Tội phạm triệt để lợi dụng ‘công nghệ mô phỏng khuôn mặt người’ để lừa đảo


Thông tin được Thứ trưởng Công an Phạm Thế Tùng cho biết tại tọa đàm trao đổi về hợp tác quốc tế trong phòng chống tội phạm lừa đảo trực tuyến, chiều 25/10. Đây là sự kiện bên lề Lễ mở ký Công ước của Liên Hợp Quốc về chống tội phạm mạng.

Theo ông Tùng, lừa đảo trực tuyến đang có xu hướng gia tăng với diễn biến ngày càng phức tạp, lan rộng. Tội phạm lừa đảo hoạt động trên nhiều lĩnh vực, từ tài chính, môi giới việc làm đến thương mại điện tử, gây thiệt hại nặng nề về kinh tế, gây bức xúc trong dư luận, ảnh hưởng đến đời sống người dân.

Đặc biệt, tội phạm ngày càng đa dạng về hình thức, tinh vi về thủ đoạn và có xu hướng “quốc tế hóa”. Chúng còn móc nối, học tập kinh nghiệm của các băng nhóm tội phạm trên thế giới, hình thành các “làng nghề”, “tập đoàn” chuyên lừa đảo trên mạng.

Hiện nay, tội phạm cũng triệt để lợi dụng các ứng dụng OTT, mạng xã hội, dịch vụ Internet xuyên biên giới, công nghệ mới như AI, Deepfake để tiếp cận người dân và thực hiện lừa đảo. Chúng cũng lợi dụng các phương tiện thanh toán điện tử, cổng trung gian thanh toán, thanh toán quốc tế, loại tiền điện tử, tiền mã hóa để luân chuyển, che giấu vết dòng tiền phạm tội.


Các đại biểu dự tọa đàm. Ảnh: Linh Đan

Các đại biểu dự tọa đàm trao đổi về hợp tác quốc tế trong phòng chống tội phạm lừa đảo trực tuyến, chiều 25/10. Ảnh: Linh Đan

Giai đoạn 2020-2024, Trung tâm Khiếu nại Tội phạm Internet (IC3) – Cục Điều tra Liên bang Mỹ (FBI) nhận được hơn 4,2 triệu đơn khiếu nại với thiệt hại 50,5 tỷ USD do tội phạm mạng. Trong đó, số lượng khiếu nại về lừa đảo trực tuyến là một trong 3 hành vi bị khiếu nại nhiều nhất, ngoài hành vi tống tiền và mua, bán trái phép dữ liệu cá nhân.

Trong cùng giai đoạn, Bộ Công an Trung Quốc đã phát hiện, xử lý gần 2 triệu vụ án lừa đảo viễn thông; ngăn chặn 6,99 tỷ cuộc gọi; 6,84 tỷ tin nhắn; xử lý 18 triệu tên miền, website và ngăn chặn khoảng 1,1 nghìn tỷ Nhân dân tệ (hơn 151 tỷ USD) liên quan đến lừa đảo viễn thông.

Tại Việt Nam, với hơn 78 triệu người dùng Internet, 72 triệu người dùng mạng xã hội và gần 170 triệu kết nối di động, không gian mạng đã trở thành mục tiêu hấp dẫn của tội phạm công nghệ cao. Chỉ riêng năm 2024, Bộ Công an đã phát hiện hơn 6.000 vụ lừa đảo trực tuyến gây thiệt hại ước tính 12.000 tỷ đồng.

Để đẩy lùi tội phạm mạng, Thượng tướng Tùng cho biết vừa qua Bộ Công an đã tham mưu để hoàn thiện các quy định liên quan đến an ninh mạng, quản lý viễn thông, dịch vụ tài chính số. Qua đó, thu hẹp khoảng trống pháp lý bị tội phạm lừa đảo trực tuyến lợi dụng.

Công an cũng phối hợp nhiều doanh nghiệp cung cấp dịch vụ xuyên biên giới để ngăn chặn website, tài khoản có dấu hiệu hoạt động lừa đảo trực tuyến.

“Mới đây nhất, chúng tôi còn phối hợp với Google, TikTok triển khai những chiến dịch tuyên truyền phòng, chống tội phạm lừa đảo. Kêu gọi người có ảnh hưởng trên không gian mạng cùng lan tỏa”, ông Tùng nói.

