Chiếc bát thời vua Ung Chính giá 4,7 triệu USD
Theo The Value, cuối tháng 12/2025, chủ nhân một bộ sưu tập cổ vật tại Hong Kong, Trung Quốc, ủy thác hãng Beijing Poly đấu giá một số đồ gốm sứ xuất xứ nhà Thanh. Trong đó, chiếc bát chế tác phục vụ cung đình đạt giá trị cao nhất – 32,8 triệu nhân dân tệ đã bao gồm thuế phí.
Chiếc bát phục vụ vua Ung Chính ngự lãm. Ảnh: The Value
Cổ vật áp dụng kỹ thuật Pháp lang thái – thuộc hàng đồ sứ đẳng cấp nhất thời Thanh. Sứ Pháp lang thái bắt nguồn từ thời Khang Hy, chuyên dùng cho hoàng đế, thành viên hoàng thất chiêm ngưỡng. Chi phí chế tác cao, sản lượng thấp, ngay cả đại thần cũng hiếm khi được ban thưởng. Đồ sứ Pháp lang thái chủ yếu nằm trong các bảo tàng lớn, số lượng tư nhân sở hữu báu vật chỉ đếm trên đầu ngón tay.
Chiếc bát đặc điểm rất mỏng, vẽ họa tiết hoa mai hồng và trắng, bên dưới điểm xuyết lá trúc. Giới chuyên môn đánh giá nét vẽ tinh xảo và uyển chuyển, bố cục đơn giản và trang nhã, mang phong cách điển hình của đồ gốm sứ thời Ung Chính (trị vì từ năm 1722 đến 1735).
Họa tiết trên bát. Ảnh: The Value
Trong văn hóa truyền thống phương Đông, mai – lan – cúc – trúc được mệnh danh “tứ quân tử”, tượng trưng cho sự chính trực, thanh cao. Các văn nhân thường mượn hình ảnh mai – trúc để gửi gắm khí tiết ngay thẳng, kiên định. Theo giới nghiên cứu, hình vẽ hoa mai do họa sĩ cung đình thực hiện.
Trên bát còn có đề câu thơ của Dương Vạn Lý thời Tống, ý nghĩa “một vài cành trúc xanh non, sau một đêm đã cao đến lan can màu đỏ”. Câu thơ này thường được sử dụng trong chế tác gốm sứ ở Trung Quốc.
Bức tranh hoàng đế Ung Chính tại Bảo tàng Cố Cung. Ảnh: The Value
Lò gốm của triều đình nhà Thanh phần lớn đặt tại Cảnh Đức Trấn, tỉnh Giang Tây nhưng riêng với đồ Pháp lang thái, thân sứ trắng được thực hiện ở Cảnh Đức Trấn, sau đó vận chuyển tới kinh thành Bắc Kinh để hoàng đế quyết định hoa văn, màu sắc. Họa sĩ cung đình dùng màu pháp lang vẽ lên thân sứ, cuối cùng đem nung ở nhiệt độ thấp. Sau khi nung, đồ vật có màu trong và bóng sáng như gương. Màu sắc đậm, nhạt phối hợp, làm cho họa tiết trên đồ gốm sống động.
Gốm sứ pháp lang thái thời Thanh đều có giá trị cao, năm 2023, chiếc bát họa tiết hoa hạnh, cây liễu và chim én thời vua Càn Long được đấu giá 198 triệu HKD (25,4 triệu USD).
Như Anh (theo The Value)
13 THÁNG 01, 2026
