Người phụ nữ bán nhà chăm 30 trẻ bại não

Sáng đầu tuần, tại cơ sở Trợ giúp xã hội Thiện Tâm, xã Tây Hồ, bà Lê Thị Lý, 61 tuổi, giữ chặt chân một cậu bé bại não đang gồng cứng để bắt đầu bài vật lý trị liệu. Kế bên, các tình nguyện viên phụ xoa bóp cơ tay cho những trẻ khác. “Ngày cơ sở cũ ở địa phương đóng cửa, phụ huynh gọi điện nhờ tôi giúp. Lúc đó, tôi quyết định dù phải bán nhà cũng sẽ mở trung tâm mới”, bà nói.

Bà Lý có con trai câm điếc bẩm sinh nên thấu hiểu nỗi vất vả của các gia đình cùng cảnh ngộ. Năm 2011, sau khi nghỉ việc tại Hội Chữ thập đỏ, bà xin vào làm ở một cơ sở phục hồi chức năng.

Với mỗi trẻ, bà áp dụng một phương pháp tập riêng. Trẻ bại não thể nhão cần động tác nhẹ tránh trật khớp; trẻ thể co cứng cần bài tập giãn cơ. Với trẻ mắc hội chứng Down hoặc liệt tứ chi, bà trò chuyện để kích thích phản xạ. Để tránh lở loét cho những bé nằm lâu, bà thường nằm cạnh hỗ trợ các em lật, trở mình. Suốt 13 năm, lịch làm việc của bà bắt đầu từ 8h sáng đến cuối chiều. Với mức trợ cấp hơn 700.000 đồng một tháng, bà phải làm thêm nhiều việc để trang trải cuộc sống. “Có những lúc mệt mỏi, cạn kiệt sức lực lẫn tài chính nhưng khi nhìn nụ cười ngây thơ của đám trẻ tôi lại được tiếp thêm tinh thần”, bà nói.

Tháng 10/2024, dự án hỗ trợ trẻ khuyết tật tại địa phương giải thể. Nhóm trẻ đứng trước nguy cơ phải dừng trị liệu. Bà Lý bán căn nhà ở quê, dùng tiền mua mảnh đất 1.000 m2 tính chuyện lâu dài. Trong thời gian chờ xây dựng, bà trích tiền thuê mặt bằng 450 m2 với giá 3,5 triệu đồng mỗi tháng làm nơi tập tạm. Cơ sở chính thức mở vào tháng 6/2025. Hiện bà nhận chăm sóc 30 trẻ bại não, tự kỷ và tăng động cùng sự hỗ trợ của 4 tình nguyện viên.

Mỗi ngày, cơ sở chi khoảng 300.000 đồng mua thực phẩm tươi sống, chưa tính điện nước, còn gạo được các nhà hảo tâm tài trợ. “Áp lực tài chính đè nặng nhưng tôi chưa từng nghĩ đến việc thu phí vì phụ huynh đều là nông dân nghèo”, bà cho biết.

Biết bà Lý mở cơ sở, Phan Thị Cẩm Vân, 35 tuổi, xin về hỗ trợ. Từng bị teo cơ bẩm sinh, cô được bà Lý chăm sóc 5 năm. Từ một cô bé không thể tự ngồi, thể trạng Vân cải thiện rõ rệt và tự chủ được cuộc sống. Với bằng Tâm lý học, Vân hiện phụ trách tham vấn tâm lý cho các em nhỏ. “Nhờ bà Lý mới có tôi ngày hôm nay. Tôi muốn cùng bà mang thêm hy vọng cho những đứa trẻ khác”, Vân nói.

Chị Võ Thị Thanh Kiều, 33 tuổi, tốt nghiệp sư phạm mầm non, cũng làm tình nguyện viên từ đầu năm 2026. Những ngày đầu, chị không khỏi áp lực khi chứng kiến trẻ lên cơn kích động, hú hét. “Nhìn cách bà Lý nhẫn nại với từng bé, tôi lấy đó làm động lực làm việc”, chị Kiều nói.

Đại diện chính quyền xã Tây Hồ cho biết, đây là cơ sở duy nhất trên địa bàn hỗ trợ trẻ khuyết tật. Qua theo dõi, địa phương ghi nhận nhiều trẻ ban đầu thường xuyên quấy phá nhưng sau một thời gian trị liệu tại đây đã có chuyển biến tích cực về hành vi và thái độ.

Đánh giá cao nỗ lực của bà Lý, địa phương thừa nhận khó khăn lớn nhất hiện nay là thiếu nguồn lực, cơ chế hỗ trợ cho các mô hình tư nhân. Bên cạnh việc thăm hỏi, kêu gọi quà tặng cho các bé, xã đang tập trung hướng dẫn bà Lý hoàn thiện hồ sơ pháp lý và giấy phép hoạt động tại địa điểm mới để đảm bảo quyền lợi lâu dài cho cơ sở.

Bà Nguyễn Thị Hà, 68 tuổi, trú xã Chiên Đàn, xem bà Lý như người sinh ra cháu ngoại mình lần thứ hai. Cháu bà, bé Võ Văn Quốc, 11 tuổi, mắc hội chứng Down và tim bẩm sinh, không có điều kiện chạy chữa. Sau 8 năm được bà Lý trị liệu miễn phí, từ một đứa trẻ chỉ biết bò, nay em đã tự bước đi. “Nhìn cháu đi lại được, tôi hiểu sự kiên trì của cô Lý đã thay đổi hoàn toàn số phận của một đứa trẻ khuyết tật”, bà Hà nói.

Ở tuổi 61, nỗi lo lớn nhất của bà Lý là tiền thuê nhà đóng theo năm và cái nóng dưới mái tôn vào mùa hè. “Tôi chỉ mong sớm có đủ tiền xây nhà trên đất của mình để lũ trẻ có nơi tập ổn định”, người phụ nữ nói.

Nga Thanh