Cú ngã của ‘Hộ linh tráng sĩ’

“Hộ linh tráng sĩ” hội tụ nhiều yếu tố để lẽ ra có thể trở thành bom tấn màn ảnh Việt nhưng vấp khâu kịch bản, lối kể chuyện.

Từng được kỳ vọng là bom tấn hành động, cổ trang trong năm nay, tác phẩm của đạo diễn Nguyễn Phan Quang Bình đối diện nguy cơ thua lỗ sau ba tuần ra rạp.

Theo các chuyên gia, Hộ linh tráng sĩ là bài học cho việc một tác phẩm điện ảnh ôm đồm nội dung, đánh mất sức hấp dẫn của phong cách kể chuyện. Tiền đề của phim là truyền thuyết về bảy tráng sĩ đưa 99 quan tài của vua Đinh Tiên Hoàng theo bảy hướng khác nhau. Tuy nhiên, thông điệp này bị lu mờ giữa tuyến phiêu lưu và tình cảm của nhân vật chính. Phim cũng thiếu một nhân vật phản diện đủ sức tạo đối trọng, khiến những màn võ thuật dù được dàn dựng đẹp mắt vẫn khó tạo cao trào.

 

 

Trailer phiên bản mới của “Hộ linh tráng sĩ”

Một trong những điểm yếu lớn của phim là khâu kịch bản, biên tập, theo tiến sĩ Hà Thanh Vân. Để tạo sức hút, phim cần cho khán giả biết rõ ràng về mục tiêu, luật chơi, độ trở ngại tăng dần. Tuy nhiên, hành trình của nhóm tráng sĩ không có một kế hoạch thuyết phục, nhiều trường hợp hy sinh – như đoàn quan văn và sĩ tử – thiếu tính hợp lý để xây dựng nên tình tiết thuyết phục.

Tiến sĩ Hoàng Duẩn – Phó trưởng khoa Quản lý văn hóa, nghệ thuật (Đại học Văn hóa TP HCM) – nhận định bộ phim quá dàn trải. “Khán giả xem phim vì nội dung trước hết, nhưng bản thân câu chuyện đã rời rạc, lê thê, thiếu kịch tính”, ông nhận xét. Khi mới phát hành, phim dài 155 phút, sau đó đạo diễn Nguyễn Phan Quang Bình cùng nhà dựng phim Hàm Trần ra mắt bản mới, ngắn hơn 20 phút. Hoàng Duẩn nhận xét bản dựng này có lối kể súc tích, mượt mà hơn, cắt bớt một số phần thoại dài dòng.

Nhiều nhà sản xuất gợi ý những dự án huyền sử như Hộ linh tráng sĩ sẽ phù hợp ở định dạng series hơn là chiếu rạp. Theo nhà làm phim Hoàng Quân, tác phẩm cần có thời lượng đủ dài để xây dựng thế giới, hệ thống nhân vật và các tuyến xung đột một cách thuyết phục. “Phim sẽ phát huy tiềm năng hơn với hình thức dài tập, nơi đạo diễn có nhiều không gian để phát triển câu chuyện”, anh nói.

Dù doanh thu thấp, Hộ linh tráng sĩ là phép thử quan trọng của điện ảnh Việt với dòng huyền sử. Đoàn phim có nhiều nỗ lực trong bối cảnh phim cổ trang là thách thức lớn với đạo diễn Việt. Với điện ảnh trong nước, phim cổ trang, lịch sử, huyền sử là khoảng trống đáng kể bởi đòi hỏi kinh phí lớn, cần quá trình nghiên cứu phức tạp. Thể loại này cũng mang tính rủi ro cao về mặt thương mại so với những xu hướng thịnh hành như hài, tâm lý – tình cảm, kinh dị.

“Trong bối cảnh ấy, sự xuất hiện của phim Hộ linh tráng sĩ là một lựa chọn đáng ghi nhận”, bà Hà Thanh Vân nhận định.

Dự án có sự chuẩn bị công phu về hệ thống phục trang, binh khí, đạo cụ. Phim trải qua 83 ngày quay tại Ninh Bình, bảy tháng hậu kỳ với sự cố vấn của nhiều chuyên gia quốc tế. Theo đại diện êkíp, khi viết kịch bản, họ không đủ dữ liệu để hình dung về cuộc sống, con người hơn 1.000 năm trước, vì tư liệu còn ít ỏi. Đoàn phim dành hơn 10 năm tìm hiểu, mời nhiều nhà nghiên cứu làm cố vấn, tổ chức hội thảo ở Ninh Bình để có thêm chất liệu làm phim.

