Bộ trưởng Mỹ: Thỏa thuận Hormuz có thể hoàn tất trong nay mai

Bộ trưởng Tài chính Mỹ cho biết Washington có thể đạt được thỏa thuận với Tehran trong hai ngày 4-5/8, đảm bảo tự do đi lại tại eo biển Hormuz.

“Chúng tôi đang đàm phán với Iran và có khả năng sẽ đạt được thỏa thuận ngay hôm nay hoặc ngày mai để mở eo biển, hướng tới một trạng thái bình thường hơn của cuộc xung đột”, Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent nói trong cuộc phỏng vấn với CNBC sáng 4/8 (tối 4/8 giờ Hà Nội).

Khi được hỏi liệu Iran có được phép thu phí các tàu đi qua eo biển Hormuz hay không, ông Bessent chỉ đáp rằng thỏa thuận sẽ đảm bảo quyền tự do đi lại.

Phát biểu của ông Bessent tương đồng với tuyên bố trước đó từ Tổng thống Mỹ Donald Trump về hủy kế hoạch tấn công quy mô lớn vào Iran nhằm tạo điều kiện cho các nỗ lực ngoại giao. Bộ Ngoại giao Iran vẫn phủ nhận đang tiến hành đàm phán với Washington.

Bộ trưởng Bessent vẫn lạc quan về triển vọng đạt được thỏa thuận và tác động của nó đối với thị trường năng lượng.

“Dù tình hình vài ngày qua vẫn còn khá bất ổn, chúng tôi đã thấy khá nhiều tàu bắt đầu rời đi”, ông nói, thêm rằng còn hàng trăm tàu đang kẹt lại vịnh Ba Tư.

Bộ trưởng Bessent kỳ vọng giá năng lượng sẽ hạ nhiệt khi hoạt động hàng hải được khôi phục và đó là “điều tốt cho cả thế giới”. Tác động tích cực sẽ không chỉ giới hạn ở ngành dầu khí mà còn lan tỏa đến ngành phân bón, các sản phẩm hóa dầu và nhiều loại khí công nghiệp khác.

Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Qatar Majed al-Ansari cùng ngày cho biết các nỗ lực hòa giải giữa Mỹ và Iran đang ở “giai đoạn rất tích cực”. Ông xác nhận các bên trung gian vẫn duy trì liên lạc với mọi bên liên quan và đang cùng hướng tới một giải pháp ngoại giao.

Qatar đang phối hợp chặt chẽ với Oman để thúc đẩy các cuộc tiếp xúc, trao đổi ý tưởng cùng tài liệu giữa Washington và Tehran. “Các bên liên tục trao đổi dự thảo. Tôi có thể xác nhận nội dung của một thỏa thuận khả thi đã được soạn thảo và đang được luân chuyển giữa các bên”, ông nói.

Qatar cho biết mục tiêu trước mắt của các bên trung gian là tìm ra một giải pháp ngắn hạn để đưa Mỹ và Iran trở lại bàn đàm phán. Hiện chưa có kế hoạch nào về tổ chức đàm phán trực tiếp, song ông Majed al-Ansari hy vọng việc nối lại đối thoại trong thời gian tới sẽ mở đường cho một thỏa thuận lớn hơn và khôi phục hòa bình khu vực.

Mỹ và Iran ký bản ghi nhớ ngày 17/6 nhằm mở lại eo biển Hormuz. Lưu lượng tàu thuyền qua Hormuz đã phục hồi trong thời gian ngắn trước khi thỏa thuận đổ vỡ do Washington và Tehran bất đồng về phân định tuyến hàng hải mà các tàu được phép sử dụng.

Iran sau đó nối lại tập kích các tàu đi qua Hormuz theo lộ trình dọc theo bờ biển Oman, cho rằng đây là hoạt động trái phép và yêu cầu các tàu phải di chuyển trong vùng lãnh hải của Iran khi quá cảnh eo biển. Washington đáp trả với hàng loạt đợt không kích và áp đặt phong tỏa trở lại đối với các cảng Iran.

Thanh Danh (Theo CNBC, AFP, CNN)