Nguồn cơn khiến Chủ tịch Fed bị điều tra hình sự


Ngày 11/1, Chủ tịch Cục Dự trữ liên bang Mỹ (Fed) Jerome Powell xác nhận các công tố viên liên bang đã mở cuộc điều tra hình sự với ông. Ông cho biết một phần nội dung cuộc điều tra liên quan dự án cải tạo có thể kéo dài nhiều năm với các tòa nhà văn phòng của Fed.

Tổng thống Mỹ đã đến thăm dự án này cuối tháng 7/2025. Ông tranh cãi với Chủ tịch Powell ngay trước máy quay khi đề cập chi phí cải tạo hạ tầng cơ quan này. Trong một bài đăng trên Truth Social, ông chỉ trích Powell quản lý “quá tệ” khi chi “3 tỷ USD cho công việc lẽ ra chỉ tốn 50 triệu USD”.


Tổng thống Mỹ Donald Trump (trái) và Chủ tịch Fed Jerome Powell trong chuyến thăm trụ sở Fed ở Washington tháng 7/2025. Ảnh: Reuters

Tổng thống Mỹ Donald Trump (trái) và Chủ tịch Fed Jerome Powell trong chuyến thăm trụ sở Fed ở Washington, tháng 7/2025. Ảnh: Reuters

Quan chức Nhà trắng khi đó cho biết đang điều tra quá trình cải tạo hai tòa nhà lịch sử của Fed. Họ cho rằng việc quản lý kém và khả năng gian lận đã đẩy chi phí lên cao quá mức cần thiết. Dự án cũng bị cho là phô trương và không phù hợp. Một tháng sau, người phát ngôn Nhà Trắng Karoline Leavitt thông báo ông Trump cân nhắc kiện Powell vì dự án trên.

Năm 2019, Fed ước tính chi phí cải tạo trụ sở là 1,9 tỷ USD, sau đó điều chỉnh lên 2,5 tỷ USD. Cơ quan này lý giải mức tăng hơn 33% là do thay đổi trong thiết kế, chi phí vật liệu, nhân công cùng “các yếu tố phát sinh ngoài dự kiến”.

WSJ trích nguồn tin thân cận cho biết cuộc điều tra Powell được thực hiện bởi Văn phòng Công tố viên Mỹ tại Đặc khu Columbia – cơ quan do bà Jeanine Pirro – một đồng minh thân cận của ông Trump phụ trách. Cuộc điều tra bắt đầu từ tháng 11. Cơ quan này đang xem xét các phát biểu trong cuộc điều trần của Powell cũng như tài liệu chi tiêu của Fed.

Người phát ngôn của Bộ trưởng Tư pháp Pam Bondi từ chối bình luận về cuộc điều tra. Người này chỉ cho biết bà Bondi “đã chỉ đạo các công tố viên Mỹ ưu tiên điều tra mọi hành vi lạm dụng tiền thuế của người dân”.

Ông Trump, Powell lời qua tiếng lại về chi phí cải tạo trụ sở Fed

 
 
Ông Trump, Powell lời qua tiếng lại về chi phí cải tạo trụ sở Fed

Ông Trump, Powell lời qua tiếng lại về chi phí cải tạo trụ sở Fed. Video: Guardian

Tuy nhiên, người đứng đầu Fed cho rằng cuộc điều tra này chỉ là “cái cớ”. “Nguy cơ bị truy tố hình sự là hệ quả của việc Cục Dự trữ liên bang thiết lập lãi suất dựa trên đánh giá tốt nhất của chúng tôi về điều gì có lợi cho công chúng, thay vì làm theo mong muốn của Tổng thống”, Powell cho biết.

Từ sau khi nhậm chức nhiệm kỳ 2 vào tháng 1/2025, Tổng thống Trump liên tiếp gây sức ép lên Fed và các quan chức cơ quan này về vấn đề chính sách tiền tệ. Năm ngoái, cơ quan này chỉ giảm lãi suất 3 lần trong các phiên họp cuối năm, đưa mức tham chiếu về 3,5-3,75%. Trong khi đó, ông Trump nhiều lần tuyên bố lãi suất tại Mỹ chỉ nên ở mức 1%.

Suốt vài tháng đầu năm 2025, ông Trump liên tục kêu gọi Fed và Powell giảm lãi, cả trong các phát biểu công khai và bài đăng trên mạng xã hội. Ông gọi Powell là kẻ “chậm chạp”, “cứng đầu” và “ngớ ngẩn”. Đây là việc làm hiếm hoi của một Tổng thống đương nhiệm, do Fed nổi tiếng với khả năng hoạt động độc lập.

Căng thẳng lên đỉnh điểm vào tháng 4, khi Tổng thống Trump dọa sa thải Chủ tịch Fed, nhưng sau đó lại khẳng định sẽ không làm điều này trước khi nhiệm kỳ của ông Powell kết thúc vào tháng 5/2026. Các cố vấn đã cảnh báo với Tổng thống Mỹ rằng việc này có thể châm ngòi cho biến động kinh tế toàn cầu và khiến ông đối mặt với rắc rối pháp lý.

