Đường trở thành cử nhân IT của cô gái tí hon mồ côi


Phương sinh ra ở huyện Kim Sơn, Ninh Bình. Không có cha, từ nhỏ cô sống cùng mẹ, cạnh nhà ông bà ngoại và cậu ruột. Năm lớp 2, một căn bệnh hiếm khiến cơ thể Phương ngừng phát triển, chiều cao dừng lại ở 1,1 m.

Tình yêu và sự chăm sóc của mẹ giúp Phương vượt qua mặc cảm vì bị bạn bè trêu chọc. Hàng ngày, bà Nguyễn Thị Tâm đưa đón con gái đến trường, lo từng bữa ăn, giấc ngủ. “Khi ở bên mẹ, tôi thấy mình chẳng cần phải lớn”, Phương kể.

Nhưng năm Phương học lớp 10, mẹ bị tai biến, liệt nửa người, miệng méo, trí nhớ suy giảm, tính tình như trẻ con. “Tôi sốc, không nhận ra người trước mặt là mẹ mình”, Phương nhớ lại.


Nguyễn Thị Phương và các bạn sinh viên trở lại ký túc xá sau một ngày học và làm việc, hôm 15/9. Ảnh: Phạm Nga

Nguyễn Thị Phương và các bạn sinh viên trở lại ký túc xá sau một ngày học và làm việc, hôm 15/9. Ảnh: Phạm Nga

Hai mẹ con sống tằn tiện nhờ tiền trợ giúp từ họ hàng, chòm xóm. Từ đứa trẻ được bảo bọc, giờ Phương phải học cách nấu ăn, lo tắm rửa, vệ sinh cho mẹ. Nhiều lần mẹ ngã nhào, Phương lao tới đỡ nhưng thân hình bé nhỏ không thể trụ được, cũng ngã quỵ. Cô bé bật khóc cầu cứu.

Nhìn đứa cháu khóc suốt vì lo lắng, anh Nguyễn Đình Tình, 42 tuổi, cậu ruột, mắng: ”Đừng bao giờ nghĩ mình thiệt thòi, có tay, có chân đã là hạnh phúc. Cháu hãy nhìn Nick Vujicic, người không tay chân vẫn làm được mọi việc cơ mà”.

Rồi anh chế cho cháu chiếc xe ba bánh để hàng ngày tự đến trường. Những ngày ôn thi đại học, không có tiền học thêm, Phương mượn sách cũ, photocopy đề thi để tự luyện. Ban ngày tranh thủ lúc mẹ ngủ, cô làm bài. Tối đến, cô gái vừa học vừa dỗ người mẹ khóc, đòi nằm cạnh. “Nhiều khi vừa đặt sách xuống là gục luôn vì quá mệt”, cô kể.

Nhưng Phương luôn là học sinh giỏi. Năm học lớp 12, cô được kết nạp Đảng. “Đam mê học hành của Phương có từ nhỏ. Con bé gần như chưa bao giờ nghỉ học”, anh Tình nói.

Năm 2021, “cô bé tí hon” đỗ ngành Công nghệ thông tin, Đại học Thủy lợi với 26,15 điểm. Kỳ đầu học online vì dịch Covid-19. Khi chuyển sang học trực tiếp, Phương phân vân giữa việc ở nhà chăm mẹ hay ra Hà Nội. Bà Tâm khóc níu con ở lại, nhưng người cậu động viên “Chỉ đi học mới thay đổi được cuộc đời”.

Cuối cùng, Phương quyết định ra Hà Nội, hứa cuối tuần sẽ về. “Tôi chỉ mong học hành tử tế để sau này nuôi được mẹ”, cô nói.

Anh Tình gom góp được vài triệu đồng cho cháu nhập học nhưng riêng tiền ký túc xá nửa năm đã hết một triệu. Hàng ngày, Phương nhịn ăn sáng để tiết kiệm, cuối tuần mua vé xe về quê, mua chút quà cho mẹ. Nhưng chỉ vài tháng sau, người mẹ qua đời.

“Tôi day dứt vì chưa kịp báo hiếu”, Phương nói.