4 thủ đoạn chính của tội phạm mạng

Tội phạm có nhiều kịch bản khác nhau, song Thứ trưởng Phạm Thế Tùng chỉ ra 4 thủ đoạn chính gồm mạo danh, lừa tình cảm, lừa đảo qua đầu tư và phát tán mã độc.


Cuộc gọi video deepfake giả. Ảnh: Ngọc Thành

Cuộc gọi video deepfake giả. Ảnh: Ngọc Thành

Lừa đảo mạo danh: tội phạm giả danh công an, viện kiểm sát, tòa án để thông báo người dân “liên quan đến vụ án”; yêu cầu cung cấp thông tin cá nhân hoặc cập nhật lại ứng dụng định danh VNeID. Ngoài ra, tội phạm còn có thể giả làm nhân viên điện lực, thuế, cấp nước… yêu cầu nộp tiền hoặc cài đặt ứng dụng giả mạo chứa mã độc, chiếm quyền điều khiển thiết bị và đánh cắp tài sản.

Lừa đảo tình cảm: tội phạm thường dựng lên nhân vật ảo có ngoại hình, lý lịch bắt mắt, sau đó làm quen qua mạng, tạo lòng tin rồi dụ dỗ nạn nhân tham gia “mua hàng hưởng hoa hồng cao” nhằm chiếm đoạt tiền. Nhiều trường hợp còn bị dụ dỗ quay video, chụp ảnh nhạy cảm để rồi bị khống chế, tống tiền.

Lừa đảo đầu tư: tội phạm sẽ lập các sàn giao dịch tiền ảo, vàng, cổ phiếu hoặc sàn thương mại điện tử giả để mời gọi nhà đầu tư. Khi nạn nhân nạp tiền với số lượng lớn, chúng sẽ “đánh sập” sàn, khóa tài khoản hoặc làm “bốc hơi” toàn bộ tiền đầu tư.

Thủ đoạn phát tán mã độc: tội phạm cài mã độc xâm nhập hệ thống dữ liệu của tổ chức, cá nhân, đặc biệt là doanh nghiệp có giao dịch quốc tế. Sau khi chiếm đoạt thông tin, chúng giả mạo email của đối tác nước ngoài để yêu cầu chuyển tiền vào tài khoản giả định. Chúng còn tạo website ngân hàng, sàn thương mại điện tử giả mạo và gửi đường link chứa mã độc dưới dạng chương trình khuyến mãi, khiến nạn nhân vô tình nhấp vào và bị chiếm quyền điều khiển thiết bị, tài khoản tài chính.

“Không một quốc gia nào có thể tự mình giải quyết toàn bộ những thách thức về an ninh mạng và tội phạm mạng”, Thượng tướng Phạm Thế Tùng nêu quan điểm. Thời gian qua, Việt Nam đã tăng cường phối hợp với các quốc gia như Trung Quốc, Thái Lan, Lào, Campuchia, Philippines… trong đấu tranh tội phạm lừa đảo xuyên quốc gia và đã được kết quả tốt. Do đó, Bộ Công an Việt Nam đánh giá cần có sự chung tay của các quốc gia trên thế giới.

Phạm Dự

Ngày xuất bản:

27 THÁNG 10, 2025

Tin cập nhật 24H

Hơn 162.000 tỷ đồng xây ba tuyến cao tốc

Quốc hội thông qua chủ trương đầu tư ba tuyến cao tốc dài hơn 430 km, tổng vốn gần 162.400 tỷ đồng, kết nối các khu vực Tây Bắc, Trung Bộ và Tây Nguyên.

22 THÁNG 11, 2026

Xóa nợ lệ phí môn bài cho hơn 2,5 triệu người nộp thuế

Từ 21/11, hơn 2,5 triệu người nộp thuế được xóa nợ lệ phí môn bài và tiền chậm nộp phát sinh để hoàn tất thủ tục chấm dứt hoạt động.

22 THÁNG 11, 2026

Người đàn ông tử vong khi cứu phụ nữ đuối nước ở biển Nha Trang

Khánh HòaNgười đàn ông bơi ra cứu phụ nữ gặp nạn giữa sóng lớn ở biển Nha Trang, nhưng bị đuối sức, tử vong; một nhân viên cứu hộ cũng phải nhập viện.

