Đề xuất thay cách đánh giá học sinh, không chạy theo điểm số


Thảo luận về tình hình kinh tế – xã hội tại Quốc hội sáng 21/4, Phó chủ nhiệm Ủy ban Công tác đại biểu Đặng Ngọc Huy cho biết giáo dục luôn được Đảng, Nhà nước xác định là quốc sách hàng đầu, giữ vai trò then chốt đối với phát triển bền vững.

Tuy nhiên theo ông, bên cạnh những kết quả đạt được, nền giáo dục hiện vẫn đối mặt với “căn bệnh trầm kha” là chạy theo thành tích. Dù vấn đề này đã nhiều lần được nêu tại nghị trường và có giải pháp từ Chính phủ, Bộ Giáo dục và Đào tạo, thực tế ở nhiều địa phương, các chỉ tiêu như tỷ lệ lên lớp, tốt nghiệp, học sinh giỏi vẫn được báo cáo rất cao trong khi chất lượng thực chất chưa tương xứng.

Ông dẫn chứng tỷ lệ tốt nghiệp trung học phổ thông nhiều năm duy trì trên 98%, song các khảo sát năng lực độc lập lại cho thấy không ít học sinh ra trường thiếu kỹ năng tư duy phản biện, thiếu khả năng làm việc nhóm và chưa có nền tảng để học tiếp hoặc làm việc trong môi trường thực tế.

Đại biểu cho rằng nhiều giáo viên và nhà trường bị cuốn vào vòng xoáy thi đua phải làm đẹp điểm số, tô hồng báo cáo. “Không phải vì họ thiếu lương tâm mà vì hệ thống buộc họ phải như vậy”, ông nói, đồng thời chỉ ra cơ chế thi đua hiện nay gắn với chỉ tiêu, chỉ tiêu gắn với tỷ lệ, còn tỷ lệ lại gắn với thành tích, khiến thành tích không còn phản ánh đúng thực chất mà trở thành áp lực đè lên giáo viên và hệ thống giáo dục.

Video Đặng Ngọc Huy

 
 
Video Đặng Ngọc Huy

Đại biểu Đặng Ngọc Huy phát biểu tại Quốc hội, sáng 21/4. Video: Media Quốc hội

Trong bối cảnh đó, học sinh chịu áp lực học để đạt điểm cao, vào trường chuyên, có bằng khen, thay vì học để hiểu biết, sáng tạo và phát triển bản thân. Các em ít có cơ hội được rèn luyện cách đặt câu hỏi, cách chấp nhận thất bại và đứng dậy, cách trở thành chính mình. Hệ quả là học sinh mất dần niềm vui học tập và động lực khám phá, giáo viên kiệt sức vì áp lực hình thức, còn xã hội dần mất niềm tin vào chất lượng giáo dục.

Theo ông, Việt Nam không thể xây dựng nền kinh tế tri thức và nâng cao năng lực cạnh tranh nếu tiếp tục dựa vào những “con số ảo”. Vì vậy, giáo dục cần quay về các giá trị cốt lõi là dạy thật, học thật, thi thật.

Từ thực tế này, ông đề nghị Quốc hội và Chính phủ cải cách toàn diện cơ chế thi đua, khen thưởng trong ngành giáo dục, trong đó trọng tâm là thay đổi cách đánh giá học sinh. Các tiêu chí hình thức như tỷ lệ đỗ, tỷ lệ học sinh giỏi cần được loại bỏ, thay bằng hệ thống đánh giá dựa trên tiến bộ thực chất của người học theo thời gian.

Phương pháp đánh giá cũng cần chuyển sang coi trọng năng lực tư duy, khả năng thực hành, kỹ năng sống và phẩm chất. Đồng thời, ngành giáo dục cần giảm áp lực hành chính, “bệnh báo cáo” cho giáo viên, đi kèm với cơ chế giám sát độc lập và minh bạch hóa dữ liệu.

Đại biểu cũng nhấn mạnh vai trò của phụ huynh và xã hội trong việc thay đổi cách nhìn, không đo giá trị của học sinh bằng điểm số và danh hiệu. “Áp lực sẽ không biến mất dù chính sách thay đổi, cần một cuộc chuyển đổi văn hóa từ chạy đua thành tích sang trân trọng giá trị thực chất”, ông nêu.

Theo ông Huy, thế hệ trẻ Việt Nam có đủ trí tuệ, sáng tạo và ý chí để vươn ra thế giới, nhưng điều các em cần không phải là những tấm bằng khen mà là một nền giáo dục trung thực, nhân văn, giúp phát triển đúng năng lực. “Một nền giáo dục thật, dạy thật, học thật, thi thật sẽ tạo ra những con người có năng lực thật, phẩm chất thật. Đó mới là thành tích cao nhất mà đất nước cần hướng tới”, ông nói.

Vũ Tuân

Ngày xuất bản:

22 THÁNG 04, 2026

Tin cập nhật 24H

Than nghèo kể khổ để cầm cố 22 xe máy đi thuê

Đà NẵngGiang Thị Quỳnh Anh thuê 22 xe máy tự lái, sau đó nói dối đây là tài sản của gia đình, viện hoàn cảnh khó khăn để mang đi cầm cố lấy tiền trả nợ.

