Cuộc sống trong những ‘căn hộ’ 2 m2 ở cư xá Thanh Đa
Tại tầng 2 của lô 8, cư xá Thanh Đa, bà Nguyễn Thị Hoa, 66 tuổi sống ở góc cầu thang gần chục năm nay. Để che mưa nắng bà dùng bạt quây kín và tận dụng ban công phơi đồ.
Cư xá nằm ở bán đảo Thanh Đa (phường Bình Quới) ven sông Sài Gòn, xây khoảng thập niên 1970, từng là một trong những khu nhà ở quy mô lớn của thành phố. Khu vực rộng khoảng 55 ha với nhiều lô nhà, là nơi sinh sống của hàng nghìn hộ dân, hình thành một cộng đồng cư dân lâu đời.
Sau hơn 50 năm sử dụng, nhiều dãy nhà xuống cấp nghiêm trọng, hiện nằm trong diện quy hoạch di dời để xây dựng khu đô thị mới.
Tại tầng 2 của lô 8, cư xá Thanh Đa, bà Nguyễn Thị Hoa, 66 tuổi sống ở góc cầu thang gần chục năm nay. Để che mưa nắng bà dùng bạt quây kín và tận dụng ban công phơi đồ.
Cư xá nằm ở bán đảo Thanh Đa (phường Bình Quới) ven sông Sài Gòn, xây khoảng thập niên 1970, từng là một trong những khu nhà ở quy mô lớn của thành phố. Khu vực rộng khoảng 55 ha với nhiều lô nhà, là nơi sinh sống của hàng nghìn hộ dân, hình thành một cộng đồng cư dân lâu đời.
Sau hơn 50 năm sử dụng, nhiều dãy nhà xuống cấp nghiêm trọng, hiện nằm trong diện quy hoạch di dời để xây dựng khu đô thị mới.
Căn hộ của bà Hoa bên góc cầu thang. Bà kể, cuộc sống ở Quảng Ngãi khó khăn nên vào TP HCM bán vé số. Năm 2017, tích cóp đủ tiền, bà mua lại căn hộ với giá 40 triệu đồng, chưa gồm tiền sửa sang, cải tạo.
Căn hộ của bà Hoa bên góc cầu thang. Bà kể, cuộc sống ở Quảng Ngãi khó khăn nên vào TP HCM bán vé số. Năm 2017, tích cóp đủ tiền, bà mua lại căn hộ với giá 40 triệu đồng, chưa gồm tiền sửa sang, cải tạo.
Phòng rộng chừng một mét, nơi cao nhất chưa tới 2 m. Góc cầu thang được chủ nhà cải tạo để có nhà vệ sinh, phòng tắm, cơi nới thêm gác nhỏ. Căn gác trước là nơi ở của người cháu, nay đã ra trọ bên ngoài để tiện sinh hoạt.
Điện nước sinh hoạt được bà Hoa dùng chung với một hộ khác, mỗi tháng trả khoảng 300.000 đồng.
Nhà ẩm thấp, nóng nực, bà Hoa phải mắc mùng (màn) ngủ ở bên ngoài cho thoáng mát, chỉ khi mưa lớn mới vào bên trong.
Do mua bằng giấy tờ viết tay, không có nhiều giá trị pháp lý nên ngôi nhà của bà chưa được xem xét hỗ trợ đền bù. “Không biết sắp tới khu này giải tỏa tôi sẽ ở đâu”, bà nói.
Nhà ẩm thấp, nóng nực, bà Hoa phải mắc mùng (màn) ngủ ở bên ngoài cho thoáng mát, chỉ khi mưa lớn mới vào bên trong.
Do mua bằng giấy tờ viết tay, không có nhiều giá trị pháp lý nên ngôi nhà của bà chưa được xem xét hỗ trợ đền bù. “Không biết sắp tới khu này giải tỏa tôi sẽ ở đâu”, bà nói.
Góc cầu thang ở lô 10 là nơi ở của bà Võ Thị Cúc từ năm 2007. Căn hộ rộng chừng 3 m2, trước kia là kho hoặc chỗ để rác của khu dân cư. “Ở đây có nhiều hộ giống như tôi lắm, nhiều nhà sống hơn 30 năm rồi”, người phụ nữ 65 tuổi nói.
Góc cầu thang ở lô 10 là nơi ở của bà Võ Thị Cúc từ năm 2007. Căn hộ rộng chừng 3 m2, trước kia là kho hoặc chỗ để rác của khu dân cư. “Ở đây có nhiều hộ giống như tôi lắm, nhiều nhà sống hơn 30 năm rồi”, người phụ nữ 65 tuổi nói.
Căn phòng được bà Cúc cơi nới, tận dụng thêm khoảng không gian bên ngoài để tăng diện tích sử dụng. Bên trong chất đầy đồ đạc, quần áo, góc bếp tối giản ở gần ban công.
Bà làm tạp vụ, hiện sống cùng hai người con. “Cả nhà đi làm tối mịt mới về, cũng chỉ cần chỗ ngả lưng nên ở mãi thành quen”, bà nói.
Căn phòng được bà Cúc cơi nới, tận dụng thêm khoảng không gian bên ngoài để tăng diện tích sử dụng. Bên trong chất đầy đồ đạc, quần áo, góc bếp tối giản ở gần ban công.
Bà làm tạp vụ, hiện sống cùng hai người con. “Cả nhà đi làm tối mịt mới về, cũng chỉ cần chỗ ngả lưng nên ở mãi thành quen”, bà nói.