Dù vậy, kể cả khi không sa thải Powell, Tổng thống Mỹ được cho đã lặng lẽ tạo ra thay đổi trong cơ quan này. Tháng 6/2025, Thượng viện Mỹ phê chuẩn đề cử của ông Trump, chấp thuận bà Michelle Bowman làm Phó chủ tịch phụ trách giám sát của Fed. Bà là thành viên Hội đồng Thống đốc Fed từ năm 2018.

CNN cho biết một trụ cột trong kế hoạch kinh tế của ông Trump là cắt giảm quy định quản lý. Bà Bowman được kỳ vọng thực hiện mục tiêu này trong lĩnh vực ngân hàng và làm đúng như vậy. Fed đang xem xét và nới lỏng một loạt quy định ngân hàng được ban hành sau cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu 2008.

Bowman từng bỏ phiếu không tán thành giữ nguyên lãi suất trong cuộc họp chính sách tháng 8/2025 của Fed. Bà cũng là một trong các ứng cử viên cho chức Chủ tịch Fed sắp tới.

Hội đồng Thống đốc Fed gần đây cũng có biến động. Đây là cơ quan lãnh đạo cao nhất của Fed, gồm 7 thành viên do Tổng thống Mỹ đề cử và cần Thượng viện phê chuẩn. Nhóm này chịu trách nhiệm thiết lập chính sách tiền tệ, giám sát ngân hàng và ổn định tài chính quốc gia.

Đầu tháng 8 năm ngoái, Thống đốc Adriana Kugler bất ngờ từ chức, để quay về làm việc tại Đại học Georgetown. Chủ tịch Hội đồng Cố vấn kinh tế Stephen Miran – người được Tổng thống Trump đề cử tạm thời vào vị trí này – đã được Thượng viện phê chuẩn. Trong các cuộc họp sau đó, ông đều không tán thành quyết định chung của Fed, đề nghị giảm lãi suất mạnh tay hơn.

Cũng trong thời gian này, ông Trump thông báo sa thải thành viên Hội đồng Thống đốc Fed Lisa Cook, viện dẫn cáo buộc gian lận thế chấp do Giám đốc Cơ quan Tài chính Nhà ở Liên bang Bill Pulte nêu ra. Tuy nhiên, Tòa phúc thẩm liên bang tại Washington đã chặn lại quyết định này hồi tháng 9, tương tự phán quyết của tòa sơ thẩm. Vụ việc đang được Tòa án Tối cao Mỹ xem xét.

Việc ông Powell bị điều tra hình sự khiến Fed năm nay càng đối mặt với nhiều hỗn loạn. Ngoài việc chiếc ghế Chủ tịch có sự thay đổi, sau khi nhiệm kỳ của Powell kết thúc vào tháng 5, tất cả chức chủ tịch Fed khu vực cũng đều đến kỳ xem xét lại. Sự chia rẽ quan điểm về lãi suất của các quan chức tham gia thiết lập chính sách cũng sẽ được theo dõi sát sao trong năm nay.

Bên cạnh đó, dù nhiệm kỳ Chủ tịch của Powell sắp kết thúc, ông vẫn là thành viên Hội đồng Thống đốc Fed đến năm 2028. Việc này khiến Tổng thống Trump mất cơ hội đề cử thêm một người cho ghế thành viên.

Trên Reuters, Peter Conti-Brown – nhà nghiên cứu lịch sử Fed tại Đại học Pennsylvania nhận định cuộc điều tra đối với Powell “là bước lùi trong nhiệm kỳ của ông Trump và lịch sử ngân hàng trung ương Mỹ”. “Quốc hội không thiết kế Fed để phản ánh quan điểm dao động hàng ngày của Tổng thống”, ông khẳng định.

Thị trường tài chính Mỹ không biến động lớn trước thông tin này. Đồng USD và các chỉ số chứng khoán tương lai của Mỹ sáng 12/1 đi xuống, nhưng mức giảm vẫn khiêm tốn. Thị trường vẫn giữ nguyên kỳ vọng ngắn hạn với chính sách của Fed, khi đặt cược cơ quan này chỉ giảm lãi suất 2 lần năm nay.

Hà Thu (theo Reuters, WSJ)

Ngày xuất bản:

13 THÁNG 01, 2026

Tin cập nhật 24H

Than nghèo kể khổ để cầm cố 22 xe máy đi thuê

Đà NẵngGiang Thị Quỳnh Anh thuê 22 xe máy tự lái, sau đó nói dối đây là tài sản của gia đình, viện hoàn cảnh khó khăn để mang đi cầm cố lấy tiền trả nợ.

