Giáo sư kiện trường vì lương thấp hơn đồng nghiệp 3 triệu USD

MỹMột giáo sư Đại học California – Santa Barbara kiện trường vì cho rằng mình bị trả lương thấp hơn đồng nghiệp nam gần 3 triệu USD, dù năng lực vượt trội.

Bà Edwina Barvosa tốt nghiệp Đại học Harvard và bắt đầu giảng dạy tại Đại học California – Santa Barbara (UCSB) từ năm 1998. Trong đơn kiện, bà cho rằng chênh lệch lương cơ bản giữa mình và một đồng nghiệp nam – gọi là “Giáo sư Y”, lên tới khoảng 2,96 triệu USD (gần 77 tỷ đồng), dù người này có thâm niên kém hơn 8 năm.

Nữ giảng viên còn cáo buộc nhà trường ưu ái ông Y trong quá trình bổ nhiệm vị trí giáo sư thuộc chương trình MacArthur Foundation UC Endowed Chair năm 2021. Bà cho rằng mình có năng lực và kinh nghiệm tương đương, thậm chí vượt trội, nhưng vẫn bị từ chối. Đơn kiện mô tả các công trình nghiên cứu của Giáo sư Y “không cùng đẳng cấp” với bà Barvosa.

Năm học trước, hội đồng khoa cũng bỏ phiếu nhất trí 100% ủng hộ bà Barvosa được thăng chức từ giáo sư cấp IV lên cấp V, kèm theo mức tăng lương tương ứng. Tuy nhiên, ban giám hiệu trường từ chối thông qua đề xuất này.

Khi bà Barvosa phản ánh về chênh lệch tiền lương với lãnh đạo trường, người này viện dẫn việc bản thảo sách của bà chưa được nhà xuất bản Đại học Cambridge chấp thuận hoàn toàn và bà chưa làm việc đủ bốn năm ở cấp bậc hiện tại.

Tuy nhiên, vài tháng trước đó, chính vị lãnh đạo này đã duyệt thăng chức cho Giáo sư Y, dù cuốn sách của người này cũng chưa hoàn thành.

Từ năm 2018 đến nay, bà Barvosa nhiều lần gửi đơn khiếu nại lên trường, đồng thời trực tiếp bày tỏ bất bình với các lãnh đạo. Đơn kiện gần đây được nộp vào tháng 6 và sửa đổi ngày 31/8.

Ngoài ra, bà Barvosa còn cho rằng trường có hành vi “trả đũa” sau khi bà nhiều lần phản ánh bất bình đẳng trong xét lương và thăng tiến. Các hành vi gồm gây áp lực buộc bà bỏ phiếu tăng lương cho một lãnh đạo khoa, đưa ra cáo buộc đạo văn nhằm ngăn cản công bố một nghiên cứu về phân biệt đối xử trong lĩnh vực STEM và trì hoãn kỳ nghỉ phép.

Bà Barvosa nói trường hợp của mình không phải cá biệt, mà hệ thống Đại học California và UCSB đang cố tình duy trì “một mô hình và thông lệ phân biệt đối xử với phụ nữ”.

Môi trường làm việc không lành mạnh và tình trạng căng thẳng kéo dài đã ảnh hưởng đến sự nghiệp, tài chính và sức khỏe của vị giáo sư. Bà cho biết mình bị đau tim vào tháng 12/2024.

Hiện, bà yêu cầu trả bù tiền lương, bồi thường thiệt hại và bồi thường mang tính trừng phạt, đồng thời đề nghị tòa án ngăn trường tuyên bố sở hữu các công trình nghiên cứu học thuật của bà.

Thành lập năm 1909, Đại học California-Santa Barbara là cơ sở công lập hàng đầu nước Mỹ. Theo chuyên trang nghiên cứu và phân tích dữ liệu Insurance Dimes, năm học 2024-2025, trường nằm trong top 20 đại học trả lương cao nhất cho giáo sư, giảng viên tại Mỹ, với mức trung bình 248.100 USD/năm.

Hải Yến tổng hợp