Bức ảnh nụ cười người lính thành cổ Quảng Trị gây xúc động

Mưa đỏ – phim về cuộc chiến bảo vệ Thành cổ Quảng Trị năm 1972 – hiện gây sốt khi vượt 552 tỷ đồng sau 17 ngày ra rạp. Nhiều chi tiết về nội dung phim gây chú ý với khán giả. Trong đó, ở cảnh cuối xuất hiện bức ảnh ghi lại nụ cười của người lính, được trưng bày trong một bảo tàng cùng các hiện vật của chiến sĩ đã hy sinh trong trận Thành cổ Quảng Trị, để lại cảm xúc cho người xem.

Trong bức ảnh, những người lính đội mũ tai bèo, gác súng và nở nụ cười giữa khung cảnh đổ nát. Dù chiến tranh ác liệt, họ giữ vững tinh thần lạc quan, niềm tin vào ngày chiến thắng. Bài đăng giới thiệu tác phẩm trên fanpage của một nhà báo nhận hơn 27.000 lượt tương tác. Dưới bình luận, nhiều người nói biết ơn thế hệ đi trước đã dành tuổi trẻ xông pha ra trận mạc, góp phần giành độc lập cho dân tộc.

Tác phẩm do nhà báo Đoàn Công Tính chụp sáng 15/8/1972, lúc cuộc chiến đấu diễn ra ác liệt. Ảnh được đăng trên báo Nhân Dân ngày 2/9/1972, có tên Nụ cười chiến thắng bên Thành cổ Quảng Trị.

Người lính ngồi gần ống kính là Lê Xuân Chinh, lúc ấy 19 tuổi. Sau 53 năm, khi tấm ảnh được quan tâm trở lại, cựu binh cho biết tự hào xen lẫn xúc động. Ông Chinh hiện ở Điện Biên, chưa xem tác phẩm Mưa đỏ song vui khi êkíp sử dụng bức ảnh, như sự tri ân dành cho đồng đội của ông.

Cựu chiến binh kể ngày 15/8/1972, ông được Ban Chỉ huy Trung đoàn giao nhiệm vụ dẫn nhà báo Đoàn Công Tính – thuộc báo Quân đội Nhân dân – vượt sông vào Thành cổ. Khi được nhà báo đề nghị chụp ảnh, ông Lê Xuân Chinh và các đồng đội đều hào hứng. Cựu binh nghĩ rằng nếu được lên báo, có thể bố mẹ ông và các đồng đội sẽ nhận ra, biết con mình còn sống. Vì vậy, khi ông Tính yêu cầu mọi người cười, tất cả đều vui vẻ làm theo.

Nhắc về bức ảnh, nhà báo Đoàn Công Tính cho biết ký ức vẫn sống động như ngày hôm qua. Tại một chốt đóng quân ở phía Đông, gần sát bờ sông Thạch Hãn, thấy nhóm chiến sĩ đang trò chuyện rôm rả trong giây phút tạm lắng hiếm hoi giữa trận mạc, ông Đoàn Công Tính chợt lóe lên ý tưởng ghi lại hình ảnh lạc quan của họ tại nơi mà lằn ranh giữa sự sống và cái chết mong manh. Ông nói mọi người tự nhiên, Lê Xuân Chinh được ưu tiên ngồi gần ống kính nhất.

Sau ngày hòa bình, ông Đoàn Công Tính cố tìm kiếm Lê Xuân Chinh nhưng lại nhận tin người lính đã hy sinh. Gần 30 năm sau, hai ông mới gặp lại nhau trong lễ kỷ niệm 50 năm chiến thắng Điện Biên Phủ tại Điện Biên.

Theo đạo diễn Đặng Thái Huyền, trong phim có nhiều cảnh được lấy cảm hứng từ tư liệu của các phóng viên chiến trường. Tác phẩm của nhà báo Đoàn Công Tính gợi cho êkíp nhiều cảm xúc. Việc sử dụng ở cuối phim như lời tri ân đến thế hệ nhà báo thời chiến, những người lính đã ”Quyết tử để Tổ quốc quyết sinh”.

Ông Lê Xuân Chinh sinh năm 1954, quê ở xã Thái Phương, huyện Hưng Hà, tỉnh Thái Bình (cũ). Năm 1971, cuộc kháng chiến chống Mỹ bước vào giai đoạn khốc liệt. Là con một, không thuộc diện phải ra trận song ông tự nguyện viết đơn nhập ngũ. Tháng 6/1972, ông được bổ sung vào biên chế Đại đội 18 thông tin liên lạc thuộc Trung đoàn 48, Sư đoàn 320B. Trận Thành cổ kéo dài 81 ngày đêm, ông Lê Xuân Chinh bám trụ đến 70 ngày. Chiều 5/9/1972, trên đường mang công văn từ Ban chỉ huy Trung đoàn xuống Ái Tử, ông dính pháo bầy, được đồng đội chuyển ra Bệnh viện dã chiến 112, xã Lộc Thủy, huyện Lệ Thủy, tỉnh Quảng Bình (cũ).

Nhà báo, nghệ sĩ nhiếp ảnh Đoàn Công Tính sinh năm 1943 tại Nam Định, từng là phóng viên báo Quân Đội Nhân Dân, Hội viên hội Nhà báo Việt Nam, Hội viên Hội nhiếp ảnh TP HCM, Hội viên Hội nhiếp ảnh Việt Nam, Hội viên Liên đoàn Nghệ thuật Nhiếp ảnh quốc tế. Ông nhận được nhiều giải thưởng nhiếp ảnh trong nước và quốc tế liên quan tới những bức hình thời chiến. Một số tác phẩm nổi bật của ông gồm Trên đường hành quân, Trên đồi không tên, Tiến bước dưới quân kỳ.

Phương Linh