Khách Tây thấy mặc cả ở Việt Nam ‘rất thú vị’

Gentry Hale đến Việt Nam ba tuần cuối năm 2025. Cô choáng ngợp trước phong cảnh đẹp, đồ ăn ngon và người dân thân thiện. Cô ước tìm hiểu kỹ hơn về phong tục tập quán địa phương và chuẩn bị hành lý hợp lý hơn. Nếu có dịp quay lại, cô sẽ chỉ khám phá một vài nơi nhất định thay vì cố gắng đi hết cả đất nước.

Một trong những điều Gentry thích nhất ở Việt Nam là lang thang ở những khu chợ nhộn nhịp, đầy màu sắc, âm thanh và mùi hương. Cô đã may áo dài và váy ở Hội An, mua đồ da thủ công tại Hà Nội và thưởng thức những món ăn đường phố ngon bậc nhất thế giới từ các quầy ven đường.

“Tôi thực sự mê không khí chợ búa, nhưng sau này mới nhận ra rằng mình đã bị hớ trong vài lần mua sắm, đặc biệt những ngày đầu. Cần phải trả giá, đó là văn hóa ở Việt Nam, điều mà tôi chưa bao giờ làm ở quê nhà”, cô nói.

Ban đầu, cô không nắm rõ mức giá của từng món đồ. Vì vậy, để tránh cảm giác ngại ngùng hay sợ mặc cả sai cách, cô thường trả đúng mức giá người bán nói. Cô nghĩ như vậy sẽ nhanh gọn và không rắc rối. Tuy nhiên, khi đã quen dần, cô bắt đầu thử trả giá thấp hơn, hoặc đề nghị mua gộp nhiều món để được giảm giá.

Nhờ mạnh dạn hơn, cô không chỉ mua được đồ với giá hợp lý mà còn cảm thấy thực sự tham gia vào cuộc sống địa phương, không phải khách du lịch. Việc mặc cả không phải để thắng – thua, mà là để tìm ra một mức giá cả hai bên thấy hợp lý. Cô đã có thể tiết kiệm được kha khá tiền và nếu có lời khuyên cho những người lần đầu đi chợ ở Việt Nam, thì đó là: đừng ngại hỏi giá, đừng sợ trả giá. Hãy làm điều đó với thái độ lịch sự, tôn trọng, du khách sẽ ngạc nhiên vì mọi thứ diễn ra nhẹ nhàng và thân thiện.

“Tôi nhận ra một điều khá thú vị: việc mặc cả không hề căng thẳng như tôi tưởng vì người bán đã quen với điều này. Nhiều cuộc trao đổi còn diễn ra rất vui vẻ với những câu đùa thân thiện”, Gentry nói thêm.

Ngoài văn hóa mặc cả, Gentry còn bất ngờ với nhiều phong tục khác. Cô không biết rằng chỉ ngón tay được xem là hành động kém lịch sự ở Việt Nam. Thay vào đó, người Việt thường dùng cả bàn tay để ra hiệu hoặc chỉ hướng, một cử chỉ được coi là nhẹ nhàng và tôn trọng hơn.

Khí hậu ở Việt Nam có thể thay đổi rất nhanh theo từng vùng và đó là bài học cô đã phải trả giá. Trước khi khởi hành, cô chỉ xem thời tiết chung chung, thay vì kiểm tra kỹ dự báo ở từng thành phố và khu vực. Kết quả các trang phục cô mang theo không phù hợp.

Gentry bắt đầu chuyến đi TP HCM đầu tháng 10 và cảm giác bước ra đường chẳng khác nào vào thẳng phòng xông hơi. Chỉ cần đi bộ một đoạn ngắn cô đã mồ hôi nhễ nhại, quần áo bết dính. Những trang phục thoáng khí lúc này rất quan trọng, nhưng cô lại không mang đủ.

Hai tuần sau, cô có mặt ở Hà Nội, nơi thời tiết hoàn toàn trái ngược. Trời mát, kèm theo những cơn mưa rải rác khiến không khí se lạnh, đặc biệt vào buổi tối. Khi đó, cô ước mang theo áo khoác mỏng nhiều lớp, một chiếc áo mưa gọn nhẹ và đôi giày phù hợp.

Sau nhiều ngày trekking trong rừng, khám phá hang động và đi bộ liên tục, cô nhận ra thêm một sai lầm là mang quá ít quần áo. Hầu hết các khách sạn đều có dịch vụ giặt là, nhưng việc phụ thuộc vào dịch vụ này đồng nghĩa với việc phải chờ đợi, sắp xếp thời gian và tốn thêm chi phí ngoài dự tính. Nhìn lại, cô ước chuẩn bị nhiều trang phục nhẹ, nhanh khô hơn, đặc biệt là áo, cùng với vài bộ dự phòng để không phải mặc lại quần áo ẩm khó chịu.

Trước khi đặt chân đến Việt Nam, Gentry từng nghĩ ba tuần là quá đủ để khám phá Hà Nội, Hạ Long, Hội An, TP HCM và vài điểm khác nữa dọc đường. “Nhưng Việt Nam rộng hơn rất nhiều so với những gì thể hiện trên bản đồ. Việc di chuyển mất hàng giờ, thậm chí hàng ngày. Khoảng cách địa lý, điều kiện giao thông và địa hình khiến mỗi chặng đường đều tiêu tốn nhiều thời gian”, cô kể về chuyến tàu đêm 16 tiếng, những chuyến xe buýt chạy cả ngày.

Chính vì những hạn chế về thời gian ngoài dự tính, nhiều trải nghiệm trong mơ của cô đã phải bỏ lỡ, như chuyến phượt xe máy qua cung đường Hà Giang Loop, một trong những hành trình được nhiều du khách đánh giá là ngoạn mục và đáng nhớ nhất Việt Nam.

“Nếu có cơ hội làm lại, tôi chắc chắn sẽ chọn lọc kỹ hơn, chỉ tập trung vào một vài vùng nhất định và dành nhiều thời gian hơn ở mỗi nơi. Đi chậm, ở lâu sẽ giúp tôi hiểu rõ hơn về nhịp sống, con người và văn hóa của từng vùng đất”, cô nói và cho hay cần phải lên kế hoạch kỹ càng hơn.

Điều cuối cùng Gentry khuyên mọi người là nên học vài câu tiếng Việt, dù việc giao tiếp bằng tiếng Anh không gặp khó khăn. Khách nước ngoài sẽ được trân trọng hơn khi cố gắng nói vài câu tiếng Việt đơn giản. Chỉ một lời chào hay câu hỏi ngắn cũng đủ để tạo nên sự kết nối thân thiện, giúp cuộc trò chuyện ấm áp và gần gũi hơn nhiều.

Tâm Anh (theo Business Insider)