22 THÁNG 11, 2026

Đồng bào dân tộc ít người nhất Việt Nam diễu hành trên phố

Lai ChâuNgười Mảng, La Hủ, Si La… những dân tộc có dân số ít nhất Việt Nam, cùng xuống đường nhảy múa trong ngày hội văn hóa tại xã Bum Tở.

22 THÁNG 11, 2026

Alcaraz toàn thắng vòng bảng ATP Finals 2026

ItalyCarlos Alcaraz thắng Flavio Cobolli 6-4, 6-1 trong 65 phút ngày 20/11, nối dài mạch thắng lên 12 trận và hẹn Ben Shelton ở bán kết ATP Finals.

22 THÁNG 11, 2026

‘Nghệ thuật’ thắng 1-0 của Arsenal

AnhArsenal thắng cả 16 trận Ngoại hạng Anh gần nhất khi ghi bàn trước nhờ cách Mikel Arteta điều chỉnh thế trận để giữ lợi thế.

22 THÁNG 11, 2026

Quang Liêm trở lại top 15 thế giới

HungaryLê Quang Liêm đánh bại Ian Nepomniachtchi ở ván tiêu chuẩn nhanh cuối cùng tại giải cờ vua toàn năng thế giới 2026, trở lại top 15 thế giới và nuôi hy vọng dự chuỗi giải năm sau.

22 THÁNG 11, 2026

Haaland bị khước từ bàn tranh cãi trong trận hòa của Man City

AnhTiền đạo Erling Haaland không được công nhận bàn do lỗi đá bóng trong tay thủ môn, khi Man City hòa Fulham 1-1 ở vòng 11 Ngoại hạng Anh.

22 THÁNG 11, 2026

Đại hội Thể thao toàn quốc 2026 khai mạc bên sông Sài Gòn

TP HCMĐại hội Thể thao toàn quốc lần thứ X chính thức bắt đầu bằng lễ khai mạc giàu màu sắc hiện đại kết hợp những câu chuyện về vùng đất, con người TP HCM tối 21/11.

22 THÁNG 11, 2026

Thâm Quyến – ‘thiên đường điện thoại cũ’ của Trung Quốc

Người Trung Quốc thải loại hơn 400 triệu điện thoại mỗi năm, phần lớn đổ về chợ Hoa Cường Bắc ở Thâm Quyến, nơi các thương nhân đưa chúng tới Nam Á, châu Phi.

22 THÁNG 11, 2026

Bài viết liên quan

Chuyến du lịch thành lần gây tội của người đàn ông ngoại quốc

TP HCMĐến Việt Nam du lịch, Hu Yongchao xảy ra xô xát với đồng hương khi bị lôi kéo đầu tư khiến nạn nhân tử vong, đang tìm cách trốn về nước nhưng bị bắt tại sân bay.

22 THÁNG 11, 2026

Lòng dũng cảm của người vợ tố cáo gã chồng bệnh hoạn

AnhJoanne Young suốt hơn 13 năm đã bị chồng chuốc thuốc mê và mời những người đàn ông khác đến nhà xâm hại vợ.

22 THÁNG 11, 2026

Cho vay 40 triệu đồng, thu hơn 116 triệu tiền lãi

Lâm ĐồngHuỳnh Minh Lâm cho hai người vay tổng cộng 40 triệu đồng với lãi suất 120% mỗi năm, thu hơn 116 triệu đồng tiền lãi trong khi phần lớn nợ gốc chưa được trả.

22 THÁNG 11, 2026

Thí điểm thu hồi tài sản liên quan tội phạm không qua kết tội

Từ ngày 1/3/2027, tài sản liên quan đến tội phạm rửa tiền, kinh tế, tham nhũng và chức vụ có thể bị thu hồi thông qua thủ tục dân sự, dù chưa có bản án hình sự kết tội.

22 THÁNG 11, 2026

Bé trai hai tuổi tử vong sau khi bất tỉnh tại lớp mầm non

Đăk LăkBé trai 2 tuổi được phát hiện bất tỉnh, cơ thể tím tái tại một lớp mầm non ở xã Tây Hòa, được đưa cấp cứu nhưng không qua khỏi.

22 THÁNG 11, 2026