Khám ba viện mới phát hiện vết sốt mò vùng kín

Ngày 16/9, đại diện Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương cho biết tại hai cơ sở y tế tuyến dưới, bệnh nhân được chẩn đoán viêm phổi, điều trị bằng kháng sinh mạnh nhưng không đáp ứng. Kết quả X-Quang cho thấy tổn thương phổi, chỉ số viêm tăng. Bệnh nhân còn có yếu tố nhiễu là vết thương ngoài da vùng cẳng chân khi làm việc trong chuồng lợn, khiến bác sĩ không phát hiện đúng vị trí căn nguyên bệnh.

Khi chuyển tới Trung tâm Hồi sức tích cực, Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương, người bệnh đã suy hô hấp nặng, rối loạn đông máu, da sung huyết, phù nề quanh mắt, giảm tiểu cầu nghiêm trọng. Kết quả xét nghiệm miễn dịch Rickettsia dương tính, xác định anh mắc bệnh sốt mò, nhưng các bác sĩ vẫn không thể tìm thấy vết đốt.

“Vết đốt này là yếu tố quan trọng để chẩn đoán và điều trị hiệu quả”, đại diện viện nói.

Sau nhiều lần hội chẩn và kiểm tra kỹ lưỡng, các chuyên gia mới phát hiện ra vết đốt đặc trưng của sốt mò nằm ở bộ phận sinh dục – một vị trí nhạy cảm, rất khó để phát hiện. Việc tìm ra vết đốt là yếu tố quyết định giúp các bác sĩ đưa ra chẩn đoán chính xác cũng như áp dụng phác đồ điều trị đặc hiệu. Nhờ đó, sức khỏe người bệnh đã cải thiện nhanh chóng.

Sốt mò là bệnh truyền nhiễm cấp tính do vi khuẩn Rickettsia orientalis (Orientia tsutsugamushi) gây ra, tỷ lệ tử vong cao nếu không được chẩn đoán sớm và điều trị đặc hiệu. Mọi lứa tuổi đều có thể mắc bệnh, thường gặp ở tuổi lao động. Bệnh rải rác trong năm, chủ yếu về mùa mưa và nắng nóng, không lây từ người sang người.

Mầm bệnh Rickettsia orientalis có ở ấu trùng mò và một số loài vật gặm nhấm, thú nhỏ, chủ yếu là ở chuột, chim hoặc ở chó, lợn, gà nhưng ít gặp hơn, truyền sang người qua vết đốt của ấu trùng mò (Leptotrombidium). Ấu trùng mò sống ở bụi cây, bụi cỏ ẩm ướt, các hang đá hoặc gốc cây nơi có các loài gặm nhấm sinh sống. Vì vậy, người bị sốt mò thường do đi làm nương rẫy, dã ngoại cắm trại dưới tán lá cây trong rừng, bộ đội hành quân, các trang trại chăn nuôi hoặc đi qua vùng ven suối, ven sông, bìa rừng… Thời gian ủ bệnh 6-21 ngày.

Bệnh có biểu hiện đa dạng như sốt, đau đầu, đau mỏi khắp người, vết loét ngoài da do mò đốt (dấu hiệu đặc trưng của sốt mò), phát ban, sưng các hạch, tổn thương đa cơ quan (đặc biệt là phổi, tim, gan…). Các triệu chứng này rất dễ nhầm lẫn với các bệnh lý khác, không có xét nghiệm đặc hiệu để chẩn đoán.

Vết loét ngoài da do mò đốt lúc đầu là nốt phỏng, sau tiến triển thành hình bầu dục trên nền sẩn đỏ. 4-5 ngày sau, nốt phỏng vỡ ra thành một nốt kích thước 0,5-2 cm, vảy đen. Khi bong vảy sẽ để lộ nốt loét đáy nông, hồng nhạt, không có mủ, không tiết dịch, vết loét không đau nên dễ bỏ sót.

Tạng thường bị tổn thương do sốt mò là phổi với bệnh lý viêm phổi, tràn dịch màng phổi gây suy hô hấp cấp, phải hỗ trợ bằng thở máy. Tiếp đến là gan, với tình trạng tổn thương tế bào gan phải hỗ trợ bằng lọc máu liên tục và thay huyết tương. Bệnh nhân có thể bị tụt huyết áp, viêm cơ tim, viêm não, viêm màng não…

Bác sĩ khuyến cáo để tránh ấu trùng mò đốt, khi đi vào nương rẫy, đồi núi, cần mặc quần áo kín, quần áo có tẩm hóa chất chống côn trùng, bôi hóa chất xua côn trùng lên các vùng da hở. Tránh ngồi, nằm, phơi quần áo, đặt balô trên bãi cỏ, gần bờ bụi, gốc cây. Diệt chuột, sử dụng hóa chất diệt côn trùng.

Thúy Quỳnh