Ba Lan hủy thỏa thuận chuyển tiêm kích MiG-29 cho Ukraine

Ba Lan thông báo không chuyển giao tiêm kích MiG-29 cho Ukraine, với lý do Kiev không chia sẻ công nghệ drone cho Warsaw.

“Tôi đã đề xuất phương án mà tôi cho là rất công bằng và hợp tác cùng có lợi, đó là đổi tiêm kích MiG lấy drone. Ukraine ban đầu đồng ý nhưng sau đó không thực hiện như cam kết, nên họ sẽ không nhận được MiG”, Bộ trưởng Quốc phòng Ba Lan Wladyslaw Kosiniak-Kamysz ngày 29/6 tuyên bố.

Bộ trưởng Ba Lan cho biết Ukraine có trình độ chuyên môn cao về công nghệ drone, thêm rằng chia sẻ kinh nghiệm và công nghệ lẽ ra nên trở thành một phần quan trọng của tình đoàn kết và quan hệ hợp tác quốc phòng giữa hai nước.

“Lẽ ra họ đã có thể chia sẻ bí quyết và cho phép tiếp cận một phần công nghệ đó để đáp lại số thiết bị quân sự mà mình đã nhận được”, ông Kosiniak-Kamysz cho hay.

Quan chức này cho biết chính quyền hiện tại ở Ba Lan đang bảo vệ lợi ích quốc gia trong quan hệ với Ukraine một cách kiên quyết hơn so với những chính phủ tiền nhiệm, song vẫn nhấn mạnh nguyên tắc đoàn kết. Ông Kosiniak-Kamysz cũng không cho rằng các chính phủ trước đã mắc sai lầm khi chuyển giao vô điều kiện thiết bị quân sự cho Kiev trong giai đoạn đầu của xung đột Nga – Ukraine.

“Họ đã làm điều đúng đắn, là tôi thì cũng sẽ làm như vậy. Ukraine khi đó đang ở trong tình thế khó khăn hơn nhiều”, Bộ trưởng Quốc phòng Ba Lan cho hay.

Giới chức Ukraine chưa bình luận về thông tin.

Ba Lan đã chuyển giao 14 tiêm kích MiG-29 cho Ukraine vào mùa xuân năm 2023. Chính phủ Ba Lan hồi tháng 1 xác nhận đã phê duyệt việc cung cấp thêm 9 chiếc MiG-29 cho Ukraine, trong bối cảnh Warsaw đang loại biên dần dòng máy bay này để thay thế bằng tiêm kích như F-35.

Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk hồi tháng 4 cũng cho biết Ukraine đã đồng ý chia sẻ kiến thức chuyên môn để giúp Warsaw xây dựng lực lượng drone hiện đại.

Dù vậy, giới chức Ba Lan hôm 15/6 cho biết kế hoạch cung cấp tiêm kích MiG-29 đã bị hoãn do hai bên chưa đàm phán xong về vấn đề chuyển giao công nghệ quân sự của Kiev cho Warsaw.

MiG-29 là tiêm kích hạng nhẹ thế hệ 4 được Liên Xô phát triển vào thập niên 1970 và đưa vào biên chế năm 1982, có tốc độ tối đa 2.400 km/h, trần bay 18 km và tầm bay 1.430 km.

Dòng MiG-29 cơ bản được trang bị một pháo GSh-30-1 cỡ nòng 30 mm, mang được tối đa 3,5 tấn vũ khí gồm tên lửa đối không R-27 và R-73, cũng như nhiều loại bom và rocket.

Ukraine thừa hưởng 240 tiêm kích MiG-29 từ Liên Xô, đồng thời đã tiếp nhận hàng loạt máy bay từ các nước NATO kể từ khi xung đột bùng phát.

Oryx, trang theo dõi thông tin tình báo mở có trụ sở tại Hà Lan, ước tính ít nhất 36 chiếc MiG-29 Ukraine đã bị phá hủy kể từ đầu xung đột. Con số thực tế có thể cao hơn, do Oryx chỉ liệt kê những tổn thất có hình ảnh xác minh. Tính tới năm 2025, không quân Ukraine được cho là còn 53 máy bay MiG-29 trong biên chế.

Phạm Giang (Theo Kyiv Independent, Ukrainska Pravda, RBC Ukraine)