Hối hận vì chăm con mắc tay chân miệng sai cách

Bé Sam 10 tháng tuổi, con chị Minh Ngọc, là một trong những ca mắc tay chân miệng nặng đang điều trị tại Bệnh viện Nhi đồng 1, TP HCM. BS.CKII Dư Tuấn Quy, Trưởng khoa Nhiễm – Thần kinh, Bệnh viện Nhi đồng 1, cho biết dù nhịp tim và huyết áp đã được kiểm soát, bé Sam vẫn phải thở oxy, truyền Globulin miễn dịch và chưa thể tiên lượng tình trạng.

Những ngày con nằm viện, chị Minh Ngọc sống theo nhịp của bé Sam: ngồi bên giường, dỗ con, chờ từng tín hiệu rồi lo lắng khi bác sĩ theo dõi sát. Đêm đầu chị không chợp mắt, vừa nhìn con vừa tự trách. Ngày thứ hai, thấy con tỉnh táo hơn, chị nghĩ mọi chuyện ổn, nhưng khuya bé bất ngờ trở nặng, phải chuyển hồi sức. Từ đó, ngày nào chị cũng ngồi ngoài cửa, cầu mong con vượt qua.

Bé Sam là con đầu lòng của chị Ngọc sau gần 15 năm hiếm muộn. Hơn ba tháng qua, bé nhiều lần sốt khi mọc răng, chỉ vài ngày là khỏi nên chị chủ quan.

Ngày 7/4, bé sốt, chảy nước dãi, nổi ban ở chân, chị nghĩ do mọc răng và muỗi chích. Khi ban đỏ lan rộng, miệng loét khiến bé đau, không bú được, chị nghi tay chân miệng nhưng vẫn không đưa đi khám vì sợ lây thêm bệnh. Thay vào đó, chị tìm cách chữa trên mạng, tự mua thuốc hạ sốt và thoa thuốc loét miệng cho con.

Khi bé sốt cao không đáp ứng thuốc, quấy khóc, bứt rứt, chị mới đưa đến Bệnh viện Nhi đồng 1. Bác sĩ xác định bé có dấu hiệu thần kinh, phải nhập viện theo dõi. Kể từ đó đến nay, Ngọc luôn tự trách bản thân vì chậm đưa con đi khám, tự ý điều trị, khiến bệnh diễn tiến nặng.

Thời gian qua, bệnh tay chân miệng tăng cao tại khu vực phía Nam, với số ca bệnh chiếm gần 72% tổng số ca toàn quốc. Nhiều kết quả xét nghiệm cho thấy chủng EV71 là nguyên nhân chính gây ra các ca bệnh nặng.

Cũng nhiễm chủng EV71, con gái gần 3 tuổi của chị Phương Chu, xã Tân Nhật, TP HCM trở nặng do gia đình chậm đưa đến bệnh viện. Chị Chu giải thích sợ con nằm viện sẽ lây thêm bệnh. Vì vậy, những ngày đầu, chị tự tìm cách chữa trên mạng, cho con tắm lá bàng, xịt thuốc miệng, uống thuốc hạ sốt và truyền dịch. Đến ngày thứ ba, miệng bé loét nhiều, đau không ăn uống được, chị mới cho nhập viện.

“Con đói, khát mà cứ đưa đồ ăn hay nước đến miệng là khóc ré lên, dỗ mãi không nín”, chị kể.

Tay chân miệng là bệnh truyền nhiễm phổ biến ở trẻ nhỏ, đặc biệt ở nhóm tuổi chưa hoàn thiện miễn dịch. Theo BS.CKI Bạch Thị Chính, Giám đốc Y khoa, Hệ thống Tiêm chủng VNVC, nhiều gia đình còn chủ quan hoặc giữ nhiều quan niệm chưa đúng về bệnh tay chân miệng, thường xử trí theo kinh nghiệm cá nhân hay thông tin trên mạng, dẫn đến chăm sóc không đúng cách, không theo dõi đầy đủ. Khi trẻ sốt, đau miệng, nổi ban, gia đình mới cho nhập viện, lúc này bệnh đã trở nặng.

Tâm lý tránh cho con nhập viện vì sợ lây nhiễm chéo, cũng khiến trẻ chậm phát hiện bệnh, tăng nguy cơ biến chứng. Trong khi đó, EV71 là chủng được ghi nhận liên quan nhiều hơn đến viêm não thân não, viêm màng não vô khuẩn, viêm cơ tim, phù phổi cấp và các biến chứng nặng khác, tăng nguy cơ tử vong.

Bên cạnh đó, trẻ dễ bị mất nước và suy kiệt do đau miệng, loét miệng nên bỏ bú, bỏ ăn, uống nước rất ít. Mất nước là biến chứng thường gặp nhất của tay chân miệng. Nếu kéo dài, trẻ có thể phải truyền dịch tại bệnh viện.

“Chăm sóc đúng không phải làm nhiều, mà làm đúng, đều đặn, tỉnh táo và cho trẻ khám ngay khi có biểu hiện bệnh”, bác sĩ Chính nhấn mạnh.

Để phòng bệnh, phụ huynh cần theo dõi thông tin từ lớp, trường và quan sát kỹ da để phát hiện mụn nước, phát ban, đưa trẻ đi khám sớm. Trẻ chưa đi học vẫn có nguy cơ lây khi người lớn mang virus không triệu chứng. Vì vậy, gia đình cần giữ vệ sinh cá nhân, rửa tay sạch sau khi đi làm hoặc tiếp xúc bên ngoài trước khi chăm sóc trẻ. Bệnh tay chân miệng có thể tái nhiễm nhiều lần do các phân nhóm và các chủng virus gây bệnh tay chân miệng khác nhau, vì vậy không nên chủ quan dù trẻ đã mắc bệnh.

Bộ Y tế đã cấp phép lưu hành vaccine phòng virus EV71 gây tay chân miệng, sử dụng cho trẻ từ 2 tháng đến dưới 6 tuổi. Vaccine có khả năng phòng bệnh và nguy cơ tái nhiễm do chủng virus EV71 và các phân nhóm nguy hiểm. Hệ thống Tiêm chủng VNVC sắp đưa vaccine về Việt Nam và sẽ sớm triển khai tiêm cho trẻ. Trước nhu cầu và sự quan tâm của người dân về vaccine phòng tay chân miệng, VNVC đang tiếp nhận đăng ký thông tin để tư vấn, cập nhật cho phụ huynh.

Đến nay, bé Sam đã qua cơn nguy kịch, tươi tỉnh, khiến chị Ngọc có niềm tin bác sĩ sẽ giúp con kiểm soát tốt bệnh. Chị rút kinh nghiệm với bản thân, không chủ quan khi con có dấu hiệu sốt và không tiếp tục tự xử lý nếu bệnh trở nặng hơn.

Còn Phương Chu không còn lấy lý do sợ lây chéo để trì hoãn khám bệnh cho con. “Có những lúc tình thương tốt nhất dành cho con không phải là ôm con ở nhà và tự chữa, mà là đưa con đến bác sĩ sớm hơn một bước”, Chu nói.

Diệu Bình