Ám ảnh bị sếp theo dõi bằng ‘nhà tù kỹ thuật số’


Vừa ngồi xuống chiếc ghế mới do công ty trang bị, Xiao Wang ở Hàng Châu nhận được tin nhắn từ quản lý: “Tại sao từ 10h đến 10h30 mỗi sáng nhịp tim của cô thay đổi và không ngồi tại bàn?”.

Xiao ngỡ ngàng nhận ra chiếc “ghế thông minh” đo nhịp thở, nhịp tim và tư thế ngồi thực chất là thiết bị theo dõi. Người quản lý còn cảnh báo cô phải tập trung nếu không muốn bị cắt thưởng. “Cảm giác rùng rợn khi biết từng nhịp thở của mình bị ghi lại để định mức tiền lương”, cô nói.


Ghế thông minh như hình trên để theo dõi hoạt động của nhân viên. Ảnh: QQ

Ghế thông minh để theo dõi hoạt động của nhân viên trong một số doanh nghiệp ở Trung Quốc. Ảnh: QQ

Tại Trung Quốc, xu hướng giám sát nhân viên bằng công nghệ cao đang tạo ra làn sóng đối đầu ngầm. Các doanh nghiệp tận dụng tối đa hệ sinh thái kỹ thuật số để kiểm soát hiệu suất của người lao động. Mới đây, một công ty quảng cáo ở Phúc Châu đã gây tranh cãi gay gắt khi áp dụng chấm công bằng vân tay cho cả việc đi vệ sinh. Nhân viên ra ngoài quá thời gian quy định sẽ bị trừ lương trực tiếp.

Thậm chí, dữ liệu duyệt web cũng trở thành vũ khí để sa thải. Tại Quảng Châu, Wu, nhân viên một công ty, bị mất việc với lý do “chống đối sếp và lười biếng”. Tại tòa, công ty đưa ra bằng chứng là video giám sát và toàn bộ lịch sử duyệt web trên máy tính làm việc của cô.

Các bản ghi chỉ rõ cô từng “nói xấu” cấp trên với đồng nghiệp qua mạng xã hội, truy cập trang mua sắm và đọc tiểu thuyết trong giờ làm. Cô không biết mọi hành vi trên thiết bị công ty đều bị phân tích định kỳ. “Một khi dữ liệu cá nhân bị thu thập, nó sẽ bị phân tích và diễn giải theo ý chí của người quản lý. Vậy ranh giới giữa quyền riêng tư và quản trị doanh nghiệp nằm ở đâu?”, cô bức xúc nói trên tạp chí Vista.

Theo khảo sát của Vista trên các mạng xã hội Trung Quốc, các chủ đề liên quan đến việc bị sếp theo dõi thu hút hơn 50 triệu lượt xem. Phần lớn ý kiến cho rằng giới chủ đang cố “vắt kiệt” sức lao động bằng cách biến văn phòng thành một “nhà tù kỹ thuật số”.

Áp lực bị vây hãm khiến người lao động tìm cách phản kháng. Trên các sàn thương mại điện tử, thiết bị chống giám sát trở thành mặt hàng bán chạy. Với 20 tệ (gần 80.000 đồng), nhân viên có thể mua các phần mềm bảo mật tin nhắn. Những miếng dán chống nhìn trộm màn hình máy tính, điện thoại cũng đắt hàng với giá 50 tệ. Thậm chí, giới văn phòng còn rỉ tai nhau mẹo dùng thiết bị tạo “vị trí giả” hoặc cách đánh lừa cảm biến trên những chiếc ghế thông minh.


Màn hình giám sát nhân viên. Ảng: QQ

Màn hình giám sát nhân viên. Ảng: QQ

Lu Shenglong, chuyên gia an ninh mạng, cho biết doanh nghiệp thường lắp hệ thống giám sát với mục đích ban đầu là bảo vệ tài sản trí tuệ và bí mật kinh doanh. Tuy nhiên, việc lạm dụng đang đẩy mối quan hệ lao động vào trạng thái căng thẳng tột độ.

Dưới góc độ pháp lý, luật sư Jia Baojun, Công ty Luật Jingdu, Bắc Kinh nhận định ranh giới giữa quản lý doanh nghiệp và quyền riêng tư cá nhân vẫn còn rất mơ hồ. Chủ lao động có thể vi phạm pháp luật nếu không thông báo trước về sự tồn tại, mục đích và phạm vi của camera. Đặc biệt, việc thu thập thông tin không liên quan đến công việc, như đọc trộm tin nhắn riêng tư, bị coi là hành vi xâm phạm đời tư trái phép.

“Việc lắp camera chỉ hợp pháp nếu nhân viên được thông báo rõ ràng và thiết bị không đặt ở các khu vực nhạy cảm như nhà vệ sinh hay phòng thay đồ”, chuyên gia pháp lý Dong Chen bổ sung.

Theo các chuyên gia nhân sự, việc kiểm soát quá mức chỉ làm gia tăng lo âu và phá vỡ nền tảng niềm tin trong doanh nghiệp. Trong lúc chờ đợi những hành lang pháp lý rõ ràng hơn, người lao động đang tự tìm cách sinh tồn.

“Không đăng nhập tài khoản riêng tư vào máy tính công ty là nguyên tắc sống còn để tự bảo vệ mình”, một nhân viên đúc kết.

