Chưa có vaccine, người dân phòng virus Nipah thế nào


ThS.BS Nguyễn Ngọc Anh Tuấn, Viện Pasteur TP HCM, cho biết dù không lây lan mạnh qua không khí như Covid-19 hay sởi, virus Nipah vẫn nằm trong nhóm bệnh ưu tiên hàng đầu của Tổ chức Y tế thế giới (WHO) do tỷ lệ tử vong cực cao, dao động 40-75%. Tại khu vực Đông Nam Á, mầm bệnh này đã được tìm thấy trên loài dơi ăn quả Pteropus tại nhiều quốc gia lân cận như Campuchia, Thái Lan, tiềm ẩn nguy cơ xâm nhập nếu không được giám sát chặt chẽ.

Khác với các bệnh hô hấp phổ biến, virus Nipah có cơ chế lây truyền phức tạp hơn. Trong tự nhiên, dơi ăn quả là ổ chứa chính, từ đó virus lây qua các vật chủ trung gian như lợn, dê, chó, mèo khi chúng ăn phải trái cây nhiễm dịch tiết của dơi. Con người nhiễm bệnh chủ yếu do tiếp xúc trực tiếp với dịch tiết từ động vật bệnh hoặc tiêu thụ thực phẩm, nước uống bị nhiễm bẩn.

Ngoài ra, việc tiếp xúc gần với dịch tiết của bệnh nhân cũng là nguồn lây đáng kể trong gia đình và bệnh viện. Bác sĩ Tuấn lưu ý hệ số lây nhiễm cơ bản của Nipah thấp hơn 1 nên dịch thường chỉ khu trú trong nhóm nhỏ, song cơ chế lây qua thực phẩm tươi sống khiến việc phòng ngừa đòi hỏi sự cẩn trọng đặc biệt từ cộng đồng.

Dấu hiệu ban đầu của nhiễm Nipah thường không đặc hiệu, dễ nhầm lẫn với cúm thông thường như sốt, đau đầu, đau cơ và đau họng. Tuy nhiên, bệnh có thể tiến triển thần tốc sang các bệnh cảnh hô hấp nặng hoặc viêm não cấp tính. Chuyên gia cảnh báo người bệnh có thể rơi vào tình trạng chóng mặt, rối loạn ý thức và co giật, tiến triển đến hôn mê chỉ trong vòng 24 đến 48 giờ. Đáng chú ý, khoảng 20% người sống sót sau viêm não cấp tính phải gánh chịu các di chứng thần kinh lâu dài như rối loạn co giật hoặc thay đổi tính cách.

Trong bối cảnh chưa có vũ khí đặc hiệu là vaccine hay thuốc điều trị, việc cắt đứt các mắt xích lây truyền là biện pháp bảo vệ duy nhất. Người dân cần tuyệt đối không ăn các loại quả có dấu hiệu bị chim, dơi cắn, đồng thời phải rửa sạch và gọt vỏ kỹ trái cây tươi. Các loại nước nhựa cây như mật thốt nốt phải được đun sôi trước khi sử dụng. Đối với những người chăn nuôi hoặc tiếp xúc với động vật, việc đeo găng tay và mặc quần áo bảo hộ khi xử lý gia súc bệnh là bắt buộc. Bên cạnh đó, việc rửa tay thường xuyên bằng xà phòng sau khi chăm sóc người bệnh hoặc thăm thân cũng giúp giảm thiểu nguy cơ lây nhiễm chéo.


Nhân viên y tế xét nghiệm tại Viện Pasteur TP HCM. Ảnh: Quỳnh Trần

Nhân viên y tế xét nghiệm tại Viện Pasteur TP HCM. Ảnh: Quỳnh Trần

Tại Việt Nam, công tác giám sát đang được siết chặt tại các cửa khẩu, cơ sở y tế và cộng đồng để kịp thời thu dung, điều trị nếu phát hiện ca nghi nhiễm. Hiện Viện Pasteur TP HCM đã hoàn thiện các quy trình kỹ thuật, sẵn sàng nhân lực và vật tư để thực hiện các xét nghiệm chuyên sâu như RT-PCR hay ELISA. Bác sĩ Tuấn khẳng định, việc nâng cao nhận thức và duy trì thói quen vệ sinh ăn uống chính là chìa khóa để ngăn chặn virus Nipah xâm nhập và lây lan trong cộng đồng.

Lê Phương

Ngày xuất bản:

30 THÁNG 01, 2026

Tin cập nhật 24H

Than nghèo kể khổ để cầm cố 22 xe máy đi thuê

Đà NẵngGiang Thị Quỳnh Anh thuê 22 xe máy tự lái, sau đó nói dối đây là tài sản của gia đình, viện hoàn cảnh khó khăn để mang đi cầm cố lấy tiền trả nợ.

21 THÁNG 11, 2026

Thu thuế 0,2% với đất bỏ hoang từ 1/7/2027

Đất bỏ hoang sẽ bị thu thuế 0,2% và không áp dụng hạn mức với đất bỏ hoang, chậm đưa vào sử dụng, gấp gần 7 lần đất ở trong hạn mức.