21 THÁNG 11, 2026

Thu thuế 0,2% với đất bỏ hoang từ 1/7/2027

Đất bỏ hoang sẽ bị thu thuế 0,2% và không áp dụng hạn mức với đất bỏ hoang, chậm đưa vào sử dụng, gấp gần 7 lần đất ở trong hạn mức.

21 THÁNG 11, 2026

Cho phép lao động công ích thay tiền phạt từ 5 triệu đồng trở xuống

Cá nhân bị phạt hành chính từ 5 triệu đồng trở xuống, đã nhận lỗi và tự nguyện đề nghị, có thể thực hiện công việc phục vụ cộng đồng thay cho nộp tiền phạt.

21 THÁNG 11, 2026

Người dân giao nộp gấu ngựa nuôi 26 năm

Nghệ AnÔng Hoàng Văn Phụng ở xã Vạn An bàn giao con gấu ngựa nặng hơn 100 kg cho Trung tâm Cứu hộ gấu Việt Nam, sau 26 năm nuôi tại nhà.

21 THÁNG 11, 2026

Hơn 45.000 tỷ đồng phòng chống ma túy và tội phạm đến 2030

Việt Nam sẽ huy động 45.300 tỷ đồng để phòng chống ma túy và tội phạm trong 5 năm, hướng tới mục tiêu ít nhất 50% xã và 20% tỉnh thành không có ma túy vào năm 2030.

21 THÁNG 11, 2026

Từ thầy trò thành đồng đội ở giải chạy danh giá Nhật Bản

Nhật BảnTạm nghỉ dạy, trở lại đại học để theo đuổi giấc mơ chạy Hakone Ekiden, Takao Imai không ngờ có ngày được trao dải băng tiếp sức cho chính học trò cũ.

21 THÁNG 11, 2026

Đề xuất luật việt vị mới của Wenger trước nguy cơ bị bác bỏ

Ngay cả cựu HLV Arsene Wenger cũng không cảm thấy bị thuyết phục sau đợt thử nghiệm luật việt vị mới ở giải đấu của Canada, trong khi các nhà làm luật của bóng đá giờ đây được kỳ vọng sẽ bác bỏ nó.

21 THÁNG 11, 2026

Messi săn chức vô địch MLS Cup thứ hai liên tiếp

Sau khi giành Chiếc Giày Vàng mùa thứ hai liên tiếp, Lionel Messi cùng Inter Miami hướng đến mục tiêu trở thành đội đầu tiên bảo vệ thành công chức vô địch MLS Cup kể từ LA Galaxy năm 2012.

21 THÁNG 11, 2026

Bàn thắng đầu tiên của Việt Nam trong lịch sử World Cup 11 người

QatarPha đánh gót đẹp mắt của Lê Sỹ Bách vào lưới Bỉ ở giải U17 World Cup tối nay giúp Việt Nam có bàn đầu tiên ở sân chơi 11 người cấp độ thế giới.

21 THÁNG 11, 2026

Chuyên cơ ông Trump lập kỷ lục khi trở về từ Trung Quốc

Chuyên cơ đưa ông Trump từ Trung Quốc về Mỹ sau APEC đã thực hiện hành trình liên tục dài nhất trong lịch sử đội bay Không lực Một.

21 THÁNG 11, 2026

Bài viết liên quan

COP31 có thể bỏ mục tiêu cam kết hạn chế than, dầu, khí đốt

Dự thảo thỏa thuận của gần 200 nước đã bỏ điều khoản liên quan nhiên liệu hóa thạch, giữa bất đồng từ các bên đàm phán.

21 THÁNG 11, 2026

Mỗi lượng vàng miếng giảm tới 4 triệu đồng

SJC sáng nay hạ mạnh giá vàng miếng 4 triệu đồng chiều mua vào từ người dân trong khi bán ra giảm 2 triệu, xuống 134 triệu mỗi lượng.

21 THÁNG 11, 2026

Tăng kết nối đường sắt, cửa khẩu, cảng biển với các tỉnh Tây Nam Trung Quốc

Việt Nam và khu vực Tây Nam Trung Quốc có thể kết nối đường sắt, cửa khẩu với cảng biển Việt Nam để mở rộng giao thương, theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm.

21 THÁNG 11, 2026

Chứng khoán giảm 4 phiên liên tiếp

Đóng cửa phiên hôm nay ở 1.689 điểm, chứng khoán đã có 4 phiên điều chỉnh liên tiếp, đưa chỉ số VN-Index về vùng thấp nhất từ cuối tháng 7.

21 THÁNG 11, 2026

Ông Trần Bá Dương thôi chức chủ tịch công ty nông nghiệp

Ông Trần Bá Dương, người đứng đầu Tập đoàn Trường Hải (Thaco), vừa thôi kiêm nhiệm chức Chủ tịch HĐQT Công ty Nông nghiệp Trường Hải (Thaco Agri).

21 THÁNG 11, 2026