Nhiều chi tiết xuất hiện thoáng qua trên màn ảnh nhưng êkíp mất thời gian dài chuẩn bị. Trên kịch bản, phân cảnh đêm rằm Trung thu chỉ gồm hai dòng, đạo diễn dành nhiều tháng tìm hiểu về các mẫu đèn lồng, đoàn lân sư, các món ăn được trưng bày. Để tăng độ chân thực, êkíp tự chế tác vũ khí của các nhân vật bằng titan, có trọng lượng và độ cứng phù hợp. Dàn diễn viên mất nhiều tuần để học cách chiến đấu với binh khí, như nhân vật An Nhiên (Trần Thiên Tú đóng) phải tập riêng từng kiếm để làm quen với trọng lượng và kỹ thuật, sau đó phối hợp hai tay sử dụng song kiếm.

Tác phẩm nổi bật về khâu hình ảnh, dàn dựng võ thuật. Lê Hồng Lâm nhận xét một trong những điểm sáng của phim là Johnny Trí Nguyễn (vai Hữu tướng quân) ở vai trò chỉ đạo võ thuật cho 12 màn hành động. Các phân cảnh này phần nào đẩy cảm xúc cho phim, nhất là màn giao chiến cuối kéo dài gần 10 phút, nơi nhân vật bộc lộ sở trường cận chiến. Hồng Lâm đánh giá phim thể hiện tâm huyết của Johnny Trí Nguyễn với điện ảnh, có thể trở thành bước đệm để anh tiếp tục với dòng phim hành động.

 

 

Phân cảnh “tráng sĩ sông nước” chạm trán “sát thủ máu lạnh” trên sông trong “Hộ linh tráng sĩ”

Đại diện đoàn phim nói ghi nhận các lời phê bình và rút kinh nghiệm. Đạo diễn hành động Johnny Trí Nguyễn cho biết ban đầu, anh cảm nhận cấu trúc thiếu liền mạch trong câu chuyện, vài lần góp ý để phim được dựng lại chặt chẽ, hợp lý hơn về mặt điện ảnh. Tuy nhiên, anh tôn trọng quyết định của Nguyễn Phan Quang Bình khi muốn mạch phim bám sát truyền thuyết: bảy tráng sĩ đi theo bảy hướng khác nhau.

Nguyễn Phan Quang Bình thừa nhận bản thân còn ôm đồm với kịch bản Hộ linh trạng sĩ. Khi ra rạp, do hạn chế thời lượng, phim bị tiết chế nhiều về nội dung, dẫn đến việc số phận các nhân vật chính đều bị cắt đi một nửa.

Đạo diễn cho biết khi chọn thể loại huyền sử, anh chấp nhận những ý kiến khen chê trái chiều. Với anh, điều quan trọng là khán giả, đặc biệt người trẻ, tiếp cận được những bài học mang yếu tố lịch sử. Dù không phải đạo diễn Việt đầu tiên làm phim huyền sử, anh hy vọng Hộ linh tráng sĩ có thể đặt những viên gạch mới, để thế hệ sau tiến xa hơn trên con đường chinh phục khán giả ở dòng phim này.

Êkíp không công bố kinh phí cụ thể, song Hộ linh tráng sĩ được nhận định là một trong những phim Việt có mức đầu tư lớn nhất từ trước đến nay, ước tính 100 tỷ đồng. Bà Ngô Thị Bích Hạnh – đại diện nhà sản xuất – nói buồn vì hiệu ứng phòng vé không như mong muốn. Tuy nhiên, êkíp không nuối tiếc vì đã “sống hết mình với tác phẩm”.

Bà cho rằng tuổi thọ của một phim điện ảnh không chỉ dừng ở việc chiếu rạp. Nhà sản xuất dự định nếu đủ điều kiện, họ cùng đạo diễn Nguyễn Phan Quang Bình phát hành một phiên bản thời lượng dài hơn trên dịch vụ OTT, giải đáp những khúc mắc còn bỏ ngỏ.

Mai Nhật – Quế Chi