Tết của người Chăm theo đạo Hồi ở TP HCM
Sáng 21/3, hàng trăm người Chăm sinh sống tại hẻm 157 Dương Bá Trạc, phường Chánh Hưng, đổ ra đường chào mừng lễ Hari Raya Aidilfitri.
Hẻm 157 có cộng đồng 3.000 người theo đạo Hồi – đông nhất trong 16 giáo khu ở TP HCM. Đa số người dân trong xóm có gốc gác từ vùng Châu Đốc, An Giang di cư lên TP HCM từ những năm 1960.
Hari Raya Aidilfitri là lễ quan trọng của người Hồi giáo, diễn ra vào ngày cuối cùng của tháng Ramadan. Vào ngày này, mọi người gác lại lo toan, cùng đến nhà thờ cầu nguyện, hòa mình trong không khí vui tươi và chúc nhau lời tốt đẹp nhất. Sự kiện thường được ví như ngày Tết của người theo đạo Hồi.
Sáng 21/3, hàng trăm người Chăm sinh sống tại hẻm 157 Dương Bá Trạc, phường Chánh Hưng, đổ ra đường chào mừng lễ Hari Raya Aidilfitri.
Hẻm 157 có cộng đồng 3.000 người theo đạo Hồi – đông nhất trong 16 giáo khu ở TP HCM. Đa số người dân trong xóm có gốc gác từ vùng Châu Đốc, An Giang di cư lên TP HCM từ những năm 1960.
Hari Raya Aidilfitri là lễ quan trọng của người Hồi giáo, diễn ra vào ngày cuối cùng của tháng Ramadan. Vào ngày này, mọi người gác lại lo toan, cùng đến nhà thờ cầu nguyện, hòa mình trong không khí vui tươi và chúc nhau lời tốt đẹp nhất. Sự kiện thường được ví như ngày Tết của người theo đạo Hồi.
Từ sáng sớm các tín đồ đến hành lễ tại thánh đường Hồi giáo Jamiul Anwar. Khu vực thánh đường, chỉ có đàn ông mới được đến làm lễ, còn phụ nữ chỉ được phép đến đây trong tháng ăn chay Ramadan. Đây là tín ngưỡng không thể thiếu trong lễ Hari Raya Aidilfitri.
Từ sáng sớm các tín đồ đến hành lễ tại thánh đường Hồi giáo Jamiul Anwar. Khu vực thánh đường, chỉ có đàn ông mới được đến làm lễ, còn phụ nữ chỉ được phép đến đây trong tháng ăn chay Ramadan. Đây là tín ngưỡng không thể thiếu trong lễ Hari Raya Aidilfitri.
Ông Tuan Ahmad thực hiện nghi thức dẫn lễ trong thánh đường, nói những điều tốt đẹp về lễ Hari Raya Aidilfitri, sự tha thứ, tinh thần đoàn kết cộng đồng Hồi giáo.
Ông cho biết, buổi hành lễ diễn ra trong khoảng một tiếng, không chỉ tín đồ trong giáo khu mà còn ở nhiều nơi khác tới. Vì người tới rất đông, thánh đường phải tổ chức cả ở trên các tầng lầu và phát trực tiếp để mọi người cùng hành lễ.
Dười hành lang ở tầng trệt thánh đường, ông Haji Kim Sô, 75 tuổi, giáo cả, Trưởng ban quản trị cộng đồng người Chăm giáo khu Anwar thành kính hành lễ. Tuổi cao nên vị giáo cả không thể đứng hoặc ngồi lâu làm lễ như các tín đồ khác.
“Lễ Hari Raya Aidilfitri rất quan trọng với người Hồi giáo, dù bận mấy mọi người cũng tề tựu bên nhau, thể hiện tinh thần gắn kết cộng đồng”, ông nói.
Dười hành lang ở tầng trệt thánh đường, ông Haji Kim Sô, 75 tuổi, giáo cả, Trưởng ban quản trị cộng đồng người Chăm giáo khu Anwar thành kính hành lễ. Tuổi cao nên vị giáo cả không thể đứng hoặc ngồi lâu làm lễ như các tín đồ khác.
“Lễ Hari Raya Aidilfitri rất quan trọng với người Hồi giáo, dù bận mấy mọi người cũng tề tựu bên nhau, thể hiện tinh thần gắn kết cộng đồng”, ông nói.
