Rủi ro thiếu khí đốt mùa đông tái rình rập châu Âu


Rủi ro thiếu khí đốt mùa đông tái rình rập châu Âu

Chuyên gia lo ngại khi dự trữ khí đốt cho mùa đông của EU thấp kỷ lục do xung đột Trung Đông, nhưng giới chức vẫn bình thản.

Đến đầu tháng 8, các kho khí đốt của Liên minh châu Âu (EU) chỉ mới lấp đầy chưa đến 58% công suất, thấp hơn 12 điểm phần trăm cùng kỳ năm ngoái, theo Gas Infrastructure Europe.

“Mức dự trữ không chỉ đặc biệt thấp so với thời điểm này hàng năm, mà còn thấp chưa từng thấy trong lịch sử”, Sebastian Heinermann, Giám đốc điều hành hiệp hội kho chứa khí đốt hàng đầu của Đức INES, bình luận.

Các cơ sở lưu trữ của EU có thể chứa hơn 102 tỷ m3 khí đốt và lượng khí rút từ kho có thể đáp ứng tới 30% nhu cầu tiêu thụ trong một mùa đông bình thường. David Lewis, nhà phân tích cấp cao tại Wood Mackenzie, nhận định mức dự trữ hiện tại đặt châu Âu vào “tình thế rất rủi ro”.

“Nếu mùa đông rất lạnh hoặc có một giai đoạn rét kéo dài, châu Âu có thể phải áp dụng một số biện pháp hạn chế nhu cầu, chấp nhận giá cao hơn, nếu không thị trường có thể cạn khí đốt”, ông cảnh báo.

Năm 2022, khi xung đột Ukraine nổ ra làm gián đoạn thị trường khí đốt, các doanh nghiệp châu Âu đổ xô tích trữ. Đồng thời, Nga cắt giảm nguồn cung góp phần đẩy giá khí đốt lên kỷ lục trên 300 euro (346 USD) mỗi megawatt giờ (MWh).

Để ứng phó, EU đặt mục tiêu lấp đầy 90% công suất các kho dự trữ trước mùa đông, tức vào tháng 11. Đến khi chiến sự Iran bùng phát năm nay, EU hạ mục tiêu xuống 80% để tránh làn sóng mua vào trước mùa đông có thể đẩy giá tăng mạnh.


Diễn biến dự trữ khí đốt của Liên minh châu Âu. Đồ họa: Reuters

Diễn biến dự trữ khí đốt của Liên minh châu Âu. Đồ họa: Reuters

Thông thường, việc bổ sung dự trữ là trách nhiệm của các công ty thương mại và hạ tầng năng lượng. Họ mua khí đốt với giá rẻ vào mùa hè để lưu kho rồi bán vào mùa đông kiếm lời. Tuy nhiên, các bên mua cho biết giá khí đốt mùa hè tăng do chiến sự Iran và biến đổi khí hậu đã đảo lộn quy luật này.

Các nhà hoạch định chính sách và giới giao dịch châu Âu cũng kỳ vọng tăng nhập LNG để bổ sung dự trữ. Nhưng eo biển Hormuz đóng cửa sau khi chiến sự bùng phát làm gián đoạn nguồn cung từ Qatar, vốn chiếm khoảng 20% LNG toàn cầu.

Gián đoạn tại Hormuz cũng khiến thị trường rơi sâu hơn vào trạng thái gọi là “backwardation”, tức giá khí đốt giao ngay cao hơn giá giao vào mùa đông. Do đó, mua khí đốt lúc này để lưu kho không có ý nghĩa về kinh tế.

“Hiện hoàn toàn không có động lực tài chính nào để bổ sung kho dự trữ”, Jacob Mandel, Trưởng bộ phận nghiên cứu tại Aurora Energy Research, cho biết.

Giá khí đốt chuẩn tại châu Âu vào cuối tháng 7 gần gấp đôi mức trước chiến sự Trung Đông, tăng từ khoảng 31 euro lên gần 60 euro/MWh. Giá sau đó hạ xuống khoảng 53 euro/MWh khi hy vọng về một thỏa thuận hòa bình Mỹ – Iran hồi phục.

