Hai thói quen dễ bị hiểu lầm của người thông minh


Hai thói quen dễ bị hiểu lầm của người thông minh

Mất nhiều thời gian cho các quyết định nhỏ hay khó gạt bỏ vấn đề dang dở thường bị nhầm là điểm yếu, nhưng thực chất phản ánh trí thông minh.

Tiến sĩ tâm lý học Mark Travers (ĐH Cornell, Mỹ) chỉ ra hai biểu hiện của người thông minh thường bị hiểu lầm trong cuộc sống hàng ngày.

Khó buông vấn đề khi chưa hiểu rõ

Trong quá trình làm việc, tiến sĩ Travers thường gặp những người không thể ngừng nghĩ về một cuộc trò chuyện đã kết thúc. Trong tâm lý học, hiện tượng này gọi là “nhu cầu nhận thức” (need for cognition) – xu hướng muốn tìm lời giải thích đầy đủ và thấy khó chịu khi vấn đề dang dở.

Khái niệm này do nhà tâm lý học Arthur Cohen (Mỹ) cùng cộng sự xây dựng. Theo họ, con người có nhu cầu tạo ra sự hiểu biết nhất quán về những gì diễn ra xung quanh. Khi quá trình này bị gián đoạn, não bộ tiếp tục xử lý thông tin cho đến khi tìm được lời giải hợp lý.

Một phân tích tổng hợp năm 2025 trên tạp chí Intelligence với hơn 25.000 người cho thấy “nhu cầu nhận thức” có mối liên hệ với trí thông minh linh hoạt và trí thông minh tổng quát. Theo đó, người có năng lực nhận thức cao thường không dừng lại cho đến khi hiểu trọn vẹn vấn đề.

Các nhà nghiên cứu cho biết đây là một xu hướng nhận thức của não bộ, không đơn thuần là tính cầu toàn.

Mất nhiều thời gian cho quyết định nhỏ

Biểu hiện thứ hai là mất nhiều thời gian cho các quyết định đơn giản như chọn phim, gọi món ăn hoặc thời điểm trả lời tin nhắn. Điều này dễ khiến họ bị đánh giá là thiếu quyết đoán.

Tiến sĩ Mark Travers cho biết hiện tượng này liên quan đến khuynh hướng “tối đa hóa” (maximizing) – luôn tìm phương án tốt nhất thay vì chấp nhận một lựa chọn “đủ tốt”.

Người có khả năng phân tích thường hình dung nhiều kịch bản, cân nhắc ưu nhược điểm và dự đoán rủi ro trước khi quyết định. Ở những lựa chọn quan trọng như nghề nghiệp, đây là lợi thế. Tuy nhiên, cơ chế não bộ không phải lúc nào cũng phân biệt được quyết định lớn và lựa chọn nhỏ hàng ngày.

Các nghiên cứu cho thấy người luôn tìm phương án tốt nhất trong quyết định quan trọng cũng làm điều tương tự với các lựa chọn nhỏ. Họ không phải người ra quyết định kém, mà do phân tích tốt nhưng khó xác định thời điểm dừng lại.

Nhật Minh (Theo Pyschology Today)

Ngày xuất bản:

3 THÁNG 07, 2026

Tin cập nhật 24H

Đề xuất con nuôi được biết thông tin về cha mẹ đẻ

Bộ Tư pháp dự kiến bổ sung quy định lưu trữ vĩnh viễn hồ sơ nuôi con nuôi, tạo điều kiện để người được nhận nuôi tìm hiểu thông tin về cha mẹ đẻ.

19 THÁNG 11, 2026

Bộ Y tế lý giải việc chưa đề xuất cấm thuốc lá theo thế hệ

Bộ Y tế cho rằng chưa đủ bằng chứng về hiệu quả và điều kiện thực thi để cấm người sinh từ ngày 1/1/2010 trở đi mua, sử dụng thuốc lá.

19 THÁNG 11, 2026

Bị phạt từ 5 triệu đồng trở xuống có thể thay bằng lao động công ích

Chính phủ dự kiến bổ sung quy định người bị phạt tiền từ 5 triệu đồng trở xuống có thể làm công việc phục vụ cộng đồng thay cho nộp phạt nếu nhận lỗi và tự nguyện đề nghị.

