Khủng hoảng lạm phát bào mòn ví tiền người dân Iran


Biểu tình nổ ra tại nhiều khu chợ tại trung tâm thủ đô Tehran ngày 29/12. Người biểu tình yêu cầu chính phủ can thiệp ngay lập tức để kiểm soát biến động tỷ giá hối đoái và đưa ra chiến lược kinh tế rõ ràng.

Hình ảnh do hãng tin Fars công bố cho thấy đám đông biểu tình chiếm giữ một đại lộ ở trung tâm thủ đô, nơi có nhiều cửa hàng buôn bán nhộn nhịp. Cảnh sát đã sử dụng hơi cay để giải tán đám đông ở Tehran và hai thành phố khác.


Người dân Iran biểu tình trên đường phố Tehran ngày 29/12. Ảnh: AFP

Người dân Iran biểu tình trên đường phố Tehran ngày 29/12. Ảnh: AFP

Đồng nội tệ rial của Iran liên tục mất giá trên thị trường tự do, với tỷ giá 1,39 triệu rial đổi 1 USD và 1,64 triệu rial đổi 1 euro. Tỷ giá biến động mạnh làm tê liệt hoạt động mua bán một số mặt hàng nhập khẩu, khi cả người bán lẫn người mua đều muốn trì hoãn giao dịch tới khi giá cả ổn định hơn. Tỷ lệ lạm phát đã tăng lên 42,2% trong tháng 12 này.

Thống đốc Ngân hàng Trung ương Iran, ông Mohammad Reza Farzin, ngày 29/12 nộp đơn từ chức và đang chờ Tổng thống chấp thuận. Cựu bộ trưởng Kinh tế Abdolnaser Hemmati được dự đoán thay thế vị trí này.

Tổng thống Masoud Pezeshkian trước đó thừa nhận mức độ nghiêm trọng của cuộc khủng hoảng khi phát biểu trước Quốc hội ngày 28/12 về dự thảo ngân sách năm 2026 của quốc gia.

“Họ nói rằng hãy tăng lương đi”, ông nói. “Nhưng chúng ta lấy tiền ở đâu ra?”.

Ông cho rằng các quyết định của chính phủ, quốc hội và quan chức tiền nhiệm đã dẫn đến tình trạng hiện nay.

Khủng hoảng kinh tế đặt ra thách thức mới cho các lãnh đạo Iran tại đất nước 92 triệu dân, trong bối cảnh đất nước đang nỗ lực khôi phục sau chiến dịch tập kích vào cơ sở hạt nhân hồi tháng 6 của Israel và Mỹ, cũng như chiến dịch gây áp lực mà chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump đang thực thi nhằm đạt được thỏa thuận mới về chương trình hạt nhân của Iran.

Các chuyên gia cho rằng cuộc khủng hoảng kinh tế ngày càng nghiêm trọng ở Iran bắt nguồn từ nhiều yếu tố, trong đó có quản trị yếu kém và chính sách duy trì nền kinh tế khép kín. Các chính sách gây sức ép của Mỹ nhằm hạn chế Iran xuất khẩu dầu và cuộc xung đột với Israel hồi tháng 6 cũng đẩy nền kinh tế Iran vào tình trạng khó khăn hơn.

Amir Hossein Mahdavi, nghiên cứu sinh tiến sĩ khoa học chính trị tại Đại học Connecticut, người chuyên nghiên cứu về kinh tế Iran, cho rằng Tehran không có nhiều lựa chọn để giải quyết khủng hoảng nhanh chóng.

Ông cho rằng Iran có thể thay đổi quan hệ với Mỹ và đổi lại, Mỹ sẽ nới lỏng lệnh trừng phạt; hoặc Tehran có thể mạnh tay cắt giảm chi tiêu chính phủ; nhưng cả hai biện pháp này đều khó xảy ra.

Khủng hoảng lạm phát đẩy người dân Iran xuống đường biểu tình

 
 
Khủng hoảng lạm phát đẩy người dân Iran xuống đường biểu tình

Cảnh sát và người biểu tình đụng độ tại thành phố Hamadan, miền tây Iran, ngày 29/12. Video: X/Iran International English

Dự thảo ngân sách năm 2026 cho thấy tình thế tiến thoái lưỡng nan của chính phủ khi doanh thu từ dầu mỏ giảm mạnh và phải tăng cường phụ thuộc vào nguồn thu từ thuế. Truyền thông Iran ngày 29/12 đưa tin quốc hội đã bác bỏ dự thảo này. Bộ Kinh tế và Bộ Ngoại giao Iran chưa phản hồi yêu cầu bình luận.

Đồng tiền mất giá ảnh hưởng tới đời sống của người dân Iran, khi giá hàng hóa và dịch vụ tăng vọt, còn tiền lương và tiền tiết kiệm vơi đi.

Omid, 42 tuổi, quản lý bán hàng tại Tehran, cho biết thu nhập hàng tháng của anh tính ra USD đã giảm từ tương đương 300 USD xuống còn 200 USD chỉ trong hai tháng, khiến anh luôn bất an. Omid lo không đủ khả năng chi trả hóa đơn y tế cho cha mẹ già, xe bị hỏng mà không có tiền sửa.

“Dạo này, tôi cũng hạn chế đi chơi với bạn bè, vì mỗi lần phải nhẩm tính xem có gánh nổi chi phí một ly cà phê hay không”, anh nói.

Mariam, nhân viên ngân hàng 41 tuổi tại Tehran, cho biết ai cũng nghĩ cô thuộc tầng lớp trung lưu nhưng thực tế, lương chỉ đủ trang trải 2/3 chi phí sinh hoạt một tháng. Cô hiếm khi đi ăn nhà hàng, mua thịt bò hay mời khách đến nhà dùng bữa.

