‘Frankenstein’ – linh hồn cô độc

* Bài viết tiết lộ nội dung phim

 

 

frankenstein 2025

Guillermo del Toro vốn là đạo diễn của những điều dị biệt, người luôn tìm thấy vẻ đẹp tâm hồn đằng sau vẻ ngoài khác thường. Từ Hellboy, The Shape of Water đến Pinocchio, các nhân vật dù là quỷ, người cá hay rối gỗ đều mang trái tim nhân hậu. Ở Frankenstein, dự án ấp ủ hơn hai thập niên, đạo diễn người Mexico trở lại thế giới của những câu chuyện khoa học viễn tưởng, nhưng lần này chạm sâu vào bi kịch giữa cha và con, giữa người sáng tạo và sinh vật được tạo ra.

Phim mở đầu với khung cảnh vùng Bắc Cực, nơi The Creature (Jacob Elordi đóng) lần theo dấu vết của người đã tạo ra hắn – Victor Frankenstein (Oscar Isaac). Sau đó, câu chuyện quay về quá khứ khi Victor tham vọng mở ra con đường mới cho y học.

Đạo diễn giữ trọn tinh thần tiểu thuyết gốc của nhà văn Mary Shelley khi đặt ra câu hỏi: “Điều gì khiến một người trở thành quái vật?”. Trong phim, Victor tuyên bố muốn “làm chủ sự sống và cái chết”, thậm chí xem thượng đế là kẻ bất tài. Ông tạo ra sự sống bằng điện năng nhưng không hề nghĩ đến hậu quả. Del Toro dùng hình ảnh đó để ẩn dụ cho thế giới hiện đại, nơi nhiều người chạy theo công nghệ, sản xuất ra những thứ mới mà quên mất trách nhiệm với những gì mình tạo nên.

Nhà làm phim không cường điệu hóa bi kịch mà lần lượt bóc tách hành vi của Victor lẫn The Creature. Điều tàn nhẫn không nằm ở ngoại hình hay tội ác mà ở việc con người không thể cảm nhận được tình yêu. Đạo diễn làm nổi bật thông điệp chỉ có tha thứ và cảm thông mới giúp con người thoát khỏi vòng lặp của nỗi đau.

Nỗi cô đơn của hai nhân vật xuất phát từ cùng mong muốn được người khác chấp nhận. Cả hai tìm kiếm sự thấu hiểu, nhưng càng tiến gần, họ càng không thể chạm tới. Ban đầu, Victor dốc sức hoàn thiện thí nghiệm với niềm say mê sáng tạo, nhưng khi sinh vật thực sự sống dậy, tình yêu ấy biến thành nỗi sợ. Ông không đủ can đảm để nhìn nhận nó như một sinh linh có cảm xúc, cũng không đủ trách nhiệm để trở thành “người cha” mà nó cần.

Tài tử Oscar Isaac lột tả niềm say mê và khát vọng nghiên cứu của nhân vật Victor. Nhân vật tin mình đang phục vụ tri thức nhưng dần chìm sâu vào ảo tưởng quyền năng. Cảnh Victor ngồi đơn độc trong phòng thí nghiệm giữa những mảnh xác người chưa hoàn chỉnh tượng trưng cho sự sụp đổ của lý trí, khi kẻ sáng tạo không còn kiểm soát giấc mơ.

Diễn viên Jacob Elordi thể hiện vai The Creature với sự tiết chế trong biểu cảm. Gương mặt nhân vật chằng chịt sẹo nhưng ánh mắt lại toát ra sự ngây thơ, cho thấy sự đối lập giữa hình hài thô ráp và thế giới nội tâm. Khi được ông lão mù (David Bradley) che chở và dạy chữ, sinh vật dần trở thành con người đúng nghĩa. Ở phân cảnh tòa lâu đài chìm trong biển lửa, The Creature cất tiếng gọi chủ nhân trong tuyệt vọng. Lời kêu gào như biểu tượng cho linh hồn bị bỏ rơi, mong được người khác thừa nhận. Theo IGN, Elordi truyền tải trọn vẹn chuyển biến cảm xúc, từ ngờ nghệch, giận dữ đến tuyệt vọng, đồng cảm với người khác.

 

 

Hậu trường Jacob Elordi hóa trang The Creature ‘Frankenstein’

Tác phẩm còn mở rộng khái niệm về tình yêu qua mối liên kết giữa The Creature và Elizabeth – vị hôn thê của em trai Victor. Cô nhận ra ẩn dưới vẻ ngoài xấu xí là nỗi đau mà người khác không thấy, dành cho The Creature sự cảm thông. Còn tình cảm của Victor đối với Elizabeth tựa như sự cứu rỗi nhưng cũng có thể hủy diệt nhân tính.

Phim có cấu trúc phi tuyến tính với hai góc nhìn song song, mở đầu và kết thúc ở vùng Bắc Cực. Trong hồi tưởng của Victor là quá khứ chất chứa hận thù, còn quá trình trưởng thành của The Creature lại là những bài học về tình thương. Giới chuyên môn nhận định đoạn kết khép lại vòng lặp hận thù, giúp tác phẩm vượt ra khuôn khổ dòng phim kinh dị, trở thành câu chuyện về tình người.

Phong cách đặc trưng của Del Toro hiện diện trong từng khung hình. Ông đặt bối cảnh năm 1857, trong thời kỳ khoa học trỗi dậy nhưng niềm tin tôn giáo vẫn bao trùm. Hình ảnh phòng thí nghiệm của Victor với những bình điện phóng sáng, tường đá ẩm và những chiếc bàn gỗ phủ lá mục tạo cảm giác cổ điển pha chút ma mị. Khi Victor truyền điện vào cơ thể sinh vật, tiếng sấm hòa cùng nhạc nền của nhà soạn nhạc Alexandre Desplat mở ra khung cảnh choáng ngợp.

Theo NPR, trong quá trình làm phim, đạo diễn hạn chế tối đa việc sử dụng bối cảnh và hiệu ứng kỹ thuật số. Ông nói không ưa “sự hoàn hảo” do máy móc tạo ra, đồng thời đánh giá cao những tác phẩm mang dấu ấn riêng của nghệ sĩ. “Nghệ thuật cần được tạo ra bởi con người để nuôi dưỡng tinh thần nhân loại”, Del Toro nói.

Thiết kế sản xuất Tamara Deverell và nhà thiết kế trang phục Kate Hawley dựng nên thế giới phủ sắc đỏ, đen và vàng xám – những gam màu quen thuộc trong phim của Del Toro. Ánh sáng sắp đặt như những nét cọ trong tranh, làm gương mặt nhân vật bừng sáng giữa những khoảng tối, gợi cảm giác họ đang mắc kẹt giữa lý trí và bản năng.

Tuy vậy, phim đôi lúc ôm đồm do gói ghém nhiều ý niệm triết học và hình ảnh biểu tượng trong cùng mạch truyện. Nhịp phim chậm, thiếu điểm nhấn cùng thời lượng hơn hai tiếng khiến cảm xúc bị ngắt quãng. Theo Variety, dù giàu hình ảnh và ý tưởng, tác phẩm có phần trừu tượng, khiến một bộ phận khán giả khó tiếp nhận.

Quế Chi