Đảo lộn công việc vì con ốm

Trẻ sốt, ho, sổ mũi sau khi trở lại lớp khiến phụ huynh xin nghỉ hoặc nhờ người chăm, kế hoạch công việc bị hoãn hoặc phải thay đổi phút chót.

Chưa đầy vài tuần sau khi con trở lại trường, chị Bích Phượng, ngụ phường Hiệp Bình, TP HCM đã phải thay chồng nghỉ làm nhiều ngày để chăm con. Bé bắt đầu sụt sịt rồi sốt cao, vừa hết đợt cảm lại ho và sổ mũi khi quay lại lớp.

“Nhìn con mệt, ăn kém và sụt cân, tôi rất sốt ruột. Việc khó nhất là hai vợ chồng phải liên tục đổi lịch làm và dùng ngày phép để có người ở nhà với con”, chị Phượng nói.

Liên tục vắng mặt, chị Phượng lo ảnh hưởng đến tiến độ dự án chung và kết quả đánh giá cuối năm tại cơ quan. Nhiều hôm chăm con ốm quấy khóc cả ngày, đến đêm khi con vừa chợp mắt, chị lại tranh thủ ôm laptop làm bù để kịp hạn chót bàn giao việc. Sự xáo trộn kéo dài khiến chị kiệt sức cả về thể chất lẫn tinh thần, luôn cảm thấy căng thẳng khi việc cơ quan dang dở, còn con nhỏ ở nhà lại liên tục ốm đau.

Anh Minh Khang, ngụ phường Xuân Hòa, cũng cho biết con trai học lớp 3 bị cảm sốt ngay sau khi nhập học. Trong kỳ nghỉ hè, trẻ ít tiếp xúc và sinh hoạt ổn định hơn. Khi trở lại lớp đông, ăn ngủ chung phòng máy lạnh và dùng nhiều bề mặt chung, con bắt đầu ho, sốt. Một số học sinh cùng lớp cũng phải nghỉ học vì mắc bệnh.

Không có ông bà hỗ trợ tại thành phố, vợ chồng anh Khang đành phải xin làm việc từ xa, vừa mở laptop họp trực tuyến vừa trông con, kiểm tra nhiệt độ, dỗ con uống thuốc. Việc “vừa làm cha vừa làm nhân viên” cùng lúc khiến anh Khang luôn trong trạng thái “căng như dây đàn”. Nhiều cuộc họp trực tuyến với đối tác bị gián đoạn vì tiếng con quấy khóc, anh cũng không thể tập trung xử lý số liệu hay các hợp đồng quan trọng khi cứ phải liên tục đảo mắt sang trông con. Hiệu quả công việc giảm sút, công việc dồn ứ.

“Tôi tự nhủ chỉ vài ngày nữa là con khỏi bệnh, cắn răng một chút rồi sự việc cũng qua”, anh Khang nói.

Bác sĩ CKI Nguyễn Lê Nga, Quản lý Y khoa, Hệ thống Tiêm chủng VNVC, cho rằng tình trạng này không nên được giải thích đơn thuần là do “trở trời”. Đầu năm học, trẻ đồng thời thay đổi giờ ngủ, ăn uống, vận động, tăng tần suất di chuyển và tiếp xúc gần. Thời tiết mưa nắng thất thường cùng những ngày chất lượng không khí kém có thể kích ứng đường hô hấp, còn lớp học đông tạo điều kiện để virus và vi khuẩn lan qua giọt bắn, dịch tiết hoặc bề mặt dùng chung.

Dữ liệu của Trung tâm Kiểm soát Bệnh tật TP HCM cho thấy trong tuần 38, từ ngày 14 đến 20/9, thành phố ghi nhận 1.283 ca tay chân miệng, tăng 47% so với trung bình bốn tuần trước. Cùng thời gian này có 1.462 ca sốt xuất huyết. Đây là hai nhóm bệnh cần được lưu ý khi trẻ trở lại trường trong mùa mưa.