“Mọi thứ đắt đỏ đến mức trong vài ngày qua khi có khách, tôi phải liên tục tính toán để đảm bảo mình không hết tiền trước khi hết tháng”, cô nói.

Hồng Hạnh (Theo AFP)

Ngày xuất bản:

2 THÁNG 01, 2026

Tin cập nhật 24H

Tổng thống Azerbaijan đến Hà Nội, bắt đầu thăm Việt Nam

Tổng thống Azerbaijan Ilham Aliyev và phu nhân đến Hà Nội tối nay, bắt đầu chuyến thăm chính thức Việt Nam.

20 THÁNG 11, 2026

Bộ Nội vụ muốn giữ cách hoán đổi ngày nghỉ lễ, Tết linh hoạt

Trước đề xuất luật hóa nguyên tắc hoán đổi ngày nghỉ lễ, Tết để áp dụng hàng năm, Bộ Nội vụ cho rằng cách này khó phù hợp với doanh nghiệp làm việc theo ca, kíp, sản xuất liên tục.

20 THÁNG 11, 2026

Thủ tướng: Giảm áp lực để việc học mang lại cả niềm vui và tri thức

Thủ tướng Lê Minh Hưng nhấn mạnh cần chung tay khắc phục bệnh thành tích, giảm áp lực để việc học thực sự mang lại niềm vui, tri thức và giá trị tốt đẹp.

20 THÁNG 11, 2026

Đà Nẵng hủy quy hoạch khu biệt thự 25,6 ha trên bán đảo Sơn Trà

Đà Nẵng hủy hai quyết định quy hoạch khu biệt thự rộng hơn 25,6 ha trên bán đảo Sơn Trà, từng được ông Văn Hữu Chiến ký phê duyệt vào năm 2011 và 2014.

20 THÁNG 11, 2026

Việt Nam có thể gặp Indonesia ở vòng loại hai World Cup 2030

Việt Nam nằm ở nhóm hai, còn Indonesia ở nhóm ba trước lễ bốc thăm chia bảng vòng loại hai World Cup 2030 – khu vực châu Á.

20 THÁNG 11, 2026

Việt Nam trong nhóm thấp nhất U17 World Cup 2026

Với chiều cao trung bình 1,7505 m, Việt Nam đứng thứ 45 trong 48 đội tuyển dự U17 World Cup 2026, và thấp nhất bảng G.

20 THÁNG 11, 2026

Cầu thủ bị cấm 8 năm vì ném đá vào trọng tài

LĐBĐ Ecuador cấm John Michel Perlaza Salas tham gia mọi hoạt động liên quan đến bóng đá trong 8 năm, vì ném đá gây thương tích cho trọng tài biên Lenin Giovanni Ojeda Núñez.

20 THÁNG 11, 2026

Thầy dạy cờ vua trên YouTube nổi tiếng hơn cả Carlsen

Từng bị bạn bè bắt nạt vì đam mê cờ vua, Levy Rozman đang có hơn 8,6 triệu người đăng ký YouTube, nổi tiếng hơn nhiều kỳ thủ hàng đầu thế giới và được chơi cờ với những ngôi sao bóng đá như Harry Kane.

20 THÁNG 11, 2026

Công an Hà Nội thua ngược CLB mạnh nhất Malaysia

Hà NộiCông an Hà Nội sớm mở tỷ số, nhưng thua ngược Johor Darul Tazim 1-3 ở lượt hai bảng B Cup CLB Đông Nam Á 2026-2027.

20 THÁNG 11, 2026

Mỹ truy tố người phá hủy vận tải cơ 60 triệu USD

O’Corrain bị cáo buộc thực hiện cuộc tấn công được lên kế hoạch kỹ lưỡng nhằm vào chiếc C-130H Mỹ tại Ireland, khiến vận tải cơ này bị phá hủy.

20 THÁNG 11, 2026

Bài viết liên quan

Mỹ truy tố người phá hủy vận tải cơ 60 triệu USD

O’Corrain bị cáo buộc thực hiện cuộc tấn công được lên kế hoạch kỹ lưỡng nhằm vào chiếc C-130H Mỹ tại Ireland, khiến vận tải cơ này bị phá hủy.

20 THÁNG 11, 2026

Bà Bành Lệ Viên ấn tượng với tà áo dài của bà Ngô Phương Ly tại APEC

Bà Bành Lệ Viên bày tỏ ấn tượng với trang phục áo dài của bà Ngô Phương Ly, phu nhân Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, trong tiệc chiêu đãi nhân hội nghị APEC.

20 THÁNG 11, 2026

Mỹ, Nga, Trung ra tuyên bố chung 4 điểm sau thượng đỉnh ba bên

Mỹ, Nga, Trung ra tuyên bố chung sau hội nghị thượng đỉnh, kêu gọi ngăn chặn chiến tranh hạt nhân, cải cách LHQ và tăng sản lượng dầu tinh chế.

20 THÁNG 11, 2026

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm gặp Tổng thống Trump

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đề nghị Mỹ ủng hộ Việt Nam tổ chức thành công APEC 2027, khi gặp Tổng thống Trump tại Thâm Quyến.

20 THÁNG 11, 2026

ASEAN – Trung Quốc kỳ vọng đàm phán xong COC năm 2027

ASEAN và Trung Quốc kỳ vọng kết thúc đàm phán gần 20% còn lại của Bộ Quy tắc ứng xử của các bên ở Biển Đông (COC) trong năm 2027.

19 THÁNG 11, 2026