Ảnh khu vực trung tâm Chợ Lớn cuối thế kỷ 19 được giới thiệu trong triển lãm Tiền nhân lập chợ, diễn ra tại TP HCM hôm 27/9. Chợ Lớn được hình thành từ thế kỷ 17 đến 19, khi cộng đồng người Hoa đến định cư, xây dựng một đô thị sầm uất.

Sự kiện do Trung tâm lưu trữ quốc gia II đồng tổ chức cùng Trung tâm văn hóa Nếp Xưa, Hội quán các bà mẹ, nhằm giới thiệu với khán giả về đời sống thị thành cách đây hơn 100 năm.

Một góc chợ Bến Thành. Chợ xây năm 1912, có tổng diện tích khoảng 13.000 m2, giới hạn bởi các trục đường: Phan Bội Châu – Phan Chu Trinh – Lê Thánh Tôn – Công trường Quách Thị Trang. Đây là một trong những công trình biểu tượng của TP HCM, thu hút người dân, du khách.

Xe kéo tấp nập bên chợ Bến Thành. Trong cuốn Di sản Sài Gòn – TP HCM, do NXB Tổng hợp TP HCM phát hành, tác giả Nguyễn Hạnh cho biết phương tiện xuất hiện rộng rãi trong nước khoảng cuối thế kỷ 19.

Đến đầu thế kỷ 20, Sài Gòn có gần 400 chiếc xe tay. Xe tay thông thường có bánh bằng sắt, chỉ có các quan chức mới dùng bánh cao su. Người lính kéo thường mặc áo “kẹp nẹp”, đầu đội “nón gù”, đi chân không.

Chợ Cầu Ngang, Trà Vinh thập niên 1920.

Bà Cù Thị Dung, Trưởng phòng phát huy giá trị tài liệu của trung tâm, cho biết hình ảnh được thu thập từ nhiều nguồn, như các hồ sơ lưu trữ xưa, bộ sưu tập cá nhân. Loạt ảnh về chợ xưa nằm trong bộ ảnh bưu thiếp, được nhà sưu tập Nguyễn Tấn Thành tặng cho đơn vị.

Một góc khác của chợ Cầu Ngang.

Chợ Châu Đốc hơn 100 năm trước, nay là điểm du lịch nổi tiếng, chuyên bán các mặt hàng đặc sản miền Tây.

Chợ Tân Định nằm trên đường Hai Bà Trưng, phường Tân Định, TP HCM, là một trong những ngôi chợ có lịch sử lâu đời. Nơi đây từng được xem như vựa kinh doanh vải vụn lớn và rẻ nhất thành phố. Những năm 1950-1960, hai bên hông chợ có bãi đậu xe hơi, phía sau là bến xe ngựa.

Chợ Bình Tây, còn được gọi là Chợ Lớn (mới), do thương gia người Hoa Quách Đàm bỏ tiền xây năm 1928 theo kỹ thuật của Pháp. Kiến trúc hình bát quái là nét độc đáo của ngôi chợ, gồm 12 cổng, bên trong có hoa viên rộng rãi để khách ngồi nghỉ. Năm 2017, TP HCM xếp hạng khu chợ là di tích cấp thành phố để gìn giữ, bảo tồn.

Khán giả xem bản đồ quy hoạch của Sài Gòn – Chợ Lớn xưa tại triển lãm.