Tay chân miệng lây qua dịch tiết, phân, đồ chơi và bề mặt nhiễm virus nên dễ lan tại trường mầm non, tiểu học. Bệnh thường gây sốt, loét miệng, nổi bóng nước ở tay, chân hoặc vùng mông. Trong đợt gia tăng hiện nay, Bệnh viện Nhi đồng 1 điều trị hơn 50 trường hợp, gồm 16 ca từ độ 3 trở lên và 6 trẻ phải thở máy. Một số ca nặng liên quan EV71 có thể xuất hiện biến chứng thần kinh, tim mạch và hô hấp.

Sốt xuất huyết lại lây qua muỗi vằn. Mưa kéo dài tạo thêm các vật chứa nước quanh nhà và trường học, giúp muỗi sinh sản. Trẻ mắc bệnh có thể sốt cao, đau đầu, đau mỏi người. Giai đoạn nguy hiểm thường xuất hiện từ ngày thứ ba đến ngày thứ bảy và có thể trùng lúc trẻ giảm sốt, vì vậy phụ huynh vẫn cần theo dõi sát.

Các bệnh đường hô hấp như cúm, sởi hoặc thủy đậu, não mô cầu cũng dễ lây khi nhiều trẻ sinh hoạt gần nhau. Bụi mịn và không khí khô hoặc lạnh không tạo ra những bệnh này, nhưng có thể làm niêm mạc đường thở bị kích ứng, khiến trẻ ho, khó chịu và dễ nhầm với một đợt nhiễm trùng.

Để giảm lây nhiễm, phụ huynh nên cho trẻ nghỉ học khi sốt hoặc có biểu hiện nghi mắc bệnh truyền nhiễm. Trẻ cần được hướng dẫn rửa tay bằng xà phòng trước khi ăn, sau khi đi vệ sinh, không dùng chung bình nước, khăn lau và dụng cụ ăn uống. Gia đình nên cho trẻ ngủ đủ, ăn đa dạng, uống đủ nước và chuẩn bị khẩu trang, áo mưa hoặc đồ chống nắng phù hợp khi đưa đón.

Nhà trường cần vệ sinh các bề mặt thường xuyên được chạm vào, theo dõi học sinh nghỉ ốm và thông báo sớm khi lớp xuất hiện nhiều trường hợp có biểu hiện giống nhau. Với sốt xuất huyết, gia đình và trường học cần đậy kín dụng cụ chứa nước, thay nước bình hoa, loại bỏ vật phế thải đọng nước và phòng muỗi đốt vào cả ban ngày.

Bác sĩ Nga khuyến cáo phụ huynh mang sổ hoặc dữ liệu tiêm chủng của con đến cơ sở y tế để rà soát. Trẻ có thể cần tiêm bù hoặc tiêm nhắc tùy độ tuổi, lịch sử tiêm, tình trạng sức khỏe và nguy cơ tiếp xúc. Với trẻ trong độ tuổi đi học, các vaccine thường được kiểm tra gồm mũi nhắc phòng bạch hầu, ho gà, uốn ván, bại liệt cùng vaccine cúm, sởi – quai bị – rubella, thủy đậu, viêm não Nhật Bản và sốt xuất huyết theo chỉ định phù hợp.

Đối với tay chân miệng, vaccine phòng bệnh do EV71 đã được Bộ Y tế cấp phép tháng 3/2026, chỉ định cho trẻ từ 2 tháng đến dưới 6 tuổi. Theo VNVC, hệ thống đang hoàn tất công tác chuẩn bị để triển khai khi vaccine được cung ứng tại Việt Nam. Vaccine chỉ phòng bệnh do EV71, do đó các biện pháp vệ sinh và kiểm soát nguồn lây vẫn cần được duy trì.

Phụ huynh cần đưa trẻ đi khám khi sốt cao khó hạ, thở nhanh, lừ đừ, nôn nhiều, co giật, giật mình bất thường, run tay chân hoặc có dấu hiệu mất nước. Trẻ nghi sốt xuất huyết cần được đánh giá sớm nếu đau bụng, nôn liên tục, chảy máu bất thường hoặc mệt hơn sau khi giảm sốt. Việc cho trẻ nghỉ học và thông báo với nhà trường còn giúp hạn chế bệnh lây sang các bạn cùng lớp.

Kha Nhiên