GDP Iran giảm hơn 10% trong chiến sự

Quy mô nền kinh tế Iran suy giảm đáng kể trong giai đoạn 3 tháng đầu sau khi xung đột Trung Đông nổ ra.

Ngày 20/9, Trung tâm Thống kê Iran cho biết trong giai đoạn cuối tháng 3-6, GDP nước này giảm 10,1% so với cùng kỳ năm ngoái. Theo lịch Iran, đây là quý I của nước này. Nếu không tính dầu mỏ, GDP Iran giảm 4,6% trong quý đó so với năm ngoái.

Tăng trưởng kinh tế Iran đi xuống từ khi chiến sự Trung Đông nổ ra cuối tháng 2. Các cuộc không kích của Mỹ – Israel khiến Tehran trả đũa bằng cách phong tỏa eo biển Hormuz, đẩy giá dầu thế giới tăng vọt. Xung đột sau đó cũng lan ra nhiều nước khác tại Trung Đông.

Mức giảm lớn nhất trong quý I đến từ hoạt động khai thác dầu, khí, với 26,4% so với cùng kỳ năm ngoái. Lĩnh vực công nghiệp và khai mỏ cũng giảm gần 15%.

Dịch vụ, lĩnh vực đóng góp đáng kể vào kinh tế Iran, cũng ghi nhận sụt giảm 4,8%. Trong khi đó, nông nghiệp là ngoại lệ, khi tăng 2,3%.

Dầu mỏ có vai trò đặc biệt quan trọng với Iran, do xuất khẩu năng lượng là nguồn cung ngoại tệ chủ chốt của quốc gia này. Reuters cho biết số dầu thô Iran được chất lên tàu giảm mạnh từ 2 triệu thùng mỗi ngày trong tháng 3 xuống còn 220.000-255.000 thùng một ngày trong tháng 8. Nguyên nhân là lệnh phong tỏa cảng biển Iran của Hải quân Mỹ làm gián đoạn hoạt động vận chuyển tại eo biển Hormuz.

Trung tâm Thống kê Iran chỉ công bố số liệu, không nêu rõ việc sụt giảm là do chiến sự. Dù vậy, cuối tháng 3-6 trùng với giai đoạn đầu của xung đột Trung Đông. Đến nay, chiến sự đã gây gián đoạn cả lĩnh vực năng lượng, thương mại và vận tải của nước này.

Trước chiến sự, kinh tế Iran từ lâu cũng đã đối mặt với lạm phát phi mã và nội tệ mất giá do các lệnh trừng phạt quốc tế. Theo Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF), lạm phát tại đây được dự báo lên gần 70% vào cuối năm nay. Giá đồng rial Iran tháng trước cũng lập đáy mới so với USD, khi hơn 2 triệu rial mới đổi được 1 đôla Mỹ.

Hà Thu (theo AFP, Reuters)