21 THÁNG 11, 2026

Thu thuế 0,2% với đất bỏ hoang từ 1/7/2027

Đất bỏ hoang sẽ bị thu thuế 0,2% và không áp dụng hạn mức với đất bỏ hoang, chậm đưa vào sử dụng, gấp gần 7 lần đất ở trong hạn mức.

21 THÁNG 11, 2026

Cho phép lao động công ích thay tiền phạt từ 5 triệu đồng trở xuống

Cá nhân bị phạt hành chính từ 5 triệu đồng trở xuống, đã nhận lỗi và tự nguyện đề nghị, có thể thực hiện công việc phục vụ cộng đồng thay cho nộp tiền phạt.

21 THÁNG 11, 2026

Người dân giao nộp gấu ngựa nuôi 26 năm

Nghệ AnÔng Hoàng Văn Phụng ở xã Vạn An bàn giao con gấu ngựa nặng hơn 100 kg cho Trung tâm Cứu hộ gấu Việt Nam, sau 26 năm nuôi tại nhà.

21 THÁNG 11, 2026

Hơn 45.000 tỷ đồng phòng chống ma túy và tội phạm đến 2030

Việt Nam sẽ huy động 45.300 tỷ đồng để phòng chống ma túy và tội phạm trong 5 năm, hướng tới mục tiêu ít nhất 50% xã và 20% tỉnh thành không có ma túy vào năm 2030.

21 THÁNG 11, 2026

Từ thầy trò thành đồng đội ở giải chạy danh giá Nhật Bản

Nhật BảnTạm nghỉ dạy, trở lại đại học để theo đuổi giấc mơ chạy Hakone Ekiden, Takao Imai không ngờ có ngày được trao dải băng tiếp sức cho chính học trò cũ.

21 THÁNG 11, 2026

Đề xuất luật việt vị mới của Wenger trước nguy cơ bị bác bỏ

Ngay cả cựu HLV Arsene Wenger cũng không cảm thấy bị thuyết phục sau đợt thử nghiệm luật việt vị mới ở giải đấu của Canada, trong khi các nhà làm luật của bóng đá giờ đây được kỳ vọng sẽ bác bỏ nó.

21 THÁNG 11, 2026

Messi săn chức vô địch MLS Cup thứ hai liên tiếp

Sau khi giành Chiếc Giày Vàng mùa thứ hai liên tiếp, Lionel Messi cùng Inter Miami hướng đến mục tiêu trở thành đội đầu tiên bảo vệ thành công chức vô địch MLS Cup kể từ LA Galaxy năm 2012.

21 THÁNG 11, 2026

Bàn thắng đầu tiên của Việt Nam trong lịch sử World Cup 11 người

QatarPha đánh gót đẹp mắt của Lê Sỹ Bách vào lưới Bỉ ở giải U17 World Cup tối nay giúp Việt Nam có bàn đầu tiên ở sân chơi 11 người cấp độ thế giới.

21 THÁNG 11, 2026

Chuyên cơ ông Trump lập kỷ lục khi trở về từ Trung Quốc

Chuyên cơ đưa ông Trump từ Trung Quốc về Mỹ sau APEC đã thực hiện hành trình liên tục dài nhất trong lịch sử đội bay Không lực Một.

21 THÁNG 11, 2026

Bài viết liên quan

Những cô giáo vượt núi ngày ba lần đưa cơm nóng cho học trò

Quảng TrịDù tự bỏ tiền xăng, không có thù lao, các giáo viên Mầm non Lâm Hóa đều đặn ba lần mỗi ngày vượt đường núi, cầu treo mang cơm nóng về điểm trường lẻ cho trẻ.

21 THÁNG 11, 2026

GS Lê Anh Vinh: Thi học sinh giỏi không nên ‘chi phối’ trường chuyên

Trường chuyên cần phân biệt giữa giáo dục tài năng với đào tạo thi học sinh giỏi, vì vậy không nên “đóng khung” phần lớn học trò vào một môn chuyên từ tuổi 14-15, theo GS Lê Anh Vinh

21 THÁNG 11, 2026

Thầy cô ‘dấn thân’ vào làn sóng dạy bằng tiếng Anh

Đăng video dạy Địa lý bằng tiếng Anh lên mạng, thầy Chinh nhận về nhiều lời công kích, chê bai phát âm, bị cho rằng “đu trend” nhưng đều bỏ ngoài tai.

21 THÁNG 11, 2026

Bộ trưởng Hoàng Minh Sơn: Không đặt toàn bộ đổi mới lên vai thầy cô

Muốn người thầy đổi mới, hệ thống giáo dục cũng phải tự đổi mới sâu sắc thay vì dồn mọi áp lực lên vai họ, theo Bộ trưởng Hoàng Minh Sơn.

21 THÁNG 11, 2026

Dòng họ nào ở Hàn Quốc có nguồn gốc từ một hoàng tử Việt Nam?

Năm 1226, một hoàng tử của Việt Nam lưu lạc tới Cao Ly, được phong tước, là nguồn gốc một dòng họ còn tồn tại đến ngày nay.

21 THÁNG 11, 2026