc hướng quy mô nhỏ hơn vẫn diễn ra thường xuyên, mỗi khi đoàn xe chở Tổng thống di chuyển.
Những đoàn xe này, thường gồm hàng chục xe bảo vệ, xe hỗ trợ, xe cấp cứu cùng xe phóng viên Nhà Trắng, thường có tới hai xe bọc thép “Quái thú”. Một chiếc Quái thú chở tổng thống, chiếc còn lại di chuyển ngay bên cạnh làm mồi nhử và hai xe liên tục tráo vị trí trên đường di chuyển.
Ông Trump đổi máy bay trong vài phút thế nào? Video: CNN
“Chúng tôi gọi đó là ‘chiêu đánh tráo'”, McDonald, người từng lái một trong hai chiếc Quái thú dưới thời tổng thống George W. Bush, cho biết. “Ngay cả ở Washington, khi di chuyển tới căn cứ Andrews, nơi chuyên cơ Không lực Một cất cánh, hai xe cũng vẫn liên tục đổi vị trí cho nhau, vào những thời điểm bí mật như lúc đi ngang dưới gầm cầu”.
Tương tự, trực thăng Marine One chở Tổng thống cũng thường bay theo nhóm 3 chiếc và liên tục thay đổi đội hình, khiến không ai biết người đứng đầu Nhà Trắng đang ngồi trên chiếc nào.
Trong các chuyến công du nước ngoài của Tổng thống Mỹ, Mật vụ phải áp dụng những chiến thuật đánh lạc hướng công phu hơn.
“Những vụ tráo máy bay hiếm khi diễn ra, nhưng đây luôn là phương án dự phòng của Sở Mật vụ cũng như các lực lượng bảo vệ lãnh đạo”, cựu nhân viên Mật vụ Paul Eckloff cho hay.
Chuyên xa “Quái thú” chờ sẵn khi trực thăng Marine One chở Tổng thống Trump hạ cánh xuống New York hôm 17/7. Ảnh: AFP
“Mỗi khi tổng thống đến các khu vực có chiến sự, chúng tôi thường áp dụng nhiều biện pháp nghiệp vụ nhằm làm nhiễu thông tin, khiến đối phương không thể biết chính xác ông ấy đi chuyến bay nào hay di chuyển ra sao”, Eckloff nói thêm.
Hồi tháng 3/2000, tổng thống Mỹ Bill Clinton bay từ Ấn Độ sang thủ đô Islamabad của Pakistan trên một chiếc phi cơ bình thường. Máy bay này hạ cánh ngay sau chiếc chuyên cơ Không lực Một mang đầy đủ biểu tượng, vốn đóng vai trò mồi nhử.
Năm 2003, Nhà Trắng tuyên bố tổng thống George W. Bush sẽ nghỉ lễ Tạ ơn tại Texas, nhưng thực tế, ông lại bất ngờ đáp xuống thủ đô Baghdad, Iraq, trên chiếc Không lực Một tắt hết đèn.
Năm 2023, tổng thống Joe Biden cũng được bí mật đưa tới Ukraine cùng đoàn báo chí thu gọn chỉ gồm một nhà báo và một phóng viên ảnh.
Trong cả ba trường hợp trên, đoàn báo chí đi cùng tổng thống đều biết trước về kế hoạch đánh lạc hướng, nhưng được yêu cầu không đưa tin tại thời điểm đó.
Bản chất thực sự của mối đe dọa đối với chuyên cơ chở Tổng thống Trump trong sự việc mới nhất vẫn chưa rõ ràng. Tuy nhiên, theo McDonald, biện pháp bí mật đưa Tổng thống Trump rời khỏi máy bay vào phút chót cho thấy mối đe dọa dường như đã được các cơ quan an ninh đánh giá là “rất nghiêm trọng”.
Một quan chức Mỹ cho biết tình báo Mỹ trước đó nhận được thông tin “đáng tin cậy” rằng Iran đang lên kế hoạch ám sát nhằm vào Tổng thống Trump. Hoạt động này diễn ra sau khi Mỹ nối lại các cuộc không kích Iran vì đàm phán bế tắc.
Iran chưa lên tiếng về thông tin này. Ông Trump từng nhiều lần nói rằng mình là mục tiêu ám sát hàng đầu của Iran.
Tranh cãi
Giới chuyên gia cho rằng Mật vụ Mỹ phải luôn sẵn sàng ứng biến trước những mối đe dọa mới phát sinh, nhưng câu hỏi đặt ra là liệu họ có nghĩa vụ phải cảnh báo những người đóng vai trò “chim mồi” trên chuyên cơ Không lực Một hay không.
Jake Tapper, phóng viên từng tháp tùng ông Obama trong chuyến thăm bí mật tới Afghanistan, cho biết Nhà Trắng trước đây từng dùng biện pháp đánh lạc hướng để bảo vệ tổng thống, nhưng sự việc tại Thổ Nhĩ Kỳ hoàn toàn khác.
Xe chở suất ăn đỗ bên cạnh chuyên cơ Không lực Một trên đường băng tại sân bay quốc tế Ankara, Thổ Nhĩ Kỳ, ngày 8/7. Ảnh: AP
“Việc dùng một chiếc Không lực Một chở đầy nhân viên Nhà Trắng và phóng viên làm mồi nhử khi có mối đe dọa cận kề là chưa từng có tiền lệ”, ông nói.
Marc Polymeropoulos, cựu quan chức Cơ quan Tình báo Trung ương Mỹ (CIA), cũng cho rằng Mật vụ sẽ không thể làm vậy nếu họ nắm được thông tin rằng chiếc máy bay “chim mồi” có nguy cơ bị bắn nổ tung trên trời. “Chúng ta không thể làm như vậy, không đời nào”, Polymeropoulos nói.
Nhưng cựu thư ký báo chí Nhà Trắng Ari Fleischer lại bảo vệ biện pháp “chim mồi” của Mật vụ, cho rằng đây là hành động cần thiết nếu mối đe dọa là có cơ sở.
“Nếu xuất hiện mối đe dọa thực sự nhằm vào bất kỳ tổng thống nào, nhiệm vụ của cơ quan Mật vụ là phải bảo vệ ông ấy. Tôi rất tiếc nếu giới truyền thông cảm thấy bị lừa. Trong một tình huống đặc biệt như vậy, Nhà Trắng nên làm gì khác? Thông báo công khai việc đổi máy bay sao?”, Fleischer nói.
McDonald cho rằng Mật vụ Mỹ không có nghĩa vụ pháp lý phải thông báo về các mối đe dọa tiềm tàng hay giải thích chi tiết những chiến dịch được triển khai để bảo vệ Tổng thống.
“Mật vụ không làm công việc đối ngoại hay làm màu”, McDonald cho hay. “Chúng tôi rất giỏi giữ bí mật, đúng như tên gọi của mình. Không phải ai cũng cần biết mọi thứ”.
Vũ Hoàng (Theo BBC, CNN, Fox News)
13 THÁNG 08, 2026