Theo Energy Aspects, tùy thuộc thời điểm vận tải qua eo Hormuz bình thường lại, giá khí đốt mùa đông có thể dao động khoảng 60-80 euro/MWh. Tuy nhiên, trong kịch bản không có LNG Qatar và thời tiết lạnh hơn bình thường, giá giao ngay có thể tăng lên 110 euro/MWh giai đoạn tháng 11 đến tháng 3/2027

Dự trữ thấp nhưng giới chức EU không lo lắng. Ủy ban châu Âu cho rằng mục tiêu lấp đầy 80% “về mặt kỹ thuật có thể đạt được”. Bên cạnh đó, các nhà hoạch định chính sách EU vẫn giữ kế hoạch cấm nhập khẩu LNG Nga, có hiệu lực hoàn toàn từ cuối năm nay, nhằm làm giảm nguồn thu của Điện Kremlin.

Đức, nước tiêu thụ khí đốt lớn nhất EU, chỉ mới dự trữ được 47% công suất, mức thấp nhất kể từ khi có dữ liệu thống kê. Điều này đặc biệt đáng lo ngại bởi các kho chứa của Đức chiếm hơn 20% tổng công suất lưu trữ toàn khối.

Dù vậy, Berlin giữ nguyên quan điểm. Bộ Kinh tế và Năng lượng Đức thừa nhận dự trữ đang thấp lịch sử nhưng từ chối yêu cầu hai doanh nghiệp quốc doanh là SEFE và Uniper tăng mua khí đốt.

“Việc lấp đầy các kho dự trữ cho mùa đông là trách nhiệm của doanh nghiệp và các nhà giao dịch”, phát ngôn viên Bộ Kinh tế và Năng lượng Đức tuyên bố. Người này lập luận rằng nếu chính phủ can thiệp, thị trường khí đốt sẽ càng thắt chặt, đẩy giá leo thang.

Tuy nhiên, các nhà phân tích tỏ ra hoài nghi. Dự báo do Reuters thu thập cho thấy mức dự trữ trước mùa đông có thể chỉ đạt đỉnh khoảng 67-76%.

Theo ông Jacob Mandel tại Aurora Energy Research, để đưa lượng khí trong kho của châu Âu lên 80% trước mùa đông, tốc độ bơm khí vào kho phải tăng lên gần mức kỷ lục, điều chỉ có thể đạt được nếu chính phủ can thiệp.

Ngoài ra, người mua châu Âu cũng sẽ phải trả giá cao hơn cho các lô LNG nhằm cạnh tranh với khách hàng châu Á, những người cũng cần tìm nguồn thay thế cho lượng LNG thường được vận chuyển qua eo Hormuz.


Cảng LNG nổi ở thành phố Wilhelmshaven, Đức, ngày 15/11. Ảnh: Reuters.

Cảng LNG nổi ở thành phố Wilhelmshaven, Đức, ngày 15/11. Ảnh: Reuters.

Ông Laurent Ruseckas, nhà phân tích khí đốt cấp cao tại S&P Global, cho rằng phải đến mùa đông mới có thể biết giới chức EU lựa chọn đúng hay không. Nếu nhiệt độ thấp bất thường, các nhà giao dịch có thể buộc phải mua thêm nguồn cung vào phút chót, khiến giá tăng mạnh, đặc biệt nếu eo biển Hormuz vẫn đóng cửa.

Ngược lại, nếu mùa đông ôn hòa, việc chính phủ can thiệp lúc này có thể khiến giá tăng sớm không cần thiết. “Nếu bắt đầu mua ngay bây giờ để đưa dự trữ lên một mức được ấn định về mặt chính trị, bạn đang đẩy giá lên cao tức thì”, ông nói.

Và dù giá cuối cùng ở mức nào, chi phí này rốt cuộc vẫn sẽ được chuyển sang các hộ gia đình và ngành công nghiệp. “Điều đó đồng nghĩa hóa đơn năng lượng sẽ cao hơn trong mùa đông năm nay và cả mùa đông năm sau”, Erisa Pasko, nhà phân tích cấp cao của Energy Aspects, cho biết.

Phiên An (theo Reuters, Politico)

Ngày xuất bản:

10 THÁNG 08, 2026

Tin cập nhật 24H

Jensen Huang sẽ trình diện trước các ủy ban Hạ viện Mỹ

Cựu CEO Nvidia đồng ý tham gia các buổi làm việc với một số ủy ban Hạ viện Mỹ, trong đó nội dung trao đổi được ghi lại.

18 THÁNG 11, 2026

PGS Nguyễn Viết Nhung: Việt Nam cần xây dựng thế hệ không thuốc lá

Nguyên giám đốc Bệnh viện Phổi Trung ương Nguyễn Viết Nhung cho rằng đề xuất cấm bán thuốc lá vĩnh viễn cho người sinh từ năm 2010 có cơ sở khoa học, cần đánh giá kỹ tác động và khả năng thực thi.

