Vì sao người Đức hiếm khi vi phạm giao thông?

Người Đức tự giác chấp hành luật giao thông nhờ tính kỷ luật trong văn hóa, ý thức làm gương cho trẻ em và các mức phạt vi phạm nghiêm khắc.

Người Đức coi trọng “Ordnung” – khái niệm chỉ tính ngăn nắp và sự vận hành quy củ. Khẩu hiệu “Ordnung muss sein” (Phải có trật tự) là một khuôn mẫu văn hóa phổ biến tại quốc gia này.

Bà Ruth Leiserowitz, nhà nghiên cứu của Viện Sử học Đức, cho biết các bộ tộc German cổ đại từng tiếp thu luật pháp từ quân đội La Mã. Năm 1713, Vua Friedrich Wilhelm I lấy sự ngăn nắp, chăm chỉ và tiết kiệm làm kim chỉ nam cải cách đất nước. Các đặc tính này dần đi sâu vào triết học, văn học và cấu trúc xã hội.

Chuyên gia văn hóa Đức Christina Röttgers cho biết người Đức xem kỷ luật ngang hàng với sự đúng giờ và trung thực. Họ tự giác chấp hành quy tắc chung vì hiểu rõ tính hợp lý. Thêm vào đó, cơ quan chức năng áp dụng quy định hành chính minh bạch cho mọi công dân và từ chối mọi ngoại lệ hay sự xin xỏ.

Những đặc điểm này được cho là góp phần hình thành văn hóa giao thông nghiêm túc của người Đức.

Áp lực xã hội

Tiếng chép miệng trách móc xuất hiện ngay khi một cá nhân bước sang đường lúc đèn đỏ. Cảnh sát phạt từ 5 euro trở lên đối với hành vi phớt lờ tín hiệu giao thông (Ampelmännchen). Người dân coi việc vượt đèn đỏ mang tính cấm kỵ. Khách bộ hành kiên nhẫn chờ đèn xanh ngay cả trên những con phố vắng vẻ hay thị trấn thưa thớt phương tiện.

Sự cẩn trọng và an toàn luôn chiếm vị trí ưu tiên hàng đầu. Người mới đến Đức cần rèn luyện sự kiên nhẫn và tuân thủ quy định nhường đường.

Tài xế ô tô luôn giảm tốc độ khi thấy người đứng trên vỉa hè hoặc giữ khoảng cách an toàn, chạy chậm phía sau xe đạp trên các đoạn đường hẹp.

Yêu cầu làm gương cho trẻ nhỏ

Nhiều cột đèn tín hiệu gắn biển báo: “Chỉ sang đường khi đèn xanh, hãy làm gương cho trẻ em”. Tấm biển tạo động lực lớn nhất khiến người dân kiên nhẫn chờ đợi, bất chấp đường vắng hay thời tiết giá rét. Họ muốn làm gương cho thế hệ tương lai, tôn trọng cộng đồng và đảm bảo an toàn chung.

Karina Gomes (người gốc Brazil) từng nhận nhiều lời khiển trách từ những người xung quanh do thói quen vượt đèn đỏ. Ánh nhìn nghiêm khắc từ các phụ huynh đứng chờ đèn xanh giúp chị nhận ra tầm quan trọng của việc chấp hành tín hiệu giao thông.

Chi phí học lái xe đắt đỏ

Việc sở hữu giấy phép lái xe tại Đức đòi hỏi sự kiên nhẫn và nguồn tài chính lớn. Theo câu lạc bộ ô tô lớn nhất nước Đức (ADAC), chi phí lấy bằng dao động 2.500-3.500 euro (2.839-3.900 USD), thậm chí cao hơn. Con số này biến quá trình học lái xe thành một khoản đầu tư lớn đối với giới trẻ.

Chương trình đào tạo tại Đức diễn ra toàn diện và tuân thủ pháp luật nghiêm ngặt. Mỗi học viên phải hoàn thành tối thiểu 14 buổi lý thuyết và 12 buổi thực hành. Ngược lại, chi phí này tại Ba Lan chỉ dao động 600-900 euro (690-1.035 USD) cho 26 buổi lý thuyết và 30 buổi thực hành.

Tiền phạt vi phạm giao thông tăng mạnh

Chính phủ Đức áp dụng các mức phạt nghiêm khắc đối với hành vi đỗ xe sai quy định và chạy quá tốc độ. Từ tháng 11/2021, người điều khiển phương tiện vượt quá tốc độ cho phép 16-20 km/h trong khu dân cư phải nộp 70 euro (80 USD). Trường hợp vượt quá 45 km/h, mức phạt lên tới 400 euro (460 USD).

Hành vi đỗ xe trên vỉa hè, làn đường xe đạp kéo theo mức phạt 110 euro (126 USD). Tài xế đỗ xe trái quy định tại khu vực dành riêng cho người khuyết tật, xe điện hoặc xe dùng chung (Carsharing) phải nộp 55 euro. Tài xế cản trở lối ra vào của xe cứu hỏa, cứu thương, xe cảnh sát phải nộp 100 euro.

Trong trường hợp xảy ra tai nạn, tài xế không nhường “làn đường cứu hộ” hoặc sử dụng sai mục đích sẽ đối mặt mức phạt 200-320 euro (230-368 USD) và hình phạt bổ sung tước quyền sử dụng bằng lái một tháng.

Tài xế xe tải vi phạm quy định tốc độ tối thiểu khi rẽ phải trong khu dân cư chịu phạt 70 euro. Hành vi đi vào làn xe đạp, vỉa hè hoặc làn đường khẩn cấp kéo theo mức phạt 100 euro (115 USD).

Ngoài ra, những người tham gia giao thông gây tiếng ồn, xả khí thải không cần thiết hoặc cố tình phô trương kỹ năng lái xe phải chịu phạt tới 100 euro.

Minh Phương (Theo BBC, DW, The Guardian, Goethe)