Cũng như Tết của người Kinh, vào dịp này người theo đạo Hồi nhất là phụ nữ sẽ diện những bộ đồ mới ra đường. Họ dạo phố, thăm hỏi nhau, chụp hình.
Nữ sinh 19 tuổi Nur Ha Lili mặc bộ áo dài truyền thống người Chăm, quấn khăn trắng, cùng hòa vào không khi rộn ràng của lễ Hari Raya Aidilfitri. “Với tôi ngày này vui nhất trong năm, ai cũng xinh đẹp hơn”, cô gái nói.
Dịp lễ là thời gian cả cộng đồng cùng ngồi lại bên nhau, gia đình đoàn tụ và tổ chức các bữa tiệc. Những câu chúc Selamat Hari Raya (Chúc mừng năm mới) luôn thường trực trong mọi câu chuyện của bà con.
Đại gia đình khoảng 20 người của bà Fatimar quầy quần chụp ảnh kỷ niệm. Bà cho biết, ngày thường mọi người bận rộn đi làm khắp nơi nên dịp này cả nhà mới gặp mặt đông đủ tất cả thành viên.
Đại gia đình khoảng 20 người của bà Fatimar quầy quần chụp ảnh kỷ niệm. Bà cho biết, ngày thường mọi người bận rộn đi làm khắp nơi nên dịp này cả nhà mới gặp mặt đông đủ tất cả thành viên.
Một nét văn hóa đặc trưng là tín ngưỡng Laku maaf. Mọi người sẽ xin lỗi và tha thứ cho nhau, thể hiện tinh thần khởi đầu mới đầy tích cực. Trong đó, người nhỏ tuổi hơn sẽ xin sự tha thứ hoặc lời khuyên răn từ cha mẹ hay người lớn tuổi.
Một nét văn hóa đặc trưng là tín ngưỡng Laku maaf. Mọi người sẽ xin lỗi và tha thứ cho nhau, thể hiện tinh thần khởi đầu mới đầy tích cực. Trong đó, người nhỏ tuổi hơn sẽ xin sự tha thứ hoặc lời khuyên răn từ cha mẹ hay người lớn tuổi.
Trẻ em thường nhận được tiền mừng tuổi trong lễ Hari Raya Aidilfitri. Anh Mohammed, 40 tuổi, chuẩn bị hai triệu đồng để lì xì cho trẻ trong xóm. Anh cho biết, mừng tuổi không phải nét văn hóa của người Chăm nhưng được phổ biến từ lâu trong sự hòa nhập với cộng đồng cư dân khác.
Ẩm thực cũng đóng vai trò quan trọng trong đó không thể thiếu món cà ri, ngoài ra còn có các loại bánh ngọt, cơm. Các gia đình sẽ nấu và mời người thân, hàng xóm cùng nhau ăn.
Người theo đạo Hồi chỉ mua thực phẩm từ các tiệm có chứng nhận Halal, không sử dụng các món ăn làm từ thịt heo và nghiêm cấm sử dụng đồ uống có cồn như rượu, bia.
Cộng đồng người Chăm theo đạo Hồi ở TP HCM có khoảng 10.000 người. Mỗi khu vực là một xóm sống quanh một thánh đường Hồi giáo (Masji Surau). Ở cấp thành phố, cộng đồng người Chăm đều thành lập một Ban đại diện cộng đồng Hồi giáo, được chính quyền công nhận.
Ẩm thực cũng đóng vai trò quan trọng trong đó không thể thiếu món cà ri, ngoài ra còn có các loại bánh ngọt, cơm. Các gia đình sẽ nấu và mời người thân, hàng xóm cùng nhau ăn.
Người theo đạo Hồi chỉ mua thực phẩm từ các tiệm có chứng nhận Halal, không sử dụng các món ăn làm từ thịt heo và nghiêm cấm sử dụng đồ uống có cồn như rượu, bia.
Cộng đồng người Chăm theo đạo Hồi ở TP HCM có khoảng 10.000 người. Mỗi khu vực là một xóm sống quanh một thánh đường Hồi giáo (Masji Surau). Ở cấp thành phố, cộng đồng người Chăm đều thành lập một Ban đại diện cộng đồng Hồi giáo, được chính quyền công nhận.
Quỳnh Trần – Ngọc Ngân
23 THÁNG 03, 2026