18 THÁNG 11, 2026

PGS.TS Bùi Hoài Sơn: Đô thị đáng sống phải có nơi để người dân rèn luyện sức khỏe

Phó ban Tuyên giáo Trung ương Bùi Hoài Sơn cho rằng đô thị đáng sống không chỉ có những tòa nhà hiện đại, mà phải có sân chơi cho trẻ em, nơi đi bộ cho người cao tuổi và không gian vận động gần nhà.

18 THÁNG 11, 2026

Đề xuất cảnh cáo hoặc trừ điểm giấy phép lái xe với lỗi ít nghiêm trọng

Cục CSGT đang nghiên cứu xây dựng nghị định mới theo hướng phân hóa tính chất hành vi và số lần vi phạm, tránh phạt lỗi ít nghiêm trọng, phạm lỗi lần đầu.

18 THÁNG 11, 2026

Hà Nội chốt hạn di dời cư dân tại 12 dự án Mường Thanh

Hà Nội yêu cầu hoàn thành di dời cư dân khỏi các căn hộ phải phá dỡ hoặc hoàn trả công năng công cộng tại 12 dự án liên quan Tập đoàn Mường Thanh trước 31/12/2027.

18 THÁNG 11, 2026

Pochettino khuyên Guardiola nhận lời dẫn dắt tuyển Mỹ

HLV Mauricio Pochettino cho rằng Pep Guardiola nên nhận công việc ở tuyển Mỹ nếu được mời, bởi đội đang đi đúng hướng và sở hữu những cầu thủ phù hợp với triết lý của ông.

18 THÁNG 11, 2026

Vinicius giúp Brazil thắng đậm nhất sau 14 năm

Vinicius lập hat-trick trong 21 phút, khi Brazil hạ chủ nhà Singapore 7-0 ở trận giao hữu tối 17/11.

18 THÁNG 11, 2026

HLV Kim Sang-sik: ‘Bàn thua không chỉ là lỗi của thủ môn Trung Kiên’

Ninh BìnhHLV Kim Sang-sik bảo vệ thủ môn Trần Trung Kiên sau bàn thua quyết định 1-2 trước Kyrgyzstan, đồng thời tiếc nuối khi Việt Nam không thể kết thúc năm 2026 bằng chiến thắng.

18 THÁNG 11, 2026

Việt Nam sẵn sàng cung ứng gạo ổn định, tin cậy cho Philippines

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn gặp Chủ tịch Thượng viện Philippines, đề nghị chú trọng hợp tác về thương mại, đầu tư, bảo đảm an ninh lương thực.

18 THÁNG 11, 2026

Quá trình Thâm Quyến từ làng chài tới thành phố công nghệ

Trung QuốcTừ một làng chài, Thâm Quyến lột xác, trở thành thành phố hiện đại với taxi tự lái, drone giao hàng và các tòa nhà chọc trời.

18 THÁNG 11, 2026

Bài viết liên quan

Gần 2,5% vốn LPBank sang tay thỏa thuận trong một phiên

Hơn 74 triệu cổ phiếu LPBank, tương đương 2,5% vốn nhà băng, vừa được sang tay bằng phương thức thỏa thuận tại gần giá sàn.

18 THÁNG 11, 2026

Việt Nam cần hơn 136 tỷ USD đầu tư nguồn, lưới điện đến 2030

Việt Nam cần khoảng 136,3 tỷ USD để phát triển nguồn điện và lưới truyền tải giai đoạn 2026-2030, theo Thứ trưởng Công Thương Trương Thanh Hoài.

18 THÁNG 11, 2026

Mỹ điều tra về Megaspeed từ hai năm trước

Mỹ bắt đầu điều tra về công ty Megaspeed từ hai năm trước và cũng đã phỏng vấn doanh nhân Alice Huang.

18 THÁNG 11, 2026

Bạn đời của CZ lỗ hơn 100 triệu USD khi tiền số lao dốc

Yi He, đồng CEO sàn tiền số Binance và bạn đời của nhà sáng lập CZ, công khai tài khoản giảm hơn 101 triệu USD trong 30 ngày.

18 THÁNG 11, 2026

Novaland xóa gần 4 triệu USD nợ bằng cổ phiếu

Quỹ đầu tư nước ngoài đồng ý chuyển đổi trái phiếu trị giá gần 3,8 triệu USD thành 2,8 triệu cổ phiếu Novaland với giá gấp 3 lần thị trường.

17 THÁNG 11, 2026