Để vào được nhà, bà Cúc phải bước qua giường. Dù vậy, hàng đêm bà vẫn phải ngủ trong trạng thái không thể duỗi thẳng chân, phải gác lên tường.
Ở tầng 3 của lô 10, bà Vũ Thị Kim Liên, 68 tuổi phơi đồ trước cửa nhà. Đây là nơi ở của vợ chồng bà từ năm 2019.
Bà Liên sống tại cư xá Thanh Đa từ năm 1979, ở trong căn hộ cùng chị em. Khi các cháu lớn, cần không gian sinh hoạt riêng nên bà dọn ra góc cầu thang gần đó ở.
Ở tầng 3 của lô 10, bà Vũ Thị Kim Liên, 68 tuổi phơi đồ trước cửa nhà. Đây là nơi ở của vợ chồng bà từ năm 2019.
Bà Liên sống tại cư xá Thanh Đa từ năm 1979, ở trong căn hộ cùng chị em. Khi các cháu lớn, cần không gian sinh hoạt riêng nên bà dọn ra góc cầu thang gần đó ở.
Ngôi nhà rộng 2 m2, chỉ có đồ sinh hoạt cá nhân, vật dụng giá trị nhất là chiếc TV nhưng đã hỏng. Ba tháng trước người bạn đời mất, căn gác nơi chồng ở giờ thành bàn thờ.
Hiện bà làm nghề trông trẻ ở quận Tân Bình cũ, cách nơi ở khoảng 10 km. Bà chủ yếu ăn ngoài, tối muộn mới về nhà, tắm rửa xong rồi đi ngủ. Nhà chật hẹp nên bà cũng phải co chân khi ngủ. “Sáng dậy hai bàn chân tê cứng luôn”, người phụ nữ 68 tuổi nói.
Ngôi nhà rộng 2 m2, chỉ có đồ sinh hoạt cá nhân, vật dụng giá trị nhất là chiếc TV nhưng đã hỏng. Ba tháng trước người bạn đời mất, căn gác nơi chồng ở giờ thành bàn thờ.
Hiện bà làm nghề trông trẻ ở quận Tân Bình cũ, cách nơi ở khoảng 10 km. Bà chủ yếu ăn ngoài, tối muộn mới về nhà, tắm rửa xong rồi đi ngủ. Nhà chật hẹp nên bà cũng phải co chân khi ngủ. “Sáng dậy hai bàn chân tê cứng luôn”, người phụ nữ 68 tuổi nói.
Nằm ở tầng trệt lô 10, nhà của bà Nguyễn Thị Viết Thơ có không gian rộng nhất trong những căn ở cầu thang, diện tích khoảng 7 m2. Nhờ vậy nhà chia được thành phòng ngủ, bếp và vệ sinh.
Phòng ngủ rộng khoảng 1,2 m, là nơi sinh hoạt chính của hai vợ chồng, còn con cái phải gửi nhờ cha mẹ. Nhà bếp tận dụng làm kho nên mỗi khi nấu ăn phải đứng ngoài mép cửa.
Bà Thơ ở đây từ năm 2012, tiền mua lại cùng chi phí cải tạo gần 100 triệu đồng. Làm thu gom rác tại cư xá Thanh Đa, điều bà lo lắng nhất khi nơi này giải tỏa là không còn kế sinh nhai.
Toàn cảnh cư xá Thanh Đa, thuộc khu phố 2, 3. Đại diện khu phố 2 cho biết, ở các lô đều có hộ dân sống ở góc cầu thang hơn 30 năm nay, họ vẫn được hỗ trợ điện nước, thu gom rác thải cùng các chính sách khác như cư dân tại cư xá.
Dự án xây dựng cụm 8 chung cư cũ lô số cư xá Thanh Đa (gồm các lô 1, 2, 4, 6, 8, 9, 10, 11) tọa lạc trên khu đất có quy mô 73.000 m m2, được UBND TP HCM giao cho Công ty cổ phần Phát triển nhà Thanh Đa làm chủ đầu tư từ năm 2017.
Trong đó 2 lô chung cư số 4 và 6 đã giải tỏa di dời xong trước đây. Các lô còn lại hiện có 1.216 căn hộ. Trong đó nhà thuộc sở hữu tư nhân 948 căn, nhà thuộc sở hữu nhà nước 268 căn (đã tự tách thành 355 căn). Hiện tại đã đồng ý phương án bồi thường 392 trường hợp.
Toàn cảnh cư xá Thanh Đa, thuộc khu phố 2, 3. Đại diện khu phố 2 cho biết, ở các lô đều có hộ dân sống ở góc cầu thang hơn 30 năm nay, họ vẫn được hỗ trợ điện nước, thu gom rác thải cùng các chính sách khác như cư dân tại cư xá.
Dự án xây dựng cụm 8 chung cư cũ lô số cư xá Thanh Đa (gồm các lô 1, 2, 4, 6, 8, 9, 10, 11) tọa lạc trên khu đất có quy mô 73.000 m m2, được UBND TP HCM giao cho Công ty cổ phần Phát triển nhà Thanh Đa làm chủ đầu tư từ năm 2017.
Trong đó 2 lô chung cư số 4 và 6 đã giải tỏa di dời xong trước đây. Các lô còn lại hiện có 1.216 căn hộ. Trong đó nhà thuộc sở hữu tư nhân 948 căn, nhà thuộc sở hữu nhà nước 268 căn (đã tự tách thành 355 căn). Hiện tại đã đồng ý phương án bồi thường 392 trường hợp.
Quỳnh Trần
7 THÁNG 05, 2026
