Ba thói quen ăn uống có thể ‘bào mòn’ dạ dày

Ăn quá nhanh hay vừa ăn vừa làm việc; ăn tối muộn và uống quá nhiều nước trong bữa cơm là những sai lầm nhiều người mắc gây hại dạ dày.

Dạ dày đóng vai trò thiết yếu trong hệ tiêu hóa, hấp thu dinh dưỡng và tạo hàng rào miễn dịch. Một hệ tiêu hóa khỏe mạnh không chỉ giúp cơ thể hấp thu tốt dưỡng chất mà còn góp phần duy trì hệ miễn dịch vững vàng.

Bác sĩ Dương Thị Phượng, khoa Dinh dưỡng, Bệnh viện Đại học Y Dược – cơ sở Linh Đàm, cho biết dạ dày là cơ quan chịu ảnh hưởng trực tiếp từ hệ thần kinh. Vì vậy, trạng thái tinh thần và cách ăn uống có tác động rất lớn đến hoạt động tiêu hóa. Dưới đây là 3 thói quen ăn uống nhiều người mắc gây hại đến dạ dày:

Vừa ăn vừa làm việc, ăn quá nhanh

Ăn tối muộn, ngủ ngay sau ăn

Một sai lầm khác là ăn tối quá muộn hoặc đi ngủ ngay sau bữa ăn. Mỗi loại thực phẩm cần khoảng thời gian khác nhau để tiêu hóa. Thức ăn dạng lỏng như nước hoặc sữa thường mất khoảng 2-4 giờ. Các món như cháo, bún, phở cần khoảng 4 giờ. Trong khi đó, cơm và các loại thức ăn rắn có thể mất từ 6 giờ hoặc lâu hơn để được tiêu hóa hoàn toàn.

Nếu ăn sát giờ đi ngủ, dạ dày vẫn phải tiếp tục co bóp và xử lý thức ăn trong khi cơ thể bước vào giai đoạn nghỉ ngơi. Điều này không chỉ làm tăng nguy cơ trào ngược dạ dày – thực quản mà còn ảnh hưởng đến chất lượng giấc ngủ và sức khỏe tổng thể.

Uống quá nhiều nước trong bữa ăn

Không ít người cho rằng uống nhiều nước trong bữa ăn sẽ giúp tiêu hóa tốt hơn. Tuy nhiên, đây lại là thói quen có thể gây tác động không mong muốn đến hoạt động của dạ dày.

Khi dạ dày phải chứa đồng thời lượng lớn thức ăn và nước uống, quá trình co bóp, nhào trộn thức ăn sẽ bị ảnh hưởng. Việc tiêu hóa trở nên kém hiệu quả hơn do dịch vị bị pha loãng và dạ dày phải xử lý thêm một lượng dịch lớn. Ví dụ, sau khi ăn no, một người có thói quen uống ngay một quả dừa hay ly nước khoảng 300 ml. Khi đó, tổng thể tích thức ăn và chất lỏng trong dạ dày tăng lên đáng kể, khiến cơ quan này phải hoạt động nhiều hơn.

Tổng lượng nước uống trong một bữa ăn, bao gồm cả nước canh, không nên vượt quá 200 ml. Mức phù hợp hơn là khoảng 50-100 ml. Đối với nước dừa, thời điểm thích hợp để sử dụng là giữa các bữa ăn trong ngày, thay vì uống khi quá đói hoặc ngay sau khi ăn quá no.

Để hỗ trợ hệ tiêu hóa hoạt động hiệu quả, bác sĩ khuyến nghị mỗi bữa ăn nên kéo dài khoảng 20-30 phút. Mỗi miếng thức ăn cần được nhai kỹ từ 20-50 lần trước khi nuốt. Việc tập trung cảm nhận mùi vị, màu sắc và kết cấu của món ăn không chỉ giúp bữa ăn ngon miệng hơn mà còn kích thích các tuyến tiêu hóa hoạt động tối ưu. Ăn chậm, nhai kỹ còn giúp cơ thể nhận biết tín hiệu no tốt hơn, từ đó hạn chế ăn quá mức, hỗ trợ kiểm soát cân nặng và giảm nguy cơ mắc các bệnh lý tiêu hóa.

Để giảm nguy cơ mắc các bệnh lý dạ dày cũng như ung thư đường tiêu hóa, mỗi người cần duy trì chế độ ăn uống khoa học và lối sống lành mạnh. Nguyên tắc quan trọng là ăn đúng giờ, đủ bữa và không bỏ bữa sáng. Việc duy trì các bữa ăn đều đặn giúp hạn chế tình trạng quá đói rồi ăn bù quá nhiều, vốn là yếu tố dễ gây khó chịu cho dạ dày.

Nên hạn chế thực phẩm chế biến sẵn, đồ ăn nhiều dầu mỡ, thực phẩm quá mặn hoặc thực phẩm hun khói. Đồng thời tránh các thói quen như vừa ăn vừa làm việc, ăn quá nhanh hoặc ăn uống thiếu tập trung.

Đối với những người mắc viêm loét dạ dày hoặc các bệnh lý tiêu hóa khác, khuyến cáo không nên để cơ thể quá đói hoặc ăn quá no, hạn chế rượu bia, thuốc lá và các thực phẩm quá cay, quá chua nếu làm nặng thêm triệu chứng. Người bệnh có thể chia nhỏ các bữa ăn trong ngày. Một số thực phẩm giàu tinh bột như bánh mì có thể giúp hấp thu bớt lượng axit trong dạ dày, góp phần giảm cảm giác khó chịu.

Thúy Quỳnh