Mẹ mất, hết động lực, Phương định nghỉ học nhưng một người hàng xóm an ủi: “Mồ côi cả cha lẫn mẹ rồi, giờ cháu phải lo học để tự nuôi sống bản thân cho mẹ yên lòng”. Câu nói khiến Phương bừng tỉnh.

Trở lại trường, cô gái chuyên tâm tìm phương pháp học. Những bài khó, cô tìm tài liệu trên mạng, nhờ bạn bè giảng lại hoặc tham gia nhóm học trực tuyến. Ngoài giờ, nữ sinh nhận làm dự án web nhỏ cho câu lạc bộ để rèn kỹ năng. Thức đến nửa đêm ôn bài trở thành thói quen của cô gái tí hon.


Cô Hương Giang và học trò chụp ảnh lưu niệm trong nhân những ngày đầu Phương học việc tại phòng Công tác chính trị và Quản lý sinh viên, hôm 15/9. Ảnh: Phạm Nga

Cô Hương Giang và học trò chụp ảnh lưu niệm nhân những ngày đầu Phương học việc tại phòng Công tác chính trị và Quản lý sinh viên, hôm 15/9. Ảnh: Phạm Nga

Nhờ nỗ lực, hai năm liền Phương nhận học bổng khuyến khích học tập, mỗi tháng 1,5 triệu đồng. Tháng 8/2025, cô tốt nghiệp loại giỏi ngành Công nghệ thông tin.

Trong lễ tốt nghiệp, khi bạn bè có cha mẹ bên cạnh, Phương chỉ một mình. Nhưng cô gái nhỏ không cô đơn. Cô Đặng Hương Giang, trưởng phòng Công tác chính trị và Quản lý sinh viên, đã đặt may riêng cho Phương bộ đồ cử nhân, tự tay mặc và dắt học trò lên sân khấu. “Tôi muốn Phương không thấy khác biệt và có cảm giác được mẹ đồng hành”, cô Giang nói.

Trên sân khấu, hiệu trưởng và bí thư Đảng ủy trường ĐH Thủy lợi đã trao hoa, bằng tốt nghiệp cho Phương, đồng thời đặc cách nhận em về làm việc tại trường. Cô cũng được hỗ trợ học bổng cao học hai năm tới. Gần 100 cá nhân, tập thể đã quyên góp để cô có thêm chi phí học tập.


Nguyễn Thị Phương được thầy hiệu trưởng và Bí thư Đảng ủy trao bằng trong lễ tốt nghiệp, hôm 27/8. Ảnh: Đại học Thủy Lợi

Nguyễn Thị Phương được thầy hiệu trưởng và Bí thư Đảng ủy trao bằng trong lễ tốt nghiệp, hôm 27/8. Ảnh: Đại học Thủy Lợi

Phương thấy may mắn vì đạt được kết quả mong đợi khi lên Hà Nội, nhưng vẫn tiếc vì mẹ không còn để chứng kiến.

“Tôi sẽ nỗ lực hơn nữa để xứng đáng với tình yêu thương của mọi người và tin rằng ở nơi xa, mẹ vẫn dõi theo, mỉm cười”, Phương nói, mắt ngước nhìn bầu trời nhiều mây trắng.

Phạm Nga

Ngày xuất bản:

26 THÁNG 09, 2025

Tin cập nhật 24H

Đề xuất con nuôi được biết thông tin về cha mẹ đẻ

Bộ Tư pháp dự kiến bổ sung quy định lưu trữ vĩnh viễn hồ sơ nuôi con nuôi, tạo điều kiện để người được nhận nuôi tìm hiểu thông tin về cha mẹ đẻ.

19 THÁNG 11, 2026

Bộ Y tế lý giải việc chưa đề xuất cấm thuốc lá theo thế hệ

Bộ Y tế cho rằng chưa đủ bằng chứng về hiệu quả và điều kiện thực thi để cấm người sinh từ ngày 1/1/2010 trở đi mua, sử dụng thuốc lá.

19 THÁNG 11, 2026

Bị phạt từ 5 triệu đồng trở xuống có thể thay bằng lao động công ích

Chính phủ dự kiến bổ sung quy định người bị phạt tiền từ 5 triệu đồng trở xuống có thể làm công việc phục vụ cộng đồng thay cho nộp phạt nếu nhận lỗi và tự nguyện đề nghị.