21 THÁNG 11, 2026

Cho phép lao động công ích thay tiền phạt từ 5 triệu đồng trở xuống

Cá nhân bị phạt hành chính từ 5 triệu đồng trở xuống, đã nhận lỗi và tự nguyện đề nghị, có thể thực hiện công việc phục vụ cộng đồng thay cho nộp tiền phạt.

21 THÁNG 11, 2026

Người dân giao nộp gấu ngựa nuôi 26 năm

Nghệ AnÔng Hoàng Văn Phụng ở xã Vạn An bàn giao con gấu ngựa nặng hơn 100 kg cho Trung tâm Cứu hộ gấu Việt Nam, sau 26 năm nuôi tại nhà.

21 THÁNG 11, 2026

Hơn 45.000 tỷ đồng phòng chống ma túy và tội phạm đến 2030

Việt Nam sẽ huy động 45.300 tỷ đồng để phòng chống ma túy và tội phạm trong 5 năm, hướng tới mục tiêu ít nhất 50% xã và 20% tỉnh thành không có ma túy vào năm 2030.

21 THÁNG 11, 2026

Từ thầy trò thành đồng đội ở giải chạy danh giá Nhật Bản

Nhật BảnTạm nghỉ dạy, trở lại đại học để theo đuổi giấc mơ chạy Hakone Ekiden, Takao Imai không ngờ có ngày được trao dải băng tiếp sức cho chính học trò cũ.

21 THÁNG 11, 2026

Đề xuất luật việt vị mới của Wenger trước nguy cơ bị bác bỏ

Ngay cả cựu HLV Arsene Wenger cũng không cảm thấy bị thuyết phục sau đợt thử nghiệm luật việt vị mới ở giải đấu của Canada, trong khi các nhà làm luật của bóng đá giờ đây được kỳ vọng sẽ bác bỏ nó.

21 THÁNG 11, 2026

Messi săn chức vô địch MLS Cup thứ hai liên tiếp

Sau khi giành Chiếc Giày Vàng mùa thứ hai liên tiếp, Lionel Messi cùng Inter Miami hướng đến mục tiêu trở thành đội đầu tiên bảo vệ thành công chức vô địch MLS Cup kể từ LA Galaxy năm 2012.

21 THÁNG 11, 2026

Bàn thắng đầu tiên của Việt Nam trong lịch sử World Cup 11 người

QatarPha đánh gót đẹp mắt của Lê Sỹ Bách vào lưới Bỉ ở giải U17 World Cup tối nay giúp Việt Nam có bàn đầu tiên ở sân chơi 11 người cấp độ thế giới.

21 THÁNG 11, 2026

Chuyên cơ ông Trump lập kỷ lục khi trở về từ Trung Quốc

Chuyên cơ đưa ông Trump từ Trung Quốc về Mỹ sau APEC đã thực hiện hành trình liên tục dài nhất trong lịch sử đội bay Không lực Một.

21 THÁNG 11, 2026

Bài viết liên quan

Ngày Nhà giáo đặc biệt của 100 thầy cô ở viện ung thư

Hà NộiThay vì lên lớp nhận những lời chúc 20/10 từ học trò, 100 thầy cô đang điều trị ung thư tại Bệnh viện K đón ngày Nhà giáo bên giường bệnh.

21 THÁNG 11, 2026

Ăn lẩu, uống rượu bia trời lạnh có thể gây đột quỵ?

Trời lạnh, tôi thường xuyên ăn lẩu kèm uống rượu bia, vậy việc này có thể gây nguy cơ đột quỵ không? (Tài, 44 tuổi, Hà Nội)

21 THÁNG 11, 2026

Hà Nội ghi nhận mức chênh lệch giới tính khi sinh cao nhất

Hà Nội đứng đầu cả nước về mức chênh lệch giới tính khi sinh với 120,8 bé trai trên 100 bé gái, vượt xa mức bình quân 110,1 của toàn quốc năm 2025.

21 THÁNG 11, 2026

Nhịn cơm tối để giảm béo – sai lầm khiến cơ thể kiệt quệ

Cắt bỏ tinh bột buổi tối khiến cơ thể thiếu năng lượng, mệt mỏi, giảm khả năng tập trung và mất cân đối dinh dưỡng, bác sĩ khuyến cáo nên kiểm soát khẩu phần, lựa chọn tinh bột phù hợp thay vì kiêng tuyệt đối.

21 THÁNG 11, 2026

Giáo sư ung bướu Anh chỉ ra lý do ung thư ngày càng trẻ hóa

GS Charles Swanton, Giám đốc lâm sàng Viện Francis Crick nhận định phản ứng viêm mạn tính từ môi trường sống kết hợp thói quen ăn uống đang kích hoạt các đột biến gen có sẵn, khiến tỷ lệ ung thư ở người trẻ tăng.

21 THÁNG 11, 2026