Thanh Thanh (The Star, SCMP)

Ngày xuất bản:

24 THÁNG 03, 2026

Tin cập nhật 24H

Than nghèo kể khổ để cầm cố 22 xe máy đi thuê

Đà NẵngGiang Thị Quỳnh Anh thuê 22 xe máy tự lái, sau đó nói dối đây là tài sản của gia đình, viện hoàn cảnh khó khăn để mang đi cầm cố lấy tiền trả nợ.

21 THÁNG 11, 2026

Thu thuế 0,2% với đất bỏ hoang từ 1/7/2027

Đất bỏ hoang sẽ bị thu thuế 0,2% và không áp dụng hạn mức với đất bỏ hoang, chậm đưa vào sử dụng, gấp gần 7 lần đất ở trong hạn mức.

21 THÁNG 11, 2026

Cho phép lao động công ích thay tiền phạt từ 5 triệu đồng trở xuống

Cá nhân bị phạt hành chính từ 5 triệu đồng trở xuống, đã nhận lỗi và tự nguyện đề nghị, có thể thực hiện công việc phục vụ cộng đồng thay cho nộp tiền phạt.

21 THÁNG 11, 2026

Người dân giao nộp gấu ngựa nuôi 26 năm

Nghệ AnÔng Hoàng Văn Phụng ở xã Vạn An bàn giao con gấu ngựa nặng hơn 100 kg cho Trung tâm Cứu hộ gấu Việt Nam, sau 26 năm nuôi tại nhà.

21 THÁNG 11, 2026

Hơn 45.000 tỷ đồng phòng chống ma túy và tội phạm đến 2030

Việt Nam sẽ huy động 45.300 tỷ đồng để phòng chống ma túy và tội phạm trong 5 năm, hướng tới mục tiêu ít nhất 50% xã và 20% tỉnh thành không có ma túy vào năm 2030.

21 THÁNG 11, 2026

Từ thầy trò thành đồng đội ở giải chạy danh giá Nhật Bản

Nhật BảnTạm nghỉ dạy, trở lại đại học để theo đuổi giấc mơ chạy Hakone Ekiden, Takao Imai không ngờ có ngày được trao dải băng tiếp sức cho chính học trò cũ.

21 THÁNG 11, 2026

Đề xuất luật việt vị mới của Wenger trước nguy cơ bị bác bỏ

Ngay cả cựu HLV Arsene Wenger cũng không cảm thấy bị thuyết phục sau đợt thử nghiệm luật việt vị mới ở giải đấu của Canada, trong khi các nhà làm luật của bóng đá giờ đây được kỳ vọng sẽ bác bỏ nó.

21 THÁNG 11, 2026

Messi săn chức vô địch MLS Cup thứ hai liên tiếp

Sau khi giành Chiếc Giày Vàng mùa thứ hai liên tiếp, Lionel Messi cùng Inter Miami hướng đến mục tiêu trở thành đội đầu tiên bảo vệ thành công chức vô địch MLS Cup kể từ LA Galaxy năm 2012.

21 THÁNG 11, 2026

Bàn thắng đầu tiên của Việt Nam trong lịch sử World Cup 11 người

QatarPha đánh gót đẹp mắt của Lê Sỹ Bách vào lưới Bỉ ở giải U17 World Cup tối nay giúp Việt Nam có bàn đầu tiên ở sân chơi 11 người cấp độ thế giới.

21 THÁNG 11, 2026

Chuyên cơ ông Trump lập kỷ lục khi trở về từ Trung Quốc

Chuyên cơ đưa ông Trump từ Trung Quốc về Mỹ sau APEC đã thực hiện hành trình liên tục dài nhất trong lịch sử đội bay Không lực Một.

21 THÁNG 11, 2026

Bài viết liên quan

Chôn thân máy bay Boeing làm hầm trú ẩn

AnhKỹ sư Dave Billings chi 5.400 USD mua thân máy bay Boeing 737 chôn trong vườn nhà, mở rộng hầm trú ẩn ngầm đã xây suốt 11 năm.

21 THÁNG 11, 2026

‘Cơn sốt’ tự chế robot AI giá rẻ

Từ dây đồng, bo mạch và con chip AI giá vài trăm nghìn đồng, nhiều người Việt tự lắp robot biết di chuyển, trò chuyện, dạy ngoại ngữ, đọc tin tức…

21 THÁNG 11, 2026

Quà 20/11 bằng rau rừng của giáo viên cắm bản

Không hoa tươi hay lễ kỷ niệm, ngày 20/11 của nhiều giáo viên cắm bản ở Cao Bằng, Lâm Đồng là những nắm rau cải, củ sắn và bó hoa rừng học trò hái dọc đường.

21 THÁNG 11, 2026

6 thứ trong nhà mua về dễ bỏ xó

Máy chạy bộ, đồ gia dụng nhỏ, hộp đựng hay mỹ phẩm thường được mua theo cảm hứng, sau đó ít sử dụng, chiếm diện tích và gây lãng phí.

21 THÁNG 11, 2026

Mục đích chung giúp Abbott vào ‘100 nơi làm việc tốt nhất Đông Nam Á’

Hơn 2.000 nhân viên gắn kết bởi mục đích chung vì cộng đồng, tạo thành nền tảng văn hóa doanh nghiệp, đưa Abbott Việt Nam vào danh sách “100 nơi làm việc xuất sắc nhất Đông Nam Á 2026”.

20 THÁNG 11, 2026