19 THÁNG 11, 2026

Nhà hàng tiệc cưới đang xây ở TP HCM bốc cháy

Nhà hàng tiệc cưới đang xây ở xã Long Hải bốc cháy khi công nhân đang thi công hệ thống phòng cháy chữa cháy, chiều 18/11.

19 THÁNG 11, 2026

Đội tuyển Việt Nam quá phụ thuộc Đình Bắc?

Ghi 12 bàn sau 28 trận, có khả năng tạo đột biến và hỗ trợ phòng ngự, tiền đạo Nguyễn Đình Bắc ngày càng quan trọng với ĐTQG, nhưng cũng đặt ra bài toán về sự phụ thuộc vào một cá nhân.

19 THÁNG 11, 2026

Pochettino: ‘Cầu thủ Man Utd phải chạy hiệu quả’

Theo HLV Mauricio Pochettino, cầu thủ Man Utd cần chạy có mục đích, phối hợp với đồng đội và phát huy tài năng, thay vì chỉ chú trọng quãng đường di chuyển.

19 THÁNG 11, 2026

Ronaldo vắng mặt trong đề cử ‘Quả Bóng Vàng Dubai’

Lionel Messi góp mặt trong danh sách 26 ứng viên Cầu thủ nam hay nhất năm của Globe Soccer Awards 2026, trong khi Cristiano Ronaldo chỉ được đề cử ở hạng mục Cầu thủ hay nhất Trung Đông.

19 THÁNG 11, 2026

Công an TP HCM hạ CLB mạnh nhất Thái Lan

TP HCMCA TP HCM thắng Buriram United 1-0 nhờ màn tỏa sáng của những tuyển thủ Việt Nam, ở lượt hai bảng A Cup CLB Đông Nam Á 2026-2027 tối 18/11.

19 THÁNG 11, 2026

Đình Bắc nghỉ thi đấu hết năm 2026

Tiền đạo Nguyễn Đình Bắc cần ít nhất sáu tuần điều trị chấn thương đầu gối, khiến Công an Hà Nội mất một phương án tấn công trong giai đoạn lịch đấu dày đặc.

19 THÁNG 11, 2026

ASEAN – Trung Quốc kỳ vọng đàm phán xong COC năm 2027

ASEAN và Trung Quốc kỳ vọng kết thúc đàm phán gần 20% còn lại của Bộ Quy tắc ứng xử của các bên ở Biển Đông (COC) trong năm 2027.

19 THÁNG 11, 2026

Bài viết liên quan

Festival Nhân ái vận động 10.000 suất quà Tết cho người nghèo

TP HCMHội Chữ thập đỏ TP HCM lần đầu tổ chức Festival Nhân ái nhằm vận động ít nhất 10.000 suất quà Tết 2027, tổng trị giá khoảng 10 tỷ đồng, để hỗ trợ người nghèo.

19 THÁNG 11, 2026

Tạo tình nhân ảo bằng AI để đối phó gia đình

Thay vì hẹn hò thực tế, nhiều người trẻ chi tiền cho ứng dụng AI tạo ảnh, ghép giọng người yêu ảo nhằm đối phó với áp lực lập gia đình.

19 THÁNG 11, 2026

Nhà hàng treo lại biển vinh danh cựu CEO Nvidia

MỹNhà hàng Denny’s ở San Jose, California quyết định treo lại biển kỷ niệm nơi khai sinh Nvidia, sau vài ngày gỡ bỏ vì bê bối đời tư của cựu CEO Jensen Huang.

19 THÁNG 11, 2026

Người Nhật sợ được thừa kế bất động sản

Sợ gánh nặng chi phí bảo trì và thuế, nhiều người Nhật Bản từ chối quyền thừa kế bất động sản, thậm chí chấp nhận trả phí để nộp lại đất cho nhà nước.

19 THÁNG 11, 2026

Người phụ nữ Mông thoát nợ tiền tỷ nhờ livestream

Lào CaiTừng ôm nợ gần một tỷ đồng vì 60 ha nông sản ế ẩm, chị Ma Thị Chú học cách livestream bán hàng, vươn lên làm chủ hợp tác xã.

18 THÁNG 11, 2026