Đàm phán ba bên Mỹ – Nga – Ukraine ‘rất khó khăn’

Ngày đàm phán thứ hai giữa Nga, Ukraine và Mỹ tại Geneva về việc chấm dứt chiến sự đã kết thúc hôm nay sau khoảng hai giờ thảo luận. “Mọi việc rất khó khăn, nhưng giống như giao dịch”, trưởng đoàn đàm phán Nga Vladimir Medinsky cho hay. “Vòng đàm phán mới sẽ sớm diễn ra”.

Rustem Umerov, trưởng đoàn đàm phán Ukraine, cho hay cuộc thảo luận diễn ra “thực chất” và một số vấn đề đã được ba bên làm rõ. Ông thêm rằng đã có tiến triển trong đàm phán và mục tiêu của Ukraine vẫn là hướng đến nền hòa bình công bằng và lâu dài.

Trong khi đó, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky nói rằng đàm phán không dễ dàng do lập trường của hai bên khác nhau. Số phận các vùng lãnh thổ ở miền đông Ukraine và tình trạng tương lai của nhà máy điện hạt nhân Zaporizhzhia, hiện do Moskva kiểm soát, là những “vấn đề nhạy cảm” chưa được giải quyết.

Ông Zelensky trước đó cáo buộc Nga đang tìm cách “trì hoãn những cuộc đàm phán vốn dĩ đã có thể bước vào giai đoạn cuối”. Ông cho rằng việc Tổng thống Mỹ Donald Trump liên tục kêu gọi Kiev, thay vì Moskva, phải nhượng bộ là không công bằng, và khẳng định Ukraine sẽ không từ bỏ lãnh thổ.

“Tôi hy vọng đó chỉ là chiến thuật của Tổng thống Trump, không phải quyết định thực sự”, ông Zelensky trả lời phỏng vấn ngày 18/2.

Phát biểu được đưa ra sau khi ông Trump những ngày gần đây ám chỉ rằng việc đảm bảo các cuộc đàm phán thành công hay không tùy thuộc vào Ukraine và ông Zelensky. “Ukraine tốt hơn hết nên nhanh chóng ngồi vào bàn đàm phán, đó là tất cả những gì tôi nói với các ngài”, Tổng thống Mỹ nói với phóng viên trên chuyên cơ Không lực Một hôm 16/2.

Theo ông Zelensky, việc người đứng đầu Nhà Trắng liên tục công khai kêu gọi Ukraine, thay vì Nga, phải nhượng bộ là “không công bằng”. Ông bày tỏ biết ơn những nỗ lực hòa bình của Tổng thống Mỹ, song nhấn mạnh ông không bị gây áp lực tương tự khi thảo luận với các nhà đàm phán Mỹ là Steve Witkoff và Jared Kushner.

Về vấn đề lãnh thổ, Tổng thống Zelensky cho biết bất kỳ kế hoạch nào yêu cầu Ukraine từ bỏ lãnh thổ ở vùng Donbas đều sẽ bị người dân bác bỏ nếu được đưa ra trưng cầu dân ý.

“Về mặt cảm xúc, người dân sẽ không bao giờ tha thứ cho điều này. Không bao giờ. Họ sẽ không tha thứ cho tôi và cũng không tha thứ cho Mỹ”, lãnh đạo Ukraine nói, thêm rằng người Ukraine “không thể hiểu tại sao” họ lại bị yêu cầu nhượng thêm đất.

Ukraine ngày 18/2 công bố loạt lệnh trừng phạt đối với Tổng thống Belarus Alexander Lukashenko với cáo buộc hỗ trợ Nga trong cuộc chiến ở Ukraine. Ông Zelensky cũng cáo buộc ông Lukashenko giúp Nga tránh các lệnh trừng phạt của phương Tây.

Các biện pháp trừng phạt này chủ yếu mang tính biểu tượng và rất khó thực thi trên thực tế. Tổng thống Lukashenko chưa bình luận về thông tin này.

Huyền Lê (Theo AFP, Axios, Sky News)