19 THÁNG 11, 2026

Nhà hàng tiệc cưới đang xây ở TP HCM bốc cháy

Nhà hàng tiệc cưới đang xây ở xã Long Hải bốc cháy khi công nhân đang thi công hệ thống phòng cháy chữa cháy, chiều 18/11.

19 THÁNG 11, 2026

Đội tuyển Việt Nam quá phụ thuộc Đình Bắc?

Ghi 12 bàn sau 28 trận, có khả năng tạo đột biến và hỗ trợ phòng ngự, tiền đạo Nguyễn Đình Bắc ngày càng quan trọng với ĐTQG, nhưng cũng đặt ra bài toán về sự phụ thuộc vào một cá nhân.

19 THÁNG 11, 2026

Pochettino: ‘Cầu thủ Man Utd phải chạy hiệu quả’

Theo HLV Mauricio Pochettino, cầu thủ Man Utd cần chạy có mục đích, phối hợp với đồng đội và phát huy tài năng, thay vì chỉ chú trọng quãng đường di chuyển.

19 THÁNG 11, 2026

Ronaldo vắng mặt trong đề cử ‘Quả Bóng Vàng Dubai’

Lionel Messi góp mặt trong danh sách 26 ứng viên Cầu thủ nam hay nhất năm của Globe Soccer Awards 2026, trong khi Cristiano Ronaldo chỉ được đề cử ở hạng mục Cầu thủ hay nhất Trung Đông.

19 THÁNG 11, 2026

Công an TP HCM hạ CLB mạnh nhất Thái Lan

TP HCMCA TP HCM thắng Buriram United 1-0 nhờ màn tỏa sáng của những tuyển thủ Việt Nam, ở lượt hai bảng A Cup CLB Đông Nam Á 2026-2027 tối 18/11.

19 THÁNG 11, 2026

Đình Bắc nghỉ thi đấu hết năm 2026

Tiền đạo Nguyễn Đình Bắc cần ít nhất sáu tuần điều trị chấn thương đầu gối, khiến Công an Hà Nội mất một phương án tấn công trong giai đoạn lịch đấu dày đặc.

19 THÁNG 11, 2026

ASEAN – Trung Quốc kỳ vọng đàm phán xong COC năm 2027

ASEAN và Trung Quốc kỳ vọng kết thúc đàm phán gần 20% còn lại của Bộ Quy tắc ứng xử của các bên ở Biển Đông (COC) trong năm 2027.

19 THÁNG 11, 2026

Bài viết liên quan

Festival Nhân ái vận động 10.000 suất quà Tết cho người nghèo

TP HCMHội Chữ thập đỏ TP HCM lần đầu tổ chức Festival Nhân ái nhằm vận động ít nhất 10.000 suất quà Tết 2027, tổng trị giá khoảng 10 tỷ đồng, để hỗ trợ người nghèo.

19 THÁNG 11, 2026

Tạo tình nhân ảo bằng AI để đối phó gia đình

Thay vì hẹn hò thực tế, nhiều người trẻ chi tiền cho ứng dụng AI tạo ảnh, ghép giọng người yêu ảo nhằm đối phó với áp lực lập gia đình.

19 THÁNG 11, 2026

Nhà hàng treo lại biển vinh danh cựu CEO Nvidia

MỹNhà hàng Denny’s ở San Jose, California quyết định treo lại biển kỷ niệm nơi khai sinh Nvidia, sau vài ngày gỡ bỏ vì bê bối đời tư của cựu CEO Jensen Huang.

19 THÁNG 11, 2026

Người Nhật sợ được thừa kế bất động sản

Sợ gánh nặng chi phí bảo trì và thuế, nhiều người Nhật Bản từ chối quyền thừa kế bất động sản, thậm chí chấp nhận trả phí để nộp lại đất cho nhà nước.

19 THÁNG 11, 2026

Người phụ nữ Mông thoát nợ tiền tỷ nhờ livestream

Lào CaiTừng ôm nợ gần một tỷ đồng vì 60 ha nông sản ế ẩm, chị Ma Thị Chú học cách livestream bán hàng, vươn lên làm chủ hợp tác xã.

18 